Misschien heb je nog nooit van PowerToys gehoord, of heb je het wel eens voorbij zien komen online en je afgevraagd wat het precies is en of het iets voor jou kan betekenen. Het kan ook zijn dat je er al iets meer van weet en dat je hebt meegekregen dat deze tools bedoeld zijn voor zogeheten ‘power users’ waardoor je het misschien juist links hebt laten liggen, omdat het allemaal wat ingewikkeld en technisch klinkt.
Laten we daar meteen mee beginnen. PowerToys is een verzameling hulpprogramma’s van Microsoft zelf: je kunt het zien als een officiële uitbreidingsset voor Windows 11 (en 10) die allerlei extra functionaliteit toevoegt.
Er zitten ook slimme, toegankelijke tools in PowerToys voor alledaagse gebruikers, en ja, zelfs voor mensen die liever ver weg blijven van de BIOS. Die kunnen een merkbaar verschil maken in hoe prettig je dagelijks met je pc werkt. Zonder ooit eerder PowerToys te hebben gebruikt, hebben wij de sprong gewaagd en de beste hulpprogramma’s eruit gepikt die eenvoudig te gebruiken zijn en toch krachtige extra mogelijkheden aan Windows toevoegen.
Installeer PowerToys
PowerToys is een suite met tools van Microsoft die compatibel is met Windows 10 (versie 2004, de mei 2020 Update of nieuwer) en Windows 11. Je moet het installatieprogramma downloaden via de Microsoft Store, al is er ook een download beschikbaar via GitHub. Voor de meeste mensen raden we aan om het simpel te houden en PowerToys via de Microsoft Store te installeren, omdat je op die manier automatisch updates ontvangt (via de Universal Windows Platform- of UWP-versie).
Via GitHub kun je kiezen voor een traditionele app-installatie (Win32 in plaats van UWP). Ben je wat zekerder van je computerkennis, dan kun je die route nemen, maar zorg er dan wel voor dat je de juiste versie voor je pc kiest. Je hebt de ‘per gebruiker’-installatie nodig: de x64-versie voor een standaard AMD- of Intel-pc, of de Arm64-installer voor een laptop met een Arm-chip, zoals Qualcomm’s Snapdragon X.
Zodra het installatiebestand is gedownload, dubbelklikken we erop om het installatieproces te starten (waarbij nog een extra download plaatsvindt) en volgen we de instructies op het scherm. In de praktijk hoef je weinig te doen behalve even wachten. Wanneer de installatie is voltooid, verschijnt automatisch het introductiescherm en de PowerToys-homepagina.
We kunnen de welkomstinformatie doorlezen, waarin de verschillende tools (de PowerToys zelf) worden uitgelegd, compleet met korte voorbeeldvideo’s van hoe ze werken. Eén ding om hier op te letten: in het tabblad ‘Algemeen’ van het welkomstvenster kan PowerToys conflicterende sneltoetsen signaleren. Klik op de knop om deze te bekijken (als die er zijn). Gaat het om een PowerToys-tool die we willen gebruiken, dan moeten we mogelijk de sneltoets van die PowerToy aanpassen, of die van Windows waarmee hij botst (al kunnen Windows-sneltoetsen meestal niet worden gewijzigd). Via het pen-icoontje naast de sneltoetscombinatie kunnen we deze aanpassen.
Daarna gaan we naar het Home-scherm, waar rechts een overzicht staat van alle beschikbare PowerToys-tools. Door op een specifieke functie te klikken, krijgen we meer details te zien, samen met extra opties (bijvoorbeeld: Image Resizer kan aangepaste afbeeldingsformaten krijgen). Ook zien we hier welke sneltoets bij de tool hoort en die kunnen we eventueel aanpassen via het eerder genoemde pen-icoon. Maak je geen zorgen over alle instellingen: sommige tools hebben vrij complexe opties. Als je twijfelt, kun je ze gerust overslaan en alles op de standaardinstellingen laten staan.
Staat de slider bij een tool aan, dan is die functie actief en draait hij op de achtergrond, klaar om gebruikt te worden. Staat de slider uit, dan is de tool inactief en niet beschikbaar. Standaard staan er zeven tools ingeschakeld (in PowerToys versie 0.96.1, zoals gedownload via de Microsoft Store op het moment van schrijven).
Elke actieve tool gebruikt een beetje van de systeembronnen, zolang hij op de achtergrond draait. Het is dus absoluut geen goed idee om alles zomaar aan te zetten. Veel van deze functies zijn vooral bedoeld voor ontwikkelaars of echte power users, want dat is nu eenmaal de aard van PowerToys, en daar hoeven we als doorsnee gebruiker niet bij in de buurt te komen. Alles inschakelen zou alleen maar onnodig RAM, CPU en andere middelen kosten. Maar zoals we al aan het begin zeiden: sommige van deze hulpprogramma’s zijn juist ontzettend handig voor dagelijks gebruik, en dáár richten we ons hier op.
Onze aanpak voor PowerToys is daarom als volgt: we schakelen eerst alle tools uit die standaard aanstaan. Daarna zetten we alleen de functies aan die we hieronder uitlichten. Dit zijn de lichte, praktische tools die Windows 11 (of Windows 10) in onze ogen voor vrijwel iedereen beter maken. Bevalt een bepaalde keuze je niet, dan hoef je die natuurlijk helemaal niet te gebruiken.
We maken eerst een selectie en sluiten af met een laatste sectie over meer nichetools, die voor sommige gebruikers interessant kunnen zijn, afhankelijk van hun specifieke wensen of pc-configuratie. Laten we dus beginnen met…
1. PowerToys Run
Als je maar één tool uit PowerToys gebruikt, dan moet het Run zijn. Dit is een snelle launcher voor Windows, maar in de praktijk fungeert het als een indrukwekkend alternatief voor de standaard Windows-zoekfunctie.
Je roept Run op door Alt + spatiebalk in te drukken. Er verschijnt dan een invoerveld waarin je kunt typen, en dat werkt als een snellere, efficiëntere en verfijndere zoekfunctie dan die van Windows 11 (of Windows 10). Bestanden en apps op je pc worden in een oogwenk gevonden.
Let op: wil je specifiek naar bestanden op je pc zoeken, dan gebruik je een ‘?’ vóór je zoekopdracht. Om bijvoorbeeld alle bestanden op je schijven te vinden met TechRadar in de naam, typ je het volgende:
? TechRadarJe kunt het woord natuurlijk ook gewoon intypen zonder vraagteken, maar dan krijg je naast bestanden ook andere resultaten te zien, zoals apps en andere items.
Het fijne aan Run is dat het beter presteert dan de standaard zoekfunctie van Windows, zowel qua nauwkeurigheid als gebruiksgemak. De interface is overzichtelijker en alles gaat merkbaar sneller. Zeker op oudere pc’s, waar Windows soms even nodig heeft om bijvoorbeeld het Startmenu te laden om een app te openen, is Alt + spatiebalk een stuk vlotter: het Run-venster verschijnt vrijwel direct, waardoor je sneller kunt starten met wat je zoekt.
Houd er wel rekening mee dat Microsoft inmiddels aangeeft dat Run op termijn wordt opgewaardeerd tot Command Palette, een andere PowerToys-functie die deze tool uiteindelijk kan vervangen. Voorlopig blijven wij echter bij Run als ultralichte zoekoplossing. Command Palette is nog duidelijk in ontwikkeling en brengt extra complexiteit met zich mee die je waarschijnlijk helemaal niet nodig hebt.
2. Kort weergeven
Deze is lekker simpel: selecteer een bestand en druk op de spatiebalk om direct een voorbeeld te bekijken zonder het bestand daadwerkelijk te openen.
Kies bijvoorbeeld een foto, druk op spatie, en er verschijnt meteen een voorbeeldvenster met de afbeelding zonder dat je hoeft te wachten tot die is geladen in je fotobewerkingsprogramma. Erg handig!
3. Keyboard Manager
Met deze functie kun je eenvoudig een toets opnieuw toewijzen, zodat die zich gedraagt als een andere toets (of zelfs een volledige sneltoetscombinatie uitvoert).
Stel dat je een compact toetsenbord gebruikt zonder Print Screen-toets, omdat die is weggelaten om ruimte te besparen. Om een schermafbeelding te maken met Print Screen moet je dan een functietoetscombinatie gebruiken die lastig te onthouden is en bovendien niet erg handig werkt. Wat je in dat geval kunt doen, is een toets die je toch nooit gebruikt opnieuw instellen als Print Screen.
Dat doe je door Keyboard Manager in PowerToys te openen, naar ‘Een toets opnieuw toewijzen’ te gaan en op de knop ‘Selecteer’ te klikken. Druk vervolgens op de toets die je wilt instellen voor screenshots. Kies daarna in het menu bij ‘Send Key/Shortcut’ voor Print Screen. Vanaf dat moment maak je met één druk op die toets een screenshot.
Wil je nog een andere toets aanpassen, dan klik je op ‘Toets opnieuw toewijzen toevoegen om een extra toewijzing toe te voegen, enzovoort. Een toetsmapping die je niet meer nodig hebt, verwijder je eenvoudig via het prullenbak-icoon aan de rechterkant.
4. Image Resizer
Dit is een handige toevoeging aan het contextmenu (rechtsklikmenu) van Verkenner in de mappen van Windows 11. Zodra deze functie is ingeschakeld, zie je bij een rechtse klik op een afbeeldingsbestand de optie ‘Formaat wijzigen met Image Resizer’. Selecteer die optie, kies één van de vooraf ingestelde formaten en voilà: je hebt direct een grotere (of juist kleinere) afbeelding. Dat kan flink wat tijd besparen, omdat je geen afbeeldingseditor hoeft te openen of hoeft te wachten tot die is opgestart.
5. Lichtschakelaar
Schakel Lichtschakelaar in PowerToys in om gebruik te maken van de Modus-functie, waarmee je een timer kunt instellen voor de donkere modus van Windows. Kies ‘Vaste uren’ om vaste tijden in te stellen waarop de donkere modus automatisch wordt ingeschakeld en weer wordt uitgeschakeld, zodat je dit niet telkens handmatig hoeft te doen.
Je kunt ook kiezen voor ‘Automatisering bij zonsopgang en zonsondergang’ en je locatie opgeven, zodat je pc automatisch overschakelt naar de donkere modus zodra de avond valt, precies wanneer je die nodig hebt. Er is bovendien een offset-timer waarmee je dit moment nog iets kunt vervroegen of vertragen, afhankelijk van je persoonlijke voorkeur.
Dit is een ontzettend handige functie die macOS-gebruikers al langer hebben, maar die in Windows 11 helaas ontbreekt. Eerlijk gezegd is het onbegrijpelijk dat dit geen standaardfunctie is in Microsofts besturingssysteem. Gelukkig kun je dit gemis eenvoudig oplossen met PowerToys.
6. Text Extractor (voor Windows 10-gebruikers)
Gebruikers van Windows 11 hebben deze functie niet per se nodig, omdat dezelfde mogelijkheid al aanwezig is in het Knipprogramma. Zij kunnen die dus gewoon gebruiken. PowerToys laat ook netjes weten dat dit het geval is als je de nieuwste versie van Microsofts besturingssysteem draait. Gebruik je echter Windows 10, dan heeft het Knipprogramma geen functie voor tekstextractie.
Het gaat hier om een krachtige tool waarmee je tekst kunt kopiëren van vrijwel elke plek op het scherm, ook uit afbeeldingen. Om Text Extractor te gebruiken, druk je tegelijkertijd op Windows-toets + Shift + T. Er verschijnt dan een kruisvormige cursor waarmee je een kader tekent rond de tekst die je naar het klembord wilt kopiëren. Vervolgens kun je die tekst plakken in een document of waar je hem ook maar nodig hebt.
Andere trucjes die je kan proberen
Wil je nog een stap verder gaan met Microsofts suite aan hulpprogramma’s, naast de trucs die we hierboven hebben uitgelicht, dan zijn er nog een paar andere PowerToys die het proberen waard kunnen zijn.
File Locksmith is een kleine toevoeging die verrassend handig kan zijn. Heb je ooit geprobeerd een bestand te verwijderen of te verplaatsen in Windows, waarna je de melding kreeg dat dit niet kan omdat het bestand wordt gebruikt door een onbekend programma? Met de optie ‘Ontgrendelen met bestandsvergrendeling’ in het rechtsklikmenu van het bestand zie je precies welk proces het bestand in gebruik heeft. Dat proces, of zelfs meerdere processen, kun je vervolgens beëindigen, zodat je de gewenste bestandsactie alsnog kunt uitvoeren.
Mijn muis zoeken (één van de verschillende muishulpmiddelen) helpt je je muiscursor terug te vinden als je hem kwijt bent geraakt, en geloof me, dat gebeurt echt. Je moet eerst Muishulpprogramma's openen, open de opties en druk op ‘Mijn muis zoeken inschakelen’ in en je kunt de muis even heen en weer bewegen om de cursor te laten oplichten, of twee keer op de (linker) Ctrl-toets drukken. Die sneltoets kun je overigens aanpassen.
Over randapparatuur gesproken: er is ook Mouse Without Borders. Hiermee kun je één muis en toetsenbord gebruiken op meerdere pc’s tegelijk, door ze aan elkaar te koppelen met een beveiligingssleutel in PowerToys. Dit is wat complexer in gebruik, er zijn aparte instructies voor, maar het is een slimme functie als je met meerdere systemen werkt.
Tot slot is er FancyZones, een tool waar sommige Windows-gebruikers bij zweren als het gaat om multitasking. Hiermee kun je je eigen vensterindelingen maken, zodat apps automatisch en eenvoudig in vaste zones op je scherm worden geplaatst.
FancyZones gaat duidelijk verder dan de standaard Snap Layouts van Windows en biedt enorm veel diepgang en aanpassingsmogelijkheden. Het is zeker niet voor iedereen, en net als Mouse Without Borders is dit vooral een meer nichetool.
Voel je vrij om zelf ook andere PowerToys-functies te verkennen, maar houd er rekening mee dat veel van deze tools zijn gericht op complexere scenario’s en echt bedoeld zijn voor ervaren power users.
