De zoektocht naar een nieuwe tv wordt elk jaar moeilijker. Er zijn steeds meer verschillende soorten schermen en de onderlinge verschillen worden elk jaar kleiner. Of je nu een QLED, OLED of mini-LED TV wil kopen, je zal merken dat één onderdeel in de kijker wordt gezet, met name de helderheid. Toch is de tv met de hoogste helderheid niet automatisch de beste tv.
Ons team heeft de voorbije jaren honderden tv's getest in verschillende prijsklassen. Ikzelf heb bijvoorbeeld al betaalbare mini-LED TV's, zoals de TCL C7K, tot OLED TV's, zoals de Philips OLED810, in huis gehad voor reviews. Daarnaast zie ik elk jaar nog talloze tv's op elektronicabeurzen zoals CES in Las Vegas en IFA in Berlijn. Kortom, ik krijg vaak de kans om te zien of tv-fabrikanten hun claims waarmaken en weet waar de addertjes onder het gras zitten.
Laat je niet misleiden door de piekhelderheid
Een trend bij schermen in het algemeen is dat ze elk jaar helderder worden. Dit geldt voor tv's, maar ook voor smartphones, laptops, monitoren en zelfs smartwatches. Die helderheid wordt gewoonlijk uitgedrukt in nits: hoe hoger dat cijfer, hoe helderder het scherm. Een paar jaar geleden kampten OLED TV's nog met een beperkte helderheid, terwijl LG en Samsung dit jaar allebei zeggen dat hun topmodellen meer dan 4.000 nits kunnen bereiken. Bij de mini-LED TV's van TCL loopt het zelfs op tot 10.000 nits.
Dit cijfer is de zogenaamde piekhelderheid en verwijst naar het hoogste niveau dat de tv kan bereiken onder bepaalde omstandigheden. Er zijn twee grote belangrijke punten die tv-fabrikanten hier graag in heel kleine lettertjes vermelden. Het eerste punt is het gedeelte van het scherm dat deze piek kan bereiken. Dit wordt vaak omschreven als een bepaald percentage van een venster. Zo zegt TCL dat hun nieuwe X11L mini-LED TV zijn piek van 10.000 nits kan halen bij een venster van 6%. Dat wil zeggen dat slechts 6% van het scherm tegelijkertijd die piek kan halen. Het tweede punt is de tijd. Tv's kunnen deze piekhelderheid slechts voor een beperkte tijd aanhouden en dan gaat het vaak om ongeveer vijf à tien seconden.
- Dit zijn de beste tv's die je nu kan kopen
Helderheid wordt vaak aangehaald als een manier om het beeld zichtbaar en duidelijk te houden in felverlichte kamers. Hiervoor is de helderheid op het volledige scherm echter belangrijk en die ligt altijd veel lager dan de piekhelderheid in een klein venster. Dit verschil is vooral groot bij OLED TV's. In onze metingen haalde de LG C5 bijvoorbeeld een piekhelderheid van 1.180 nits bij een venster van 10%, terwijl dit amper 195 nits was op het volledige scherm. De Samsung QN90F, een mini-LED TV, haalde in dezelfde test 2.086 nits en 667 nits. De helderheid op het volledige scherm is hier dus drie keer hoger ten opzichte van de LG.
Waarop moet je dan wel letten?
Het onderdeel van een tv dat het beste helpt tegen reflecterend licht, is de antireflectielaag op het scherm. Hoe goed die werkt, kan helaas niet worden uitgedrukt in een cijfer. Er is maar één manier om hier achter te komen en dat is de tv in het echt bekijken (of onafhankelijke reviews lezen). De Samsung QN90F heeft bijvoorbeeld een matte antireflectielaag die reflecties bijna volledig elimineert, terwijl de LG G5 een ander soort antireflectiescherm heeft dat minder goede resultaten oplevert. Als je naar de specificaties van de tv's kijkt, zie je echter gewoon dat ze allebei "een" antireflectiescherm hebben.
Op CES, een van de grootste elektronicabeurzen ter wereld in Las Vegas, zijn ten slotte weer allerlei nieuwe tv's voorgesteld die een hoge helderheid (in een klein venster) met een antireflectiescherm combineren. Hoe goed deze tv's in de praktijk presteren in felverlichte kamers wordt pas duidelijk wanneer ons team ze zelf getest heeft. Sprint daarom niet meteen naar de winkel en wacht nog even geduldig af tot wij deze nieuwe tv's aan de tand kunnen voelen.
