Een soundbar is voor iedereen een zinvolle investering. Zelfs de goedkoopste modellen produceren vaak al beter geluid dan de ingebouwde speakers van je televisie, terwijl premium soundbars geleverd worden met achterspeakers en een subwoofer die je hele woning doen daveren.
Je hebt al een degelijke soundbar voor niet veel meer dan 250 euro en soundbars met een subwoofer kosten tegenwoordig minder dan 500 euro. Voor de beste soundbars met subwoofer én achterspeakers betaal je eerder 1000 euro (of 750 euro tijdens een uitverkoop).
Het artikel gaat hieronder verder.Waarnaar moet je zoeken?
Speakers in een tv zijn nooit echt geweldig geweest. Door allerlei ontwikkelingen is de situatie niet meer zo dramatisch als vijf of tien jaar geleden, maar echt geweldig is het ook weer niet. We testen maar zelden een tv waarbij een soundbar geen must is en als dat wel eens zo is, is het een tv zoals de Philips OLED910 die een ingebouwde soundbar heeft.
Gewoonlijk zitten de speakers aan de onderkant van het scherm en zijn ze naar beneden gericht met als gevolg dat het geluid gedempt kan klinken. Het eerste onderdeel van de geluidsmix dat verloren gaat, is altijd de dialoog. Een soundbar lost dat probleem meteen op. De soundbar vervangt de drivers die gericht zijn op de grond door drivers die naar voren gericht zijn. Zelfs de goedkoopste soundbar heeft dit soort drivers, waardoor dialogen meteen duidelijker klinken.
Om het probleem van onduidelijke dialogen volledig van de kaart te geven, heb je een soundbar nodig met minstens drie kanalen: een linker, rechter en centraal kanaal. De reden hiervoor is dat dialogen dan afzonderlijk worden afgespeeld op dat centrale kanaal. Als dat er niet is, worden ze verdeeld over de andere twee kanalen samen met de andere delen van de geluidsmix.
Zelfs onze aanrader voor een budgetgerichte soundbar, de Sony HT-S2000, heeft drie audiokanalen en zal daarom dialogen veel duidelijker weergeven dan de ingebouwde speakers van je tv.
Basisregels voor soundbars
De eenvoudigste soundbars zijn vrij letterlijk een balk die je voor je tv plaatst. Voor niet al te veel extra geld, krijg je tegenwoordig al een subwoofer die je naast de tv plaatst, bij voorkeur op de grond. Deze systemen zijn eenvoudig te installeren en nemen slechts één HDMI-aansluiting in beslag.
Als je een oudere tv hebt, zonder HDMI-poort, kun je ook een optische digitale audiokabel gebruiken. In dit geval raden we eigenlijk aan om toch je tv te upgraden naar een nieuwer model met HDMI, aangezien de soundbar anders niet optimaal werkt.
Een draadloze subwoofer zorgt voor het midden en lage basgeluid en wordt meestal automatisch gekoppeld wanneer je de soundbar aanzet. We hebben al talloze soundbars met draadloze subwoofers getest en bij de set-up moesten we niet eens meer op het knopje op de sub drukken om hem aan de soundbar te koppelen. Zorg ervoor dat de sub relatief dicht bij de soundbar staat, aangezien diepe bastonen plaatsgebonden zijn.
Veel soundbars hebben tegenwoordig ook wifi en/of Bluetooth. Modellen met wifi kan je naadloos integreren in je smart home zodat je snel muziek kan streamen vanaf je smartphone. De goedkopere soundbars laten wifi vaak achterwege en hebben alleen Bluetooth. Dat is bijvoorbeeld zo bij de Philips TAB6309.
Welke specificaties heb je nodig?
Bluetooth en wifi
Een van deze twee zien we intussen als een must. Als je geen andere speakers in je woonkamer hebt, is het geen overbodige luxe om muziek te kunnen afspelen op de soundbar. Als je budget het toelaat, ga dan voor een soundbar met wifi. Muziek streamen via wifi zorgt namelijk voor minder kwaliteitsverlies dan muziek afspelen via Bluetooth. Je telefoon hoeft ook niet binnen het bereik van de soundbar te blijven als je streamt via wifi.
HDMI-aansluitingen
Een soundbar heeft standaard minstens één HDMI-aansluiting. Deze ondersteunt het ARC/eARC-audiokanaal van de tv. Dit kanaal verstuurt alle audio die afkomstig is van je tv naar de soundbar, of dat nu van de tuner, streamingapp of een aangesloten apparaat is, zoals een decoder of gameconsole.
Duurdere soundbars hebben soms extra HDMI-poorten. Die zijn bedoeld om extra apparaten aan te sluiten, die dan zullen werken alsof ze op je tv zijn aangesloten. Op die manier verlies je geen HDMI-poort door de soundbar aan te sluiten en krijg je soms zelfs extra HDMI-poorten. De JBL Bar 1300MK2 heeft bijvoorbeeld drie extra HDMI-ingangen.
Een belangrijk en complex punt voor gamers is het type HDMI-poorten. De huidige generatie gameconsoles (PS5, Switch 2 en Xbox Series X) ondersteunt namelijk een refresh rate van 120Hz. Ten eerste moet je controleren of je tv dit hoge refresh rate ook ondersteunt en als dit zo is, moet je controleren hoeveel HDMI 2.1-poorten er zijn. Alleen een HDMI 2.1-poort ondersteunt dit hoge refresh rate en de HDMI eARC-poort (waarin de soundbar zit) is altijd een van de HDMI 2.1-poorten.
Heeft je tv slechts twee HDMI 2.1-poorten, zoals de Philips OLED810? Dan is er een probleem voor gamers met twee recente consoles want zodra je de soundbar aansluit, heb je nog maar één vrije HDMI 2.1-poort. De console die je aansluit op een andere HDMI-poort zal maximaal 60Hz halen en dat verpest je game-ervaring. In dat geval moet je op zoek gaan naar een soundbar met een extra HDMI 2.1-poort.
Niet elke fabrikant geeft even duidelijk aan welke HDMI-poorten ze gebruiken in hun soundbar en de JBL Bar 1300MK2 heeft bijvoorbeeld HDMI 2.0-poorten, die nutteloos zijn in dit scenario. De Samsung HW-Q990F heeft echter wel HDMI 2.1-poorten. Sluit die soundbar aan op de HDMI eARC-poort en vervolgens je console op een van de extra HDMI-poorten in de soundbar en je zal kunnen gamen met een refresh rate van 120Hz.
Draadloze subwoofer
Je moet tegenwoordig geen duizenden euro's meer uitgeven om een soundbar met sub te kopen. Die sub staat onder andere in voor de basweergave en geeft explosies in actiefilms wat meer pit. Sommige duurdere soundbar, zoals de Sonos Arc Ultra, worden niet met sub geleverd, maar hebben andere trucjes om de bas krachtiger te maken. Wat je moet onthouden, is dat deze subs tegenwoordig altijd draadloos verbinding maken met je soundbar. Je moet de sub dus gewoon in het stopcontact steken en hebt geen extra kabel meer nodig om hem te koppelen aan de soundbar.
Dolby Atmos
Compatibiliteit met Dolby Atmos zorgt voor meer cinematische, ruimtelijke audio dan gewone stereo. Er zijn echter verschillende "soorten" Dolby Atmos, waarbij de ene al iets beter klinkt dan de andere. Een soundbar van 300 euro met Dolby Atmos zal bijvoorbeeld niet zo goed klinken als een soundbar van 1.000 euro met Dolby Atmos. Voor een optimale Atmos-weergave heeft de soundbar niet alleen zijwaartse, maar ook naar boven gerichte luidsprekers voor het hoogtekanaal nodig. Voor een perfecte weergave moet je nog achterspeakers toevoegen aan de set-up.
Er zijn vervolgens soundbars die een Dolby Atmos-bitstream begrijpen, maar deze virtueel weergeven via signaalverwerking. Deze modellen hebben geen naar boven gerichte drivers, dus het geluidsbeeld is anders (meer beperkt) en de resultaten kunnen enorm verschillen.
DTS:X en 360 Reality Audio
Dolby Atmos is niet de enige vorm van 3D-audio, maar wel degene die je het meest ziet bij soundbars en tv's. Er zijn maar weinig tv's die een DTS:X bitstream via eARC kunnen versturen, waardoor er niet veel vraag is naar soundbars met ondersteuning voor deze codec. Dat komt omdat DTS:X momenteel niet wordt gebruikt door de bekendste streamingdiensten. Als het wel wordt gebruikt, is het vaak aanwezig in combinatie met Dolby Atmos, waardoor je soundbar geen DTS:X-ondersteuning nodig heeft om de ruimtelijk audio te kunnen afspelen.
360 Reality Audio is technologie van Sony en zien we nu vaker terug bij zowel tv's als soundbars van het merk. Het wordt voornamelijk gebruikt als een post-processingtechnologie om stereogeluid te upscalen.
Extra functies met tv's van hetzelfde merk
De voorbije jaren hebben fabrikanten zowel soundbars als tv's extra functies ontwikkeld die je aanmoedigen om je soundbar en tv bij hen te kopen. Dan hebben we het specifiek over Samsung, LG, TCL en Sony. De meeste van hun recente tv's en soundbars kunnen namelijk samenwerken.
Normaal worden de speakers van je tv volledig uitgeschakeld wanneer je een soundbar verbindt. De soundbar is dan de enige geluidsbron. Daar hebben bovenstaande merken verandering in gebracht. Als je een compatibele soundbar en tv van hetzelfde merk met elkaar verbindt, dan zullen de speakers in de soundbar gecombineerd worden met de speakers in de tv. Dit zorgt voor een krachtiger geluid.
Elk merk geeft deze functie een eigen naam: Samsung noemt het Q-Symphony, LG noemt het Wow Orchestra, Sony noemt het Acoustic Center Sync (of S-Center) en TCL noemt het Tutti Choral. Niet elke soundbar en ook niet elke tv van deze merken ondersteunen dit. Als je je vijf jaar oude LG-tv zonder Wow Orchestra combineert met een gloednieuwe soundbar met Wow Orchestra, zal dit niet werken. Controleer daarom eerst goed of je tv deze functie ondersteunt, vooral als het een wat ouder en/of goedkoper model is.
Moet je wachten op kortingen?
Als je niet dringend een soundbar nodig hebt - laten we eerlijk zijn, een soundbar is niet bepaald van levensbelang - dan is het verstandig om kortingen in de gaten te houden. Deze markt is enorm competitief is en zelfs soundbars die nog geen jaar oud zijn, kan je al met hoge kortingen vinden.
De modellen van grote merken worden ook vaak vernieuwd en nieuwkomers bieden vaak kleine updates. Zodra de nieuwe versie er is, wordt de oude vaak meteen uit productie gehaald. Retailers willen dan zo snel mogelijk hun stock verkopen en strooien met hoge kortingen. Dit zie je vooral met soundbars van Samsung, die na enkele maanden al voor de helft van de adviesprijs verkocht worden en soms zelfs nog minder zodra hun opvolger uit is.
Onze top drie
De Samsung HW-Q800F hoorde aanvankelijk thuis in de hogere middenklasse, maar je vindt hem nu vrijwel altijd voor minder dan 500 euro. Voor dat geld krijg je 5.1.2-kanaals geluid en een vermogen van 400 W. Het geluid is krachtig, ruimtelijk en gedetailleerd, met een indrukwekkende Dolby Atmos-weergave.
Hij ondersteunt zowel Dolby Atmos als DTS:X, evenals wifi en Bluetooth. Verder is er Q-Symphony, dat het geluid verbetert wanneer hij is aangesloten op een compatibele Samsung-tv. Er is een extra HDMI-ingang, maar die biedt geen ondersteuning voor 4K/120Hz en is daarom niet geschikt voor gameconsoles. Dit is echter het enige echte minpunt.
We waren erg onder de indruk van de details, de helderheid en nauwkeurigheid van de dialogen en de precieze positionering van de geluidseffecten. De herontworpen subwoofer is misschien kleiner, maar levert nog steeds een krachtige punch met voldoende vermogen om de hele kamer te vullen.
Onze aanrader voor mensen die niet te veel geld willen uitgeven aan hun soundbar, is de Sony HT-S2000. Die is een losse soundbar zonder subwoofer of achterspeakers die duidelijke dialogen en een ruimtelijk, virtueel surround sound biedt. Basniveaus zijn ook pittig genoeg. Vooral de Dolby Atmos audio wist ons te verbazen gezien het formaat van deze soundbar. De hoogte-effecten laten te wensen over, maar voor een 3.1-kanaals soundbar presteert hij goed.
Er is vooral bespaard op slimme functies, want deze soundbar heeft geen wifi. Als je muziek van je telefoon wil afspelen, zal dat via Bluetooth moeten. Je kan hem dus ook niet integreren in multi-room opstellingen of spraakbediening gebruiken.
De JBL Bar 1300MK2 is een 11.1.4-kanaals soundbar met een totaal vermogen van 2470 W. Wat deze soundbar zo flexibel maakt, zijn de vier HDMI-poorten en de afneembare speakers die aan de zijkanten van de soundbar bevestigd kunnen worden (om op te laden). De 1300MK2 is een indrukwekkend totaalpakket dat Dolby Atmos en DTS:X ondersteunt, evenals wifi- en Bluetooth. Het nadeel? Geen van de HDMI-poorten ondersteunt 4K/120Hz, waardoor de soundbar voor gamers minder interessant is.
De JBL Bar 1300MK2 levert spectaculair geluid, met een brede bas uit de subwoofer, kristalheldere dialogen en een uitstekende Dolby Atmos. Hij klinkt verder geweldig voor muziek, waarbij zowel stereo- als Atmos-mixen indruk op maakten. De 29 drivers werken echt samen om een uitstekende, naadloze audio-ervaring te bieden.
Gamers die wel extra HDMI 2.1-aansluitingen nodig hebben in hun soundbars en een gelijkaardige audiokwaliteit willen van hun soundbar, kunnen beter kijken naar de Samsung HW-Q990F.
