Smart tv's zijn al langer enigszins controversieel door de manier waarop ze met je privacy omgaan. Misschien heb je ook claims gehoord dat je tv een "privacynachtmerrie" is of zelfs dat sommige modellen systemen voor massasurveillance zijn. Het mag in ieder geval duidelijk zijn dat men zich zorgen maakt over wat tv's precies met je data doen.
Als je je gewoon geen zorgen meer wil maken over dit soort dingen, dan heb je wel de optie om je smart tv gewoon offline te halen. Zo weet je zeker dat je tv niet stiekem data verstuurt. Dat is ideaal als de tv voor jou ook helemaal niet online hoeft te zijn.
Klinkt dat interessant? Dan lees je hieronder precies hoe je dit allemaal werkt. Je leest bijvoorbeeld of je smart tv wel echt online moet zijn en hoe je hem offline haalt en nog steeds updates kan installeren (wat in veel gevallen nog wel mogelijk is).
Moet je smart tv echt verbonden zijn met het internet?
Technisch gezien zouden wij zeggen dat het zeker niet per se nodig is om je smart tv verbonden te hebben met het internet, maar in sommige situaties is het antwoord op deze vraag niet zo vanzelfsprekend.
Als jij de smart hub van je smart tv gebruikt voor bijvoorbeeld streaming-apps, dan moet de tv natuurlijk wel online blijven. Tegenwoordig gebruiken veel mensen echter ook losse streamingboxen of -sticks zoals een Google TV Streamer of een Apple TV. Dit werkt vaak toch iets beter en soms bieden die apparaten een aangenamere gebruikersinterface. We realiseren ons natuurlijk wel dat je bij dat soort apparaten ook te maken krijgt met bepaalde privacykwesties, maar daar gaan we in dit artikel niet verder op in. Als je wil kunnen streamen en privacy een belangrijk punt is voor jou, kan je misschien het beste een Apple TV overwegen.
Wanneer je dus streamt via een los apparaat (of gewoon helemaal niet streamt), zou je je tv in principe alleen nog maar online hoeven te houden voor updates vanuit de fabrikant. Als je tv al wat ouder is, is de kans overigens ook groot dat je al bijna geen (nuttige) updates meer krijgt.
Als je niet echt specifieke problemen hebt of functies mist, dan heb je misschien ook helemaal geen updates meer nodig. Die kunnen soms juist ook problemen introduceren waar je eerst geen last van had.
Je denkt nu misschien: "maar hoe zit het dan met die belangrijke veiligheidsupdates?" Dat soort updates zijn normaal gesproken inderdaad erg belangrijk, maar als je je tv offline haalt, heb je ze ook niet nodig. De beste veiligheidsupdate is eigenlijk dus ook gewoon je tv van het internet afhalen.
Natuurlijk zijn er hierdoor ook wel andere online features die je verliest, zoals bijvoorbeeld spraakbediening, maar over het algemeen zijn het vooral kleine dingen die je mist. Als je een streamingstick of -box gebruikt, kan die mogelijk deze missende features ook weer aan je setup toevoegen.
Als je een wat oudere smart tv hebt, zijn updates dus misschien niet zo heel interessant meer, maar als je een nieuwe model hebt, dan zou je tv eventueel nog belangrijke firmware-updates kunnen krijgen. Daar zouden bijvoorbeeld handige nieuwe features mee geïntroduceerd kunnen worden. In dat geval is het misschien de moeite waard om af en toe tijdelijk weer online te gaan om te zoeken naar mogelijke updates en vervolgens weer offline te gaan na het installeren.
Er is mogelijk echter ook een andere manier om updates te krijgen en daarvoor niet je smart tv opnieuw met het internet te verbinden. Dit is wel iets onhandiger, maar het zorgt ervoor dat je de tv gewoon offline kan laten. We zullen verderop wat dieper ingaan op hoe dat werkt, maar eerst is het handig om te weten hoe je je tv offline kan halen.
Zo haal je je tv offline
Als je tv momenteel online is, maar je dus de internetverbinding wil stoppen, is dat heel eenvoudig. Je gaat simpelweg in de instellingen op zoek naar de slider voor Wi-Fi (waarschijnlijk bij Netwerk) en je zet die uit. Als die slider al uit staat, en je toch internet hebt, dan ben je waarschijnlijk met een ethernetkabel verbonden. Koppel die simpelweg los en de verbinding stopt.
De precieze locatie van deze slider zal per merk verschillen, maar meestal vind je dit soort opties in een submenu genaamd 'Netwerk' of 'Internet'. Wat ook wel een aanrader is, is om eerst even jouw Wi-Fi-netwerk te "vergeten", oftewel te verwijderen uit de tv. Stel dat de Wi-Fi-verbinding ooit weer door iemand wordt aangezet, dan verbindt de tv niet meteen weer automatisch met het internet.
Zo installeer je firmware-updates voor je offline smart tv met een USB-stick
Als je een update voor je tv wil installeren terwijl deze offline is, dan kan je dat via een usb-stick doen. Dat betekent dat je ook even een ander apparaat nodig hebt dat wel verbonden is met het internet (een desktop-pc of laptop). Op dat andere apparaat download je namelijk de firmware-update en vervolgens kopieer je dat bestand naar de usb-stick en plug je die in de tv. De tv kan dan lokaal de update uitvoeren.
Dit kan per merk weer verschillen, maar het werkt meestal grotendeels hetzelfde. Als je de algemene instructies hieronder volgt, kom je waarschijnlijk een heel eind. Je moet misschien alleen zelf wat stappen een beetje aanpassen aan de hand van het merk en model van jouw tv.
1. Ga op zoek naar jouw exacte tv-model
Ten eerste moet je erachter zien te komen wat de exacte modelnaam van je tv is. Deze vind je meestal op het factuur (van wanneer je hem gekocht hebt) of achterop de tv zelf. Vaak is dit ook nog in de instellingen van je tv-menu te vinden (waarschijnlijk bij Instellingen > Systeem > Over, of iets dergelijks).
Je hebt die exacte modelnaam nodig als je op zoek gaat naar de correcte firmware, zodat je het juiste bestand downloadt. Het heeft dus weinig zin om gewoon te zoeken naar bijvoorbeeld 'Sony Bravia 55-inch tv'. Je zal in plaats daarvan iets als 'Sony K55XR80PU' moeten intypen. Dat is het model dat we hier als voorbeeld gebruiken.
2. Download de laatste firmware van de website van de fabrikant van je tv
Zoek op je pc via een zoekmachine naar keuze naar de modelnaam met daarachter 'firmware'. In ons voorbeeld hebben we dus gezocht naar 'Sony K55XR80PU firmware'. Als het goed is staat er ergens bovenaan bij de zoekresultaten meteen een link die je naar de supportpagina van de fabrikant van je tv brengt.
Op die pagina zal je misschien zien dat de modelnamen wat ingekort zijn. Bij ons ging het ineens om de Sony K-55XR80 (zonder PU), maar dat komt omdat die laatste letters of getallen dan soms verwijzen naar de regio waar het toestel verkocht wordt. Je kan in principe ook gewoon naar de supportwebsite van de fabrikant navigeren en daar op zoek gaan naar het juiste model, maar dan kunnen kleine variaties mogelijk voor verwarring zorgen, dus wij zouden aanraden om in de eerste instantie gewoon een zoekmachine te gebruiken.
Wanneer je op de supportpagina van het juiste model bent beland, zou je hier de laatste firmware-update moeten terugvinden. Daar staat dan als het goed is ook een releasedatum bij, plus opmerkingen over wat de update heeft toegevoegd of verbeterd. We hebben het hier steeds over firmware-updates, maar sommige fabrikanten noemen het misschien gewoon software-updates. Soms kunnen er hier ook al specifieke instructies worden vermeld. Samsung noemt zijn firmware-downloads bijvoorbeeld 'upgrade file USB type' en LG biedt soms een PDF-gids aan bij zijn downloads.
Klik op het bestand om het naar je pc te downloaden. Als er instructies beschikbaar zijn, is het natuurlijk aan te raden om die ook te downloaden (of gewoon openen).
3. Zet de updatebestanden op een usb-stick
Wanneer de firmware-update eenmaal gedownload is, moet je de bestanden op een usb-stick zetten. Sluit die dus aan op je pc en zet de bestanden over. Volg hierbij dus vooral ook specifieke instructies van de fabrikant als die er zijn. We gaan hier zo verder met het voorbeeld van onze Sony-tv om je een idee te geven van hoe dit verder werkt.
Bij de firmware-update voor de Sony K-55XR80 was het bestand dat we gedownload hebben een ZIP-bestand met daarin weer drie bestanden. In dit geval moesten we het ZIP-bestand uitpakken en de drie bestanden overzetten naar de hoofdmap van de usb-stick (niet in een submap plaatsen). De usb-stick hoeft overigens niet volledig leeg te zijn. De tv negeert bestanden die niet relevant zijn. Er moet natuurlijk wel genoeg beschikbare ruimte zijn voor de updatebestanden.
4. Steek de usb-stick in een vrije usb-poort van je tv
Zet je tv aan en plug de usb-stick in een lege usb-poort. De tv zou de update meteen moeten detecteren en het installatieproces moeten starten. Sony suggereert overigens dat je geen andere usb-apparaten tegelijkertijd met de tv moet verbinden. Ook kan het handig zijn om je tv eerst een keer opnieuw op te starten, maar dat is meestal niet echt nodig.
Kleine verschillen bij verschillende tv's
Afhankelijk van welke tv je hebt, zal het proces vanaf nu iets anders verlopen. Als de fabrikant specifieke instructies heeft gegeven, volg die dan dus gewoon.
Zo moet je bij LG-tv's bijvoorbeeld de updatebestanden wel in een mapje met de juiste naam plaatsen op je usb-stick. Dat geeft de PDF-gids dan ook allemaal aan. Bij Samsung-tv's moet je de bestanden wel weer in de hoofdmap zetten, maar hier begint de update misschien niet automatisch wanneer je de stick aansluit. Dan moet je de update mogelijk handmatig activeren (Instellingen > Alle instellingen > Support/Ondersteuning > Software-update en vervolgens 'Nu updaten' selecteren.
Over het algemeen verloopt dit proces echter grotendeels hetzelfde. Je downloadt de updatebestanden, zet ze op een usb-stick en plugt die in een vrije usb-poort van je tv. Hopelijk wordt de update dan meteen gedetecteerd en geïnstalleerd. De grootste verschillen tussen updates bij verschillende merken zijn meestal het aantal bestanden dat je op je usb-stick moet zetten en of ze wel of niet in een submap moeten komen.
Klaar voor de offline ervaring
Wanneer de firmware-update bezig is met installeren, moet je nooit de tv uitzetten of de stroomkabel uit het stopcontact halen (of de usb-stick verwijderen). Je kan de tv tijdens dit proces het beste gewoon helemaal met rust laten om te voorkomen dat er iets misgaat. De tv zal zichzelf op een bepaald moment automatisch herstarten en daarna is de update meestal klaar.
In veel gevallen is het dus technisch gezien niet nodig om je smart tv met het internet te verbinden, zelfs niet voor firmware-updates. Dit betekent wel dat je af en toe handmatig op zoek moet naar updates en dat je zelf een beetje in de gaten moet houden wanneer er nieuwe updates verschijnen. Als je tv offline is, zal hij je namelijk niet waarschuwen voor beschikbare updates.
Er is wel nog een laatste mogelijke minpunt voor deze aanpak. Het kan namelijk zo zijn dat sommige tv-fabrikanten (bij bepaalde modellen) geen losse updatebestanden aanbieden en geen handmatige updates ondersteunen. In dat geval heb je dus maar weinig keuze. Dit hebben we onder andere gezien bij Panasonic. Op nieuwere tv's van dit merk zijn handmatige updates geen optie meer. Je kan updates daardoor alleen maar direct via de tv (en dus een internetverbinding) downloaden. in dit soort gevallen kan je de tv het grootste gedeelte van de tijd dus wel nog offline houden, maar moet je misschien af en toe even online gaan om te checken voor updates (als je die de moeite waard vindt).
