Hisense heeft vorig jaar als een van de eersten een RGB mini-LED TV (of gewoon RGB TV) onthuld. Hoewel we in veel opzichten onder de indruk waren van die tv, verwachtten we dat deze technologie nog enkele jaren veel te duur zou zijn om echt door te breken.
Dat duurde echter helemaal niet zo lang, want bijna elke tv-fabrikant heeft nu meerdere RGB TV's in zijn aanbod en ze zijn niet eens buitenaards duur. Het toeval wil dat er een betaalbare RGB TV in ons testlab is gearriveerd, namelijk de 65-inch Hisense UR8S (in andere regio's ook de UR8). Die staat daar niet alleen, want ook de Samsung QN80H staat in het lab en die gebruikt een standaard mini-LED-paneel.
Op dit moment kost de Samsung QN80H van 65 inch 1.399 euro, terwijl de Hisense UR8S van 65 inch te koop is voor 1.799 euro. De vraag is nu of je die 400 euro moet uitgeven aan deze next-gen tv-technologie.
Een korte opmerking over de foto's in dit artikel: de UR8S lijkt een rode tint te hebben. Dit komt doordat het matte scherm zo reageert op onze camera. In het echt is die tint er niet. De tv's hebben daarnaast verschillende formaten en er is altijd een kleine kans dat dat invloed heeft op de beeldkwaliteit.
Kleurenweergave
Een van de belangrijkste pluspunten van RGB TV's is hoe levendig en krachtig de kleuren zijn. Op basis van onze ervaringen (ook met tv's van andere merken) tot nu toe is de kleurweergave indrukwekkend. Samsung staat daarentegen bekend om zijn eigen dynamische kleurweergave.
Voor deze test hebben we beide tv's in hun HDR Cinema-modus gezet. Toen we met Wicked begonnen, waren we verrast. Hoewel de UR8S wel natuurlijke kleuren leverde die er nauwkeurig uitzagen (daarover later meer), waren de kleuren van de QN80H veel levendiger.
De roze bloesems van een boom en de blauwe decoratie op de muren sprongen er op de QN80H veel meer uit. De kleuren van de UR8S hadden wel wat pit, maar bleven een beetje achter in vergelijking met de QN80H.
Er waren daarentegen momenten waarop de kleuren van de QN80H er kunstmatig uitzagen. Hier deed de UR8S het beduidend beter met rijke kleuren, die nooit te overdreven waren. Nogmaals: de kleurexplosie die we verwachtten van de RGB-technologie van de UR8S was er niet echt.
Toen we naar La La Land keken, gebeurde hetzelfde. Op het lentefeest zag Mia’s gele jurk er op de QN80H veel levendiger uit. Dezelfde jurk zag er op de UR8S natuurlijk uit, maar miste die wow-factor. Toen we de UR8S op de stand ‘Standaard’ zetten, sprongen de kleuren meer in het oog, maar dat zag er naar onze smaak iets te kunstmatig uit. Cinema kreeg daarom toch de voorkeur.
Dit wil niet zeggen dat de kleuren van de UR8S er tijdens het testen slecht uitzagen, maar ze hadden niet die verzadiging die we van een RGB TV verwachtten, zelfs niet in scènes waar dat wel echt het geval zou moeten zijn.
Contrast en achtergrondverlichting
Nadat we beide tv’s in de Filmmaker-modus hadden gezet, zetten we The Batman op, een film die voor sommige tv’s altijd een uitdaging is geweest. Hoewel de beste OLED TV’s de lage helderheid doorgaans prima aankunnen, hebben mini-LED TV’s daar soms moeite mee.
De QN80H liet een hoger waargenomen contrast zien, met diepere donkere tinten en levendigere highlights. Zo waren de lampen aan de muren in het huis van burgemeester Mitchell goed in balans met de schaduwrijke muren en hoeken, wat een dynamisch contrast creëerde.
De UR8S vertoonde nog steeds een goed contrast tussen donkere en lichte tinten en solide schaduwen, maar donkere gebieden kregen een meer vervaagde, grijze uitstraling. Dit was duidelijk te zien in de scènes in de Batcave en wanneer Batman op het metroperron staat, waar de schaduwgebieden te helder waren.
Er was echter een manier om dit te verbeteren. We verlaagden de helderheid van standaardwaarde 50 naar 49 en dat maakte een enorm verschil op de UR8S. Na deze aanpassing had de UR8S veel diepere zwarttinten en een sterker contrast. Een opmerking over de bovenstaande foto's: de clouding van de QN80H was in het echt niet zo erg, maar dit illustreert wel de betere regeling van de achtergrondverlichting van de UR8S.
Hetzelfde experiment met een helderdere maar nog steeds contrastrijke film, namelijk Dark City, leverde gemengde resultaten op. Door de helderheid van de UR8S terug te brengen naar 49 ontstonden er diepe zwarttinten, maar dit ging ten koste van de details.
Toen John in de openingsscènes met de receptionist sprak, was de textuur van zijn zwarte haar moeilijk te zien, maar op de QN80H was dit niet zo'n groot probleem. Beide tv's vertoonden wel enige black crush, maar bij de UR8S was dit iets meer merkbaar. De standaard helderheid zorgde voor een mooi contrast en betere schaduwdetails, maar ook hier ging dit ten koste van de donkere tinten.
Iets dat tijdens de tests in een donkere kamer duidelijk naar voren kwam, was dat de UR8S een betere regeling van de achtergrondverlichting en betere kijkhoeken had. Tenzij je er recht voor zat, vertoonde de QN80H een wazig effect op donkere achtergronden, waar de achtergrondverlichting doorschijnt. De UR8S vertoonde hier geen tekenen van en liet geen sporen van waas of blooming zien.
Dit was ook duidelijk te zien bij zwart-witbeelden. Bij het kijken naar Sunset Boulevard vertoonde de QN80H lichtlekkage aan de randen van het scherm. De UR8S had wel een subtiele bruine tint over sommige zwarte, witte en grijze tinten, maar presteerde al met al beter dan de QN80H.
Wat betreft het verminderen van lichtlekkage en bredere kijkhoeken brengt het RGB-paneel ons dus dichter bij de perfecte prestaties van OLED op deze gebieden... maar niet noodzakelijkerwijs dichterbij als het gaat om het algehele contrast.
Helderheid
Bij het meten van de maximale helderheid (HDR) van de UR8S in een venster van 10% kwam deze uit op 2.087 nits in de Filmmaker-modus en 2.394 nits in de standaardmodus. De QN80H haalde 1.189 nits in de Filmmaker-modus en 1.204 nits in de standaardmodus.
De HDR-waarden op volledig scherm zijn vergelijkbaar voor beide modellen: de UR8S haalde 771 nits in de Filmmaker-modus en 767 nits in de standaardmodus, terwijl de QN80H 603 nits en 672 nits haalde in respectievelijk de Filmmaker-modus en de standaardmodus.
Hoe ziet de helderheid er in de praktijk uit? Daar wordt het interessant. Bij het bekijken van helderdere, kleurrijkere scènes merkten we dat de QN80H indrukwekkendere highlights leek te hebben. Aan het einde van "The Wizard & I" uit Wicked, wanneer Elphaba boven een witte klif staat, leek het wit duidelijk helderder op de QN80H.
In sommige shots uit de demobeelden van Spears & Munsil leek de helderheid per shot te wisselen. In de openingsscènes in de sneeuw zag het wit er op beide tv's levendig uit. In een ander shot van een verlicht reuzenrad leek het helderder op de QN80H. Een shot van een witte hagedis in een verduisterde studio was dan weer veel helderder op de UR8S.
Dit was verrassend, gezien de enorme sprong in de gemeten piekhelderheid tussen de twee. In een scène uit Dark City, waarin John zich in de Automat bevindt, leken de plafondlampen op de UR8S helderder, maar het verschil was niet zo groot als we hadden verwacht.
De UR8S wist reflecties wel goed tegen te gaan. Dat komt niet (alleen) door de hoge helderheid, maar door de antireflectielaag. Hoewel de QN80H ook een antireflectielaag heeft, was deze lang niet zo effectief als die van de UR8S. Combineer dit met de uitstekende kijkhoeken en je hebt een geweldige tv voor sportwedstrijden overdag.
Een stap vooruit... maar
Het is moeilijk te zeggen welke van deze twee tv’s onze voorkeur krijgt. Hoewel de QN80H uit de doos levendigere kleuren en scherpere texturen biedt, heeft de UR8S betere kijkhoeken en een betere regeling van de achtergrondverlichting, wat resulteert in een uniform beeld.
Dit toont aan dat de RGB-technologie van Hisense zeker nog kan leren van de traditionele mini-LED van Samsung. Hoewel de UR8S direct uit de doos al behoorlijk presteert, vereist hij enige aanpassing (met name wat betreft de helderheid), en is de kleurnauwkeurigheid niet geweldig (een delta-E-waarde van 7,9 in de Filmmaker Mode, terwijl we streven naar een score van minder dan 3…).
Maar de UR8S is een stap in de goede richting om de sterke punten van OLED (kijkhoeken en uniformiteit) naar de middenklasse te brengen. Als je je budget een paar honderd euro kan optrekken, zouden we zeker de Hisense UR8S aanbevelen.
