Er is een nieuwe functie in Windows 11 opgedoken die de prestaties van apps moet verbeteren. Voorlopig lijkt die echter alleen beschikbaar te komen voor pc's met Intels volgende generatie desktopprocessors, die momenteel bekendstaat onder de codenaam Nova Lake.
Volgens Windows Latest heeft Windows-kenner XenoPanther op X een screenshot gedeeld waarop een nieuwe instelling met de naam 'Advanced Performance Extensions' (APX) te zien is. De optie is opgedoken in een recente testversie van Windows 11 (build 29695).
Intel legt uit dat APX de bestaande x86-instructieset uitbreidt met toegang tot meer registers en nieuwe mogelijkheden die de algemene prestaties moeten verbeteren.
Dat betekent dat ontwikkelaars APX kunnen gebruiken om hun software sneller te laten draaien. Hoeveel prestatiewinst dat precies oplevert, verschilt per applicatie. Sommige programma's kunnen er behoorlijk van profiteren, al hoeven gamers waarschijnlijk niet op grote verbeteringen te rekenen.
Er zitten wel enkele haken en ogen aan de nieuwe functie. Zo moeten applicaties opnieuw worden gecompileerd voordat ze van APX kunnen profiteren. Volgens Intel hoeven ontwikkelaars daarvoor doorgaans geen wijzigingen aan de broncode door te voeren.
Opvallend is dat Linux al enige tijd ondersteuning biedt voor APX. Windows 11 lijkt die mogelijkheid nu dus ook te krijgen, al blijft het voorlopig wachten op geschikte hardware om er daadwerkelijk gebruik van te maken.
Niet iedereen kan van APX profiteren, maar AMD-processors straks wel
Op dit moment is de APX-instelling aanwezig in testversies van Windows 11, maar doet deze nog helemaal niets. Dat is niet verrassend, aangezien er nog geen Intel-processors zijn die de functie ondersteunen. Het laat wel zien dat Microsoft voorbereidingen treft voor deze technologie, die wordt ondersteund door de volgende generatie desktopprocessors van Intel. Deze Intel Core Ultra Series 4-processors worden begin 2027 verwacht, dus het duurt nog even voordat ze verschijnen.
Bestaande Intel-processors uit de Core Series 3-familie en oudere generaties zullen nooit van APX kunnen profiteren, aangezien de technologie tijdens de productie in de chip moet worden ingebouwd. Bestaande pc's zullen dus niet kunnen profiteren van de prestatieverbeteringen die deze functie biedt, en dat is jammer.
In theorie kan dit een extra reden zijn om je processor te upgraden, maar er is nog een ander nadeel. Intels Core Ultra Series 4-processors vereisen namelijk een nieuwe processorsocket en dus ook een nieuw moederbord. Dat betekent een ingrijpende upgrade voor desktopgebruikers, terwijl een dergelijke upgrade voor laptopgebruikers onmogelijk is. Mogelijk hopen Intel en Microsoft dat APX consumenten een extra reden geeft om een nieuwe laptop te kopen, zeker nu de markt onder druk staat.
Hoe zit het met AMD-processors? Zoals gezegd is APX een technologie van Intel, dus je zou kunnen aannemen dat Ryzen-processors er geen gebruik van kunnen maken. Volgens Windows Latest werken AMD en Intel echter samen om ook AMD-processors van deze technologie te laten profiteren.
Doordat AMD erbij betrokken is, wordt het waarschijnlijker dat ontwikkelaars de functie gaan gebruiken. Dat helpt Intel vervolgens om het nut van APX aan te tonen. Ook hier geldt echter dat de ondersteuning in de chip zelf moet worden ingebouwd. De vroegste mogelijkheid voor Ryzen-processors zou daarom de Zen 6-generatie zijn, of mogelijk de generatie daarna. Geruchten wijzen vooral op dat laatste. Hoe dan ook komt APX-ondersteuning uiteindelijk ook naar AMD-processors.
Ondertussen blijven sommige internetgebruikers sceptisch. Zo schrijft een Reddit-gebruiker over de mogelijke prestatiewinst: "Ik geloof het pas als ik het zie!"
Andere gebruikers zijn niet blij met de ondersteuning en het feit dat een upgrade noodzakelijk is. Een van hen klaagt: "Stel je voor dat je een prestatieverbetering alleen beschikbaar maakt voor een nieuw platform..."
Zoals gezegd vereist deze functie echter nieuwe hardware in de processor zelf. Het is niet iets dat achteraf aan bestaande chips kan worden toegevoegd.
