Sonos kondigde recent een nieuwe soundbar aan die het gat moet gaan vullen tussen de Sonos Beam (Gen 2) en de Sonos Arc Ultra binnen de line-up van het bedrijf. Deze nieuwe soundbar heet de Sonos Beam Ultra (wat misschien ook wel te verwachten was) en hij wordt officieel gelanceerd op 29 september 2026. De Beam Ultra heeft een adviesprijs van 699 euro gekregen.

Dit nieuwe model is nog steeds vrij klein, net als de standaard Beam (Gen 2), maar hij beschikt over negen drivers om via een 7.1.2-kanaals audiosysteem een indrukwekkend Dolby Atmos-geluid te moeten kunnen leveren. Er zijn hier nu zelfs omhooggerichte drivers aanwezig, wat bij de vorige Beam-modellen niet het geval was.

Sonos belooft dat het geluid grootser, breder en krachtiger klinkt dan bij de gewone Beam. Wij konden al even genieten van een thuisbioscoopsetup met de Beam Ultra en hieronder lees je onze eerste indrukken. Een volledige review zal later nog volgen als we wat meer tijd hebben gehad om de soundbar grondig te testen.

• Klik hier om te abonneren op onze wekelijkse nieuwsbrief

Tijdens onze eerste kennismaking met de Beam Ultra wist hij meteen een goede indruk achter te laten. We begonnen met het luisteren naar wat muziek in Dolby Atmos en de de soundbar wist het geluid heel mooi buiten het fysieke apparaat zelf te plaatsen. De audio werd heel mooi verspreid over de ruimte voor ons en het voelde dus niet alsof het allemaal vanuit één punt (de soundbar) kwam.

Ook het basgeluid werd indrukwekkend verspreid. Zang en bepaalde gepositioneerde effecten van verschillende instrumenten voelden mooi luchtig. Elk element leek de kans te krijgen om op een vrij natuurlijke wijze door de ruimte te zweven.

Toen we wisselden naar een nummer met wat meer bas, viel vooral het gewicht van de 'mid-bass' ons op. Het basgeluid is iets waarvan Sonos ook zei dat het dit wilde verbeteren bij de Ultra. Dat lijkt ook wel gelukt te zijn. Vaak merk je bij kleine speakers dat de mid-bass niet heel krachtig is. Soms kunnen de meest diepe geluiden nog wel wat kracht hebben, maar dat neemt normaal bij compacte soundbars vrij snel af richting de middentonen.

Daar hadden we hier geen last van. Bas klonk over het hele bereik uitstekend. Natuurlijk zal een kleinere soundbar altijd beperkingen hebben als het gaat om hoe sterk de bas kan worden weergegeven, maar het basgeluid was hier erg aangenaam.

Toen we weer wisselden naar films en tv-series, begonnen we met een clip uit de Apple TV-serie Widow's Bay. Die clip benadrukte duidelijk de verbeterde helderheid van het centrale audiokanaal. De dialoog werd helder weergegeven boven de achtergrondgeluiden.

De echte test was echter de grote muziekscène met I Lied to You uit de film Sinners. Dit is een scène die steeds meer bedrijven voor hun demo's beginnen te gebruiken. We waren hierbij enorm onder de indruk van hoe de Dolby Atmos-effecten door de ruimte heen werden gepositioneerd. Sommige elementen klonken echt alsof ze helemaal van de zijkant kwamen en het gevoel van breedte was hier dus echt veel sterker dan bij andere compacte soundbars. Het was zelfs beter dan bij veel grotere soundbars die we getest hebben.

Je krijgt echt het gevoel alsof instrumenten in verschillende hoeken van de ruimte staan en in ieder geval dus vanuit ver buiten de randen van het beeld en natuurlijk de fysieke behuizing van de kleine soundbar komen.

Wanneer we een testmodel ontvangen voor onze review willen we alleen wel nog wat specifieker de hoogtekanalen testen. We merkten bij deze demo niet heel erg veel sterke hoogte-effecten, maar daar zijn meerdere mogelijke redenen voor. We willen de Beam Ultra op dit vlak nog niet meteen afrekenen op de prestaties bij deze ene demo. We gaan daar dus wel nog wat meer op letten bij aankomende tests.

We konden vervolgens dezelfde scène ook nog eens testen in combinatie met Sonos' nieuwe optie om draagbare speakers toe te voegen als achterspeakers voor een nog betere surround sound. Er werden twee Sonos Play-speakers achter ons geplaatst en ze maakten meteen verbinding met de soundbar. Daar was de app dus niet eens voor nodig.

De Beam Ultra liet kort een toon horen om aan te geven dat de Play-speakers waren verbonden, maar de detectie van de speakers en het verbindingen gebeurt allemaal automatisch achter de schermen en daar merk je niets van. Het leek allemaal heel soepel te werken.

Deze Play-modellen werkten tijdens deze demo als uitstekende achterspeakers. De Play weet geluidseffecten goed te positioneren en een verrassend goed dynamisch bereik te bieden voor films.

Sonos bevestigde ook dat het met de Play-speakers toegevoegd (of een paar Sonos Move 2-speakers, of vaste Sonos Era 100-speakers) dit hele systeem kan omschrijven als een 7.1.4-kanaals setup. De extra twee hoogtekanalen zijn dan echter wel virtueel.

We vonden het in de eerste instantie opmerkelijk dat Sonos koos voor het compacte formaat van de Beam voor een nieuwe soundbar die net onder de Arc Ultra zou worden geplaatst binnen de line-up. We gingen er namelijk van uit dat dit zou beperken hoe breed het geluid kan klinken. Daar maken we ons na deze eerste demonstaties geen zorgen meer over. We zijn nu vooral benieuwd om te horen hoe de soundbar omgaat met onze favoriete films.

• De beste soundbars in 2026 volgens onze audio-experts

Op IFA 2025 gaf Dolby een demonstratie van Dolby Vision 2, de nieuwe generatie van het premium HDR-formaat. Eerder zijn de brede functies al toegelicht, maar tijdens deze sessie werd dieper ingegaan op de verbeteringen. Een uitgebreide technische uitleg volgt later, maar de eerste indrukken zijn veelbelovend.

Een van de belangrijkste vragen rond Dolby Vision 2 was in hoeverre het verschil zou maken op goedkopere televisies. Er komen namelijk twee varianten: Dolby Vision 2 en Dolby Vision 2 Max. De Max-versie beschikt over meer geavanceerde functies voor een nog betere beeldweergave, en dit riep de vraag of of de standaardvariant wel echt indruk zou maken.

De demonstratie vond plaats op Hisense A5-tv’s, instapmodellen met lcd-technologie, full array local dimming en QLED. Ondanks hun beperkte hardware waren de verschillen zichtbaar. In beelden van een kameel in de woestijn kwamen kleuren veel sterker naar voren, witte tonen oogden schoner en helderder en donkere partijen zagen er dieper uit. Het verbeterde contrast zorgde ervoor dat details scherper en realistischer overkwamen, ook al was de resolutie identiek.

Bij landschapsbeelden met wolken rondom de zon werden meer nuances in de highlights zichtbaar. Waar Dolby Vision 1 de lichte tinten vaak samendrukte, wist Dolby Vision 2 meerdere tinten van grijs en wit naar voren te brengen. Ook bij een close-up van zwarte make-up onder de ogen kwamen er meer tinten zwart en subtiele kleurnuances tevoorschijn, waardoor de contouren van het gezicht beter uitkwamen. Het contrast in reflecties maakte de beelden bovendien levensechter.

Soms leek er zelfs sprake van een verbetering in de algehele helderheid van het scherm, waarbij het hele beeld lichter oogde in plaats van enkel de highlights. Toch waren er ook momenten waarop Dolby Vision 1 de kleuren iets levendiger of natuurlijker weergaf. Alles bij elkaar genomen, bood Dolby Vision 2 echter een duidelijke stap vooruit: het contrast, de kleurweergave en de nuance in donkere en lichte tinten wogen ruimschoots op tegen de enkele scènes waar Dolby Vision 1 de voorkeur kreeg.

Wat is er veranderd?

Het valt op dat we vaak de term leek gebruiken, omdat het beeld in veel gevallen wel helderder leek, maar die extra helderheid waarschijnlijk niet echt door het Hisense-paneel zelf werd opgewekt.

Volgens Tom Graham, Head of Dolby Vision Content Enablement bij Dolby Labs, is er niets veranderd aan de kleur- of dynamisch-bereikspecificaties van Dolby Vision voor makers. De content wordt nog steeds op dezelfde manier vastgelegd en bewerkt.

De verbeteringen van Dolby Vision 2 komen voort uit het feit dat de tv meer data krijgt over hoe het beeld er precies uit hoort te zien, zoals dat door de makers is vastgelegd bij het encoderen in Dolby Vision. Het draait erom dat de informatie die al aanwezig is in Dolby Vision nu slimmer en effectiever wordt benut.

Een van de belangrijkste nieuwe functies heet Precision Black. Daarmee kunnen filmmakers informatie vastleggen over de omgeving waarin beelden bekeken worden, inclusief eventuele bias lighting, én krijgen ze een schuifregelaar waarmee ze kunnen bepalen waar het eerste zichtbare verschil ontstaat tussen volledig zwart en bijna-zwart (waar nog net wat detail te zien is).

Die extra data over bias lighting lijkt te helpen bij de tinten zwart waar eerder sprake van was, waardoor zwarttinten natuurlijker ogen. De combinatie van de schuifregelaar en het vastleggen van de omgeving waarin de televisie staat is bedoeld om te voorkomen dat donkere scènes té donker worden op televisies die minder goed met schaduwdetails overweg kunnen. Zo blijven nuances behouden en lopen donkere partijen niet in elkaar over.

Daarnaast heeft Dolby de engine verbeterd die de beeldinformatie aanpast aan de mogelijkheden van elke tv. Tom Graham legde uit: “We beschikken over de metadata van de colorist en uiteraard over de pixels zelf. Met onze nieuwe generatie analyse breken we het beeld op in lagen en reconstrueren we het op een manier die zelfs een televisie met beperktere contrast- en kleurnuances realistisch kan weergeven. Het gaat om een dynamische mapping, die live op de tv plaatsvindt.”

De demonstratie liet Dolby Vision 2 in zijn geheel zien tegenover Dolby Vision 1, dus zowel de video als de tv waren geschikt voor DV2. Wordt een Dolby Vision 1-video afgespeeld op een Dolby Vision 2-tv, dan zouden er wel verbeteringen zichtbaar moeten zijn dankzij de nieuwe beeldanalyse. Maar functies zoals Precision Black ontbreken dan, omdat die informatie alleen wordt herkend door Dolby Vision 2-tv’s en genegeerd wordt door oudere modellen.

De resultaten waren indrukwekkend, maar het is onwaarschijnlijk dat bestaande, goedkopere tv’s een update krijgen naar Dolby Vision 2. Voor nieuwe instapmodellen die de komende jaren verschijnen, kan dit echter een serieuze stap vooruit betekenen, mits Dolby de grote streamingdiensten en makers meekrijgt.

Met de introductie van Dolby Vision 2 en Dolby Vision 2 Max is vooral de nieuwe functie Authentic Motion opvallend. Deze belooft hinderlijke "judder" in films te verminderen door gebruik te maken van motion smoothing dat scène per scène door de makers zelf wordt ingesteld en direct in de videodata wordt toegepast. Daarmee is de bewegingsweergave niet langer volledig afhankelijk van de beeldmodus van de tv of de voorkeuren van de gebruiker.

Tijdens IFA 2025 werd een demonstratie van deze technologie getoond, en het resultaat maakt duidelijk dat dit één van de meest veelbelovende verbeteringen van het nieuwe formaat is.

Het probleem zit als volgt in elkaar: films worden opgenomen met 24 frames per seconde (fps), maar videoweergave op televisies verloopt niet altijd met diezelfde snelheid. Afhankelijk van de dienst, de tv-aansluiting of de streamingapparatuur kan de weergave op 30fps of zelfs 60fps plaatsvinden. Wanneer een film van 24fps in 30fps wordt weergegeven, komen de beelden niet meer in het juiste ritme terecht, waardoor beweging onnatuurlijk kan ogen en dit effect staat bekend als "judder".

Zelfs bij correcte framerates kan "judder" optreden, omdat 24fps van nature niet erg vloeiend is. In de bioscoop, met een minder fel scherm op grotere afstand, valt dit nauwelijks op en wordt dit als de ‘juiste’ manier van filmweergave beschouwd. Op een helder en gedetailleerd televisiescherm van dichtbij zijn de haperingen in beweging echter veel zichtbaarder.

"Judder" is vooral merkbaar bij camerabewegingen in een vaste richting, zoals pan-shots over een landschap. Een bekend voorbeeld hiervan is een vroege scène uit No Time to Die, waarin James Bond naar een kerkhof loopt. Dit is een van de lastigste tests voor televisies.

Hoe goed een tv met "judder" omgaat, hangt af van talloze factoren: het gebruikte paneel, de beeldverwerking en de ingestelde beeldmodus. De traditionele oplossing is motion processing, maar motion smoothing heeft een slechte reputatie bij filmliefhebbers. Het gevaar is namelijk dat de beelden té vloeiend worden en een ‘soap-opera effect’ krijgen, waardoor ze minder filmisch en juist meer televisieserie-achtig ogen.

Authentic Motion geeft filmmakers controle over bewegingsverwerking

Authentic Motion is Dolby’s oplossing voor het judder-probleem. Deze functie binnen Dolby Vision 2 Max houdt in dat makers tijdens het masteren van een film of serie zelf kunnen bepalen wanneer motion smoothing wordt toegepast, in welke mate en hoe lang.

Tijdens een demonstratie werd een scène uit de Prime Video-serie Paris has Fallen getoond, die is opgenomen op 25fps. In een tracking shot langs een straat, waarbij de camera langs deuropeningen beweegt, was duidelijk judder zichtbaar: de harde lijnen van de deuren flikkerden frame voor frame en dit was zonder motion processing. Vervolgens kantelde de camera langzaam omlaag naar een auto, waardoor het effect minder zichtbaar werd. Toen de camera uiteindelijk stil stond bij een vrouw in de auto, verdween het probleem volledig.

Daarna werd dezelfde scène getoond met motion smoothing op het maximale niveau gedurende de hele opname. Het resultaat oogde onnatuurlijk en overdreven vloeiend, precies het effect waar veel kijkers een hekel aan hebben.

Vervolgens werd Authentic Motion geactiveerd, inclusief een live weergave onder in beeld van de instellingen. Tijdens het tracking shot hadden de makers smoothing ingesteld op niveau 5 waardoor de judder verdween zonder dat het beeld kunstmatig aandeed. Bij de zachte kantelbeweging werd dit teruggeschakeld naar niveau 3. Toen de camera stilviel, werd smoothing verder afgebouwd naar niveau 1 en uiteindelijk volledig uitgeschakeld bij de dialoogscène.

Er zijn in totaal 10 niveaus beschikbaar, maar zelfs in deze uitdagende scène volstond een korte opschaling naar niveau 5, waarna de instellingen meteen weer omlaag gingen zodra het niet meer nodig was.

Deze aanpak lijkt een ideale oplossing. Veel experts benadrukken dat het advies om motion smoothing volledig uit te schakelen, zoals acteur Tom Cruise ooit publiekelijk deed, niet altijd verstandig is. Televisies zijn namelijk geen projectoren, en een laag niveau van beeldverwerking kan juist een goede balans bieden: de film behoudt een natuurlijke uitstraling, terwijl storende judder wordt voorkomen.

Met Authentic Motion ligt die controle voortaan in handen van de makers zelf en dat biedt de kijker het beste van beide werelden.

Een paar technische details

Belangrijk om te benadrukken is dat Dolby zelf geen motion smoothing uitvoert met Authentic Motion. De technologie zorgt er simpelweg voor dat filmmakers een commando in de videodata kunnen embedden, waarmee de televisie wordt geïnstrueerd hoe de ingebouwde motion smoothing moet worden toegepast.

Het eindresultaat zal dus per televisie iets verschillen, omdat de daadwerkelijke beeldverwerking altijd door de tv zelf wordt uitgevoerd. Momenteel geldt dat het inschakelen van Filmmaker Modus deze functie uitschakelt, waardoor de weergave terugkeert naar de standaardinstellingen zonder extra bewerkingen. In andere Dolby Vision-beeldmodi zal Authentic Motion automatisch actief worden zodra compatibele content wordt afgespeeld.

Authentic Motion is onderdeel van Dolby Vision 2 Max, niet van de basisversie. De reden hiervoor is dat Dolby garandeert dat televisies die dit ondersteunen voldoen aan een hogere kwaliteitsstandaard op het gebied van motion handling. Een vereiste is bovendien dat de tv 120Hz-ondersteuning biedt.

Het goede nieuws is dat dit niet beperkt blijft tot de allerduurste modellen. De demonstratie vond plaats op een Hisense U7N, een relatief betaalbare televisie die volgens Dolby als voorbeeld dient van een toestel dat in aanmerking komt voor de Dolby Vision 2 Max-certificering.

Toch blijft er nog veel onzekerheid. Behalve Hisense, de officiële launchpartner, is niet duidelijk welke andere merken Dolby Vision 2 zullen ondersteunen. LG heeft bijvoorbeeld al aangegeven geen plannen te hebben, terwijl andere fabrikanten zich nog terughoudend opstellen. Ook is onbekend of 4K Blu-ray-spelers of projectoren de nieuwe standaard zullen ondersteunen, en er zijn nog nauwelijks details over de adoptie door streamingdiensten.

Wat wél duidelijk is: tussen Authentic Motion en de verbeteringen die Dolby Vision 2 zichtbaar maakt op betaalbare televisies, lijkt dit een veelbelovende stap vooruit. Een brede ondersteuning in de komende jaren zou de technologie echt tot zijn recht laten komen.

Tijdens IFA 2025 kregen we de kans om het met Dolby te hebben over de lancering van Dolby Vision 2 en Dolby Vision 2 Max.

We vroegen ons na die lancering vooral af hoe het nou precies zat met ondersteuning voor de nieuwe formats op andere apparaten dan alleen tv's. Hier had Dolby het namelijk niet over bij de originele onthulling. Momenteel lijkt Dolby ook nog niet een heel duidelijk antwoord te willen geven, maar het bedrijf sluit dus ook niets uit.

Toen we Dolby dus vroegen hoe het zat met andere apparaten dan tv's, zoals bijvoorbeeld 4K Blu-ray-spelers en de beste beamers voor thuis, maar ook apparaten zoals iPhones (die ook al ondersteuning hebben voor de huidige versie van Dolby Vision), kregen we wel een antwoord van Dolby's Senior Product Manager van Home Entertainment, Aaron Dew. Dew zei: "Er zijn allerlei andere soorten displays, en er is meer om over te praten in de toekomst. Deze week hebben we het over tv." Hij gaf echter ook aan dat we ons "niet zullen vervelen".

Nou maken wij ons niet heel erg druk om beamers, want die beginnen toch steeds meer op tv's te lijken en maken dus ook vaak gebruik van dezelfde soort chips als tv's. Dat betekent dat ze met de juiste nieuwe MediaTek-chips ook gewoon toegang kunnen krijgen tot Dolby Vision 2.

Misschien zullen beamers wel minder snel ondersteuning krijgen dan tv's, maar we verwachten dat het nieuwe format toch ook onderweg is naar deze apparaten. Dolby Vision 2 moet ook juist voor geweldige resultaten zorgen bij displays met een beperkte helderheid en dat is bij beamers dus vaak ook het geval.

Voor 4K Blu-ray-spelers kan het wat ingewikkelder in elkaar zitten. Het probleem is namelijk dat er sowieso niet heel veel nieuwe spelers uitkomen. Nou zijn er toevallig dit jaar wel al drie nieuwe modellen op de markt gekomen, waaronder een nieuw Sony-model dat in principe hetzelfde als een ouder model is, maar dan zonder streaming-features, en nog recenter een aantal premium modellen van Magnetar voor echte audioliefhebbers. Verder verschijnen er niet heel vaak meer nieuwe 4K Bluray-spelers.

Het model waar we de grootste fans van zijn bij TechRadar is de Panasonic DP-UB820. Dat model is inmiddels alweer zeven jaar oud. Zelfs als Dolby Vision 2 uiteindelijk ook echt aanwezig is op 4K Blu-rays zelf, kunnen de huidige spelers daar dan iets mee? Zo niet, kan Dolby fabrikanten dan overtuigen om deze apparaten te updaten.

Op dat vlak zijn we dus niet heel optimistisch, maar wie weet. Dolby Vision 2 Max bevat in ieder geval sommige features die geweldig zijn voor filmliefhebbers, zoals 'Authentic Motion' om 'judder' te elimineren en bi-directionele 'tone-mapping' om voor accuratere beelden te zorgen op de felste tv's, waaronder sommige van de beste OLED TV's. Filmliefhebbers zijn over het algemeen ook wel fans van 4K Blu-rays, dus misschien is er wel genoeg interesse.

We verwachten niet dat we hier dit jaar nog veel meer over zullen horen. CES 2026 lijkt een logischer moment om het over de toekomst van Dolby Vision 2 te hebben, waaronder over welke tv's het zullen ondersteunen en of LG het toch zal omarmen.

• We zagen de eerste RGB mini-LED TV in actie en toch blijft OLED de baas

Een paar maanden geleden kondigde TCL de details aan van zijn volgende flagship mini-LED TV en wij hebben hem nu in actie kunnen zien. Hij is verkrijgbaar in 85 inch en 98 inch, en beide waren te zien. Gezien de beschikbare formaten is dit geen tv die je in de gemiddelde woonkamer zal zien, maar wel een voorbeeld van hoe goed de tv's van het merk zijn.

De X11H is volgens TCL in staat om 6.500 nits aan helderheid te leveren. Ter vergelijking: 3.000 nits is het meeste wat je krijgt bij gewone mini-LED TV's en daarvoor moet je ook al flink wat euro's betalen. Om dit te realiseren, heeft de TCL X11H meer dan 10.000 dimzones in het 85-inch model en meer dan 14.000 in het 98-inch model.

Het is bijna magisch om deze combinatie van helderheid en lichtregeling in actie te zien. Kleuren zijn zo intens zonder dat ze oververzadigd raken en de donkere delen van het scherm waren inktzwart zonder bleeding vanwege aangrenzende lichte delen.

Nu is een beursvloer niet de beste plaats om de nuances van de lichtregeling te bekijken. We zouden de tv graag in onze donkere testkamer willen proberen, maar toch waren we onder de indruk van het contrastniveau, omdat TCL niet bang was om demobeelden te tonen met kleine, heldere gebieden omgeven door duisternis.

In feite gingen we ervan uit dat het contrastniveau goed zou zijn, dus de kleuren waren het meest opvallende onderdeel. Toch maken ultraheldere tv's HDR niet per se beter. We raden zelfs aan om de Film- of Filmmaker-modus te gebruiken die de helderheid wat verlaagt om het beeld nauwkeuriger weer te geven.

Hoge helderheid en felle kleuren zijn fantastisch voor het nabootsen van de echte wereld, die heel helder is. Het is geweldig om naar sportwedstrijden of natuurdocumentaires te kijken op een helder scherm dat ze dichter bij de realiteit brengt. Het voordeel van deze helderheid zit in de flexibiliteit om bepaalde delen van het scherm extra helder te maken wanneer dat nodig is.

We hebben al eerder aangehaald dat de vergelijking met de TCL C855 ons is bijgebleven. We konden de X11H en de C855 naast elkaar zien (beide in 85-inch formaat) en terwijl die vergelijking liet zien wat de extra technologie van de X11H kan doen, is het opvallend hoe goed de C855 zich staande hield. De manier waarop de 85-inch C855 omgaat met local dimming leek niet enorm te verschillen. Dat is indrukwekkender dan je denkt, want de TCL 855 heeft slechts een vijfde van de dimzones van de TCL X11H.

We konden een veel duidelijkere sprong in kleursterkte zien op de X11H ten opzichte van de C855, grotendeels dankzij de extra helderheid. Zelfs op dat moment diende het als een soort bewijs dat de C855 er nog steeds fantastisch uitzag en waarschijnlijk een fractie van de prijs van de X11H zal kosten. De TCL C855 zal namelijk al iets langer te koop zijn en in prijs dalen wanneer de TCL X11H eindelijk in de winkelrekken ligt. Daarnaast is de TCL C855 verkrijgbaar in kleinere formaten, zoals 55 en 65 inch, die sowieso goedkoper zijn en in meer woonkamers passen.

Zoals met de meeste premium tv-technologie, gaat de meerwaarde omlaag zodra je een bepaalde prijsklasse bereikt. De X11H maakte alsnog een heel sterke indruk en toont aan hoe ver mini-LED TV's zijn gekomen.

De Asus Zenbook 17 Fold OLED werd onthuld op IFA 2022 op een stijlvolle locatie in Berlijn. Daarom is het niet zo gek dat iedereen enthousiast was om het nieuwste pareltje van Asus te testen. Opvouwbare displays zijn niet per se iets nieuws. We hebben inmiddels allerlei opvouwbare telefoons gezien en Lenovo bracht meer dan twee jaar geleden een vergelijkbare opvouwbare laptop uit met gemengde reviews.

De technologie is er misschien nog niet helemaal, maar er is nog steeds iets magisch aan de Zenbook 17 Fold OLED. Het is misschien niet de eerste in zijn soort, maar hij is wel baanbrekend. Dit is ‘s werelds eerste 17 inch opvouwbare laptopscherm.

Tijdens de persbriefing wilde Asus erg graag de innovatie benadrukken, en we moeten toegeven dat het voelt als een geavanceerd stukje technologie. Asus heeft samen met Intel gewerkt om het best mogelijke product te leveren draaiende op een krachtige 12e-generatie i7-processor. Een innovatief product moet echter ook nog goed zijn, dus laten we een kijkje nemen.

Prijs en beschikbaarheid

Met een adviesprijs van 3699 euro is de Asus Zenbook 17 Fold OLED waarschijnlijk te duur voor de meeste potentiële kopers. Het is natuurlijk makkelijk om tegenwoordig een belachelijk hoog bedrag uit te geven aan een laptop, maar voor dat prijskaartje kijk je meestal naar een krachtige gaming laptop met een high-end grafische kaart, en die is nou net afwezig in de 17 Fold OLED.

Toch kunnen we niet zeggen dat we overdreven verrast zijn. Dit is geen mainstream product, en Asus doet ook niet alsof het dat wel is. Omdat het om nieuwe technologie gaat, is de doelgroep nog niet helemaal duidelijk; tech-liefhebbers, grafisch ontwerpers en professionals vallen allemaal binnen het bereik van deze laptop. Er is momenteel ook slechts één configuratie beschikbaar, dus er is geen optie om een goedkoper, minder krachtig model te kiezen.

Design

Volledig uitgevouwen voelt de Zenbook 17 Fold OLED aan als de meest luxueuze tablet ter wereld. Het 17,3 inch scherm is ongelooflijk helder en kleurrijk, ongetwijfeld een zegen voor creatieve gebruikers. Het oppervlak van het scherm heeft een lichte glans en er zijn kleine oneffenheden boven het scharnier, aangezien deze opvouwbare schermen moeten worden gemaakt van dun plastic in plaats van glas.

Naast het gebruik als een gigantische tablet, heeft de 17 Fold OLED verschillende 'modi'. Onze persoonlijke favoriet was wat Asus de 'desktop-modus' noemt, waarbij het scherm rechtop staat in liggende oriëntatie met behulp van de achterste kickstand en met het handige Bluetooth-toetsenbord ervoor geplaatst. Dan is er de conventionele 'laptop-modus', waarin het toetsenbord vastklikt aan de uitgeschakelde onderste helft van het gevouwen scherm om een redelijke gelijkenis te creëren met een gewone 12,5 inch laptop.

Er zijn ook andere, iets meer excentrieke opties. Het toetsenbord kan volledig worden verwijderd en een kleiner toetsenbord op de display zelf kan worden gebruikt voor extra ruimte terwijl de laptop is opgevouwen, of de laptop kan half worden opgevouwen in de vorm van een boek om te lezen. Gevouwen kan het toetsenbord tussen de twee helften van het scherm worden geplaatst. De buitenste behuizing en het scharnier voelen indrukwekkend duurzaam aan; Asus onthulde dat dunnere randen eigenlijk een optie waren, maar de ontwerpers kozen voor een nog steeds respectabele 89 procent screen-to-body verhouding voor een betere structurele integriteit.

Onze allereerste gedachte bij het oppakken van de Zenbook 17 Fold OLED was 'oh, dat is zwaar'. Met een gewicht van 1,8 kg (1,5 kg zonder het toetsenbord) is hij zonder twijfel aan de zware kant. Maar hoe je dat gewicht ervaart, hangt grotendeels af van hoe je hem gebruikt; 1,8 kg is bijna belachelijk zwaar voor een 12,5 inch laptop, maar de gemiddelde 17 inch laptop weegt een stuk meer: Razer's Blade 17-serie weegt in vergelijking bijna 3 kg.

Op het gebied van connectiviteit is het wel redelijk karig. De enige fysieke poorten zijn een paar Thunderbolt 4-enabled USB-C-poorten (die ook dienen voor het opladen van de laptop) en een hoofdtelefoonaansluiting, maar we hebben ook Wi-Fi 6E en Bluetooth 5.2, die bijna verplicht zijn geworden voor elke premium laptop.

Prestaties

Uiteraard hebben we nog geen gedetailleerd overzicht van de prestaties We weten niet zeker wat we kunnen verwachten als het gaat om de batterijduur, maar we durven te wedden op minimaal zes en maximaal zeven uur.

Toch, met een Intel Core i7-1250U CPU, 16GB DDR5-5200 geheugen en een 1TB Gen4 PCIe SSD opslag, kunnen we hier redelijk goede prestaties van verwachten. Hij zal niet geschikt zijn voor veeleisende taken zoals 4K videobewerking, maar voor de meeste situaties waarschijnlijk wel. Tijdens onze korte testperiode hebben we geëxperimenteerd met het draaien van meerdere programma's tegelijk en het schakelen tussen deze programma's met de mode-switching functies, en we ondervonden geen waarneembare vertraging.

Een potentiële valkuil is het ontbreken van stylus ondersteuning. Met zijn prachtige scherm en tablet-modus zou je redelijkerwijs kunnen aannemen dat de 17 Fold OLED een goede keuze zou zijn voor creatieve ontwerpers, maar Asus benadrukte dat het gebruik van een stylus met een harde punt het buigzame schermpaneel zou kunnen beschadigen. Een stylus met zachte punt is blijkbaar prima, maar Asus heeft het zekere voor het onzekere genomen en de stylus-ondersteuning volledig achterwege gelaten, en dat is jammer.

Vroeg oordeel

We vinden de Asus Zenbook 17 Fold OLED mooi, erg mooi, maar opvouwbare technologie is nog steeds niet doorgedrongen tot de mainstream. Het pittige prijskaartje zal voor velen een reden zijn om de nieuwste Zenbook niet te kopen, en de nieuwe technologie zal niet iedereen aanspreken.

Maar in de juiste handen kan dit een krachtige productiviteitstool worden, en we zijn blij dat Asus de grenzen blijft verleggen met innovatieve hardware die de consument ook echt bereikt, in plaats van een conceptproduct dat nooit in massaproductie wordt genomen. We kunnen niet wachten om de Asus Zenbook 17 Fold OLED zelf te testen.

Je hebt waarschijnlijk al gehoord van HDR, maar nu is er ook HDR10+. Hoe verschilt het, en heb je het eigenlijk nodig als je een nieuwe televisie koopt?

HDR10+ is een videoformaat dat je steeds vaker op HDR-televisies kan terugvinden. HDR-televisies zijn slechts enkele jaren oud, maar er zijn nu al een handvol verschillende en verwarrende HDR-standaarden die om hun aanwezigheid in onze toestellen strijden.

Eerst was er HDR10, gevolgd door Dolby Vision en recentelijk door Hybrid Log Gamma en Advanced HDR.

Alsof dat allemaal niet genoeg is, dan is er nu een nieuw soort televisie-tech: HDR10+. Dit videoformaat brengt je dezelfde geavanceerde functionaliteiten die je ook bij Dolby Vision krijgt, maar met een open standaard. Dat houdt in dat de makers van content daarmee geen grote licentiekosten moeten betalen aan Dolby.

Net zoals bij Dolby Vision maakt HDR10+ gebruik van 'dynamische metadata' om HDR-beelden in elke scène of schot te verbeteren. Dit houdt in dat kijkers het meeste uit elke film, documentaire of serie kunnen halen.

HDR10+ komt misschien met 10-bit kleur in plaats van de 12-bit van Dolby Vision, maar dit zorgt ten minste voor een betere balans tussen lichte en donkere scènes.

We weten wat je waarschijnlijk zit te denken. Wordt HDR10+ weer een gehypte functie die over een jaar verdwijnt? Waarschijnlijk niet. De HDR-standaard zit sinds 2017 in elke 4K-tv van Samsung verwerkt, om nog maar van de vele toestellen van Panasonic en Blu-Ray's van 20th Century Fox te zwijgen. HDR10+ lijkt dus een blijver.

We moeten ook melden dat je nu in veel high-end toestellen ook HDR10+ Adaptive terugvindt. Dit is een manier om de instellingen van jouw HDR10+-beelden te kalibreren met de hoeveelheid licht in jouw kamer rond jouw televisiescherm.

Als je dus meer te weten wilt komen over HDR10+, HDR10+ Adaptive en hun werking, dan kan je dat hieronder allemaal terugvinden.

Bekijk de onderstaande video voor alle informatie over HDR.

Waar komt HDR10+ vandaan?

HDR10+ deed in april van 2017 zijn intrede als nieuwe tv-tech. Samsung kondigde toen zijn partnerschap met Amazon Prime Video aan om het nieuwe formaat te ondersteunen. In augustus van dat jaar maakte het formaat een grote sprong toen 20th Century Fox en Panasonic een samenwerking met Samsung aankondigden om het formaat verder uit te bouwen.

Op CES 2018 verscheen het formaat op fysieke media nadat het werd aangekondigd als een deel van de Ultra HD Blu-ray-specificatie. Panasonic volgde door door bekend te maken dat zijn nieuwe spelers van 2018 het formaat zouden ondersteunen. Er was echter nog geen duidelijkheid over waar deze schijven verkrijgbaar zouden zijn.

In maart van 2018 benadrukte Samsung bij de jaarlijkse onthulling van nieuwe televisies nogmaals zijn steun voor de standaard door deze in al zijn QLED-televisies van 2018 te verwerken.

Enkele jaren later kondigde Samsung in januari van 2020 aan dat twee nieuwe partners met HDR10+ aan de slag gingen, zijnde Vizio en Google Play-streaming. Hiermee zouden consumenten makkelijker HDR10+-content kunnen vinden en afspelen. 

Op gebied van content kan je nu al meerdere films en series in HDR10+ bekijken op Amazon Video. Netflix liet enkele jaren geleden vallen dat het dit formaat mee wil aanbieden, maar dat lijkt tot dusver een loze belofte.

• OLED vs QLED: de premium tv-paneel-technologieën naast elkaar

Waarom hebben we HDR10+ nodig?

Hebben we trouwens wel een nieuwe HDR-standaard nodig? 

Een van de redenen erachter heeft te maken met het maken van content. Voor zover wij het verstaan zou het eenvoudiger zijn voor productiehuizen om HDR10+-content te maken in plaats van Dolby Vision. Bij de laatstgenoemde moet er per scène een manuele kleurcorrectie plaatsvinden, en bij HDR10+ kan er gewone HDR10-content gemaakt worden die zonder extra werk wordt opgeschaald.

Dat laatste lijkt een zeer overtuigend argument voor de makers van content. Amazon heeft al een aantal HDR10+-reeksen, waaronder The Grand Tour, The Marvelous Mrs. Maisel en The Man in the High Castle, om er maar enkele op te noemen. 

Alle high-end televisies van Panasonic maken sinds 2018 gebruik van de tech, waaronder ook de nieuwere toestellen. 

HDR10+ Adaptive

Nu we alles rond HDR10+ hebben opgehelderd, is er nog een andere vorm beschikbaar: HDR10+ Adaptive.

HDR10+ Adaptive vormt een antwoord op een van de grote problemen die we hebben op gebied van licht. Veel van ons kijken in een gewone woonkamer in plaats van een goed afgeschermde cinemaruimte. We hebben graag wat zichtbaarheid tijdens het bekijken van een reeks om te eten, berichtjes te sturen of andere dingen te doen. Dit zorgt er wel voor dat de kijk-omstandigheden niet altijd even ideaal zijn.

Gelukkig is er HDR10+ Adaptive. Dit kalibreert de beeldinstellingen van HDR10+-content ten opzichte van de hoeveelheid licht in de kamer rond jouw televisiescherm.

In 2020 kondigde Samsung deze functie aan, waardoor hun televisies beter dan ooit in staat zijn om HDR10+-content af te spelen, ongeacht het licht in de omgeving van de televisie.

Is HDR10+ het einde voor Dolby Vision?

Dat is vrij onwaarschijnlijk.

Zelfs als HDR10+ dezelfde hoeveelheid tractie heeft, dan nog zal Dolby Vision het voordeel hebben van met meer geavanceerde tech te werken, met ondersteuning voor 12-bit kleuren en tot wel 10.000 nits helderheid. 

Het gebrek aan licentiekosten bij HDR10+ zou wel belangrijk kunnen zijn voor fabrikanten en content creators, maar het is niet echt zo dat grote Hollywood-blockbusters zo krap bij kas zitten.

Het meest waarschijnlijke scenario wordt een vredevol samenleven tussen HDR10+ en Dolby Vision, wat Giles Baker, SVP van Consumer Entertainment bij Dolby lijkt te ondersteunen. 

Welk formaat er ook wint, het resultaat zal hoe dan ook voor een betere beeldkwaliteit zorgen voor iedereen, en dat lijkt ons het belangrijkste.

• Dolby Atmos: alles over het weerkaatsende geluidssysteem

IFA 2021 gaat niet door vanwege "wereldwijde gezondheidsrisico's" door de coronapandemie. Het betreft een van de belangrijkste evenementen voor consumenten van elektronica. 

De IFA zou aanvankelijk plaatsvinden van 3 tot 7 september in Berlijn. Vanwege opkomende varianten van het coronavirus en zorgen over de uitrol van vaccins in Duitsland heeft de organisatie besloten het evenement niet door te laten gaan.

Het is op dit moment niet duidelijk of IFA 2021 alsnog zijn doorgang zal vinden in een online omgeving. De organisatie van IFA heeft echter al wel laten weten dat het samenwerkt met partners uit de industrie en media om het evenement volgend jaar wel te laten plaatsvinden. Die editie staat gepland voor een start op 2 september 2022.

• Google Maps krijgt vijf grote nieuwe functies
• Dit zijn de beste VPN-diensten van 2021
• iPhone 13 (2021) releasedatum, prijs, nieuws, leaks en geruchten

De beslissing is gemaakt na verschillende gesprekken met deskundigen op het gebied van volksgezondheid en meerdere stakeholders. In een persbericht worden de volgende redenen genoemd voor het annuleren van het evenement: "de snelle opkomst van nieuwe Covid-19-varianten" en de "aanhoudende onzekerheden over de snelheid van de uitrol van vaccinatieprogramma's over de hele wereld".

"De laatste ontwikkelingen op het gebied van de volksgezondheid brengen te veel risico's met zich mee voor de planning van het evenement", zegt Kai Hillebrandt, voorzitter van de Raad van Commissarissen van Consumer & Home Electronics GmbH. "Innovatie heeft een platform nodig; het heeft de wereldwijde aandacht nodig. Daarom willen merken en fabrikanten uit de technische industrie heel graag naar IFA Berlin 2012 komen."

"Er zijn nu simpelweg teveel onzekerheden. Daarom is het voor bijna niemand mogelijk om op een verantwoorde manier zijn deelname aan de beurs te plannen", voegt hij eraan toe.

Daarnaast zou Messe Berlin, de aanvankelijke locatie van het evenement, deels zijn omgebouwd tot een vaccinatiecentrum en een noodziekenhuis. Deze zijn waarschijnlijk langer nodig dan aanvankelijk werd verwacht. "We hebben deze beslissing niet licht genomen", stelt Martin Ecknig, CEO van Messe Berlin. "IFA Berlin is misschien wel het belangrijkste evenement van het jaar, zowel voor merken als verkopers. Echter moeten de gezondheid en veiligheid van iedereen absoluut voorop staan."

Het is goed mogelijk dat andere geplande evenementen, zoals MWC 2021, de beslissing van IFA Berlin zullen volgen. Zodra we hier meer over weten, lees je het op TechRadar.

• Dit is alles wat we weten over de gaming expo E3 2021

Zelfs de goedkoopste 5G-telefoons kosten momenteel meer in vergelijking met de meest betaalbare 4G-telefoons, maar dat zal snel veranderen, aangezien een van de grootste fabrikanten van smartphone-chipsets net een nieuwe processor heeft onthuld die een nieuwe generatie van goedkope 5G-telefoons mogelijk zou kunnen maken.

Op Qualcomm's conferentie op IFA 2020 kondigde het een aantal nieuwe processoren aan voor allerlei soorten technologie, waaronder de Snapdragon 8cx Gen 2 voor computers, en ook een nieuwe 5G smartphone-chipset die ver onder zijn bestaande chipsets zit.

• De iPhone 12 ondersteunt waarschijnlijk ook 5G
• Dit zijn de beste budget smartphones

Deze nieuwe chipset zal deel uitmaken van de Snapdragon 400-serie. Dat is de laagste serie van het bedrijf, waar de 800-serie de topklasse is, en de 600- en 700- serie de middenklasse. Al die andere series processoren hebben al 5G-ondersteuning, maar de 400 niet, dus deze nieuwe chipset brengt 5G naar een nieuw deel van de telefoonmarkt.

Qualcomm's 400-serie chipsets hebben de neiging om te verschijnen in betaalbare telefoons zoals de Moto E7 Plus, Nokia 3.4 en blijkbaar de zogenaamde OnePlus Nord Lite.

De chipsets zijn de minst krachtige in het assortiment van Qualcomm, omdat ze zijn ontworpen voor mensen die geen behoefte hebben aan een heleboel processorkracht. Binnenkort zullen deze toestellen ook in staat zijn om te genieten van de supersnelle 5G internetsnelheden.

Dus hoewel er nu een paar goedkope 5G-telefoons op de markt zijn zoals de OnePlus Nord en Moto G 5G Plus, zullen er binnenkort veel meer zijn én tegen lagere prijzen.

Welke goedkope 5G smartphones zien we eerst?

Qualcomm zei dat zijn nieuwe 400-reeks 5G chipset zal beginnen te verschijnen in telefoons vanaf 2021, maar we hebben een aanwijzing welke telefoons hem het eerst zullen hebben.

Bij de IFA-presentatie van Qualcomm, kwamen twee gasten er nog wat meer over praten: Tony Chen, de oprichter en CEO van Oppo, en Lei Jun, de medestichter en CEO van Xiaomi.

Terwijl geen van beiden een van hun toestellen noemde die deze nieuwe chipset zouden hebben, bevestigde Jun dat Xiaomi een van de eerste smartphones zou hebben die hem zou gebruiken. De taal die door Chen werd gebruikt impliceerde dat Oppo hem ook zeer binnenkort zou gebruiken.

Zowel Xiaomi als Oppo hebben een populaire reeks betaalbare telefoons, de Xiaomi Redmi en Oppo A lijnen respectievelijk, maar geen van beide heeft een 5G-toestel op het moment van schrijven. Met deze nieuwe aankondiging lijkt het erop dat ze in 2021 een 5G-telefoon naar één of beide lijnen zouden kunnen brengen.

Qualcomm heeft op zijn conferentie ook Motorola en Samsung genoemd, niet als bedrijven die de chipset gebruiken, maar als bedrijven die hun intrede maken in de goedkope 5G-telefoonmarkt, zodat we in 2021 ook Moto E en Samsung Galaxy A-telefoons met superlage prijzen en 5G-connectiviteit zullen zien.

Op dit moment kunnen we niet met zekerheid zeggen wat de eerste goedkope 5G-telefoons zullen zijn, maar dankzij dit nieuws weten we zeker dat dergelijke telefoons komen.

Wie tablet zegt, zegt vaak meteen ook iPad. Apple mag dan weliswaar het grootste deel van de tabletmarkt in handen hebben, maar dat weerhoudt de concurrentie er niet van om intussen verder te innoveren. Lenovo probeert met het concept van de smart tablet een frisse wind te laten blazen door de tabletmarkt. De Lenovo Yoga Smart Tab is namelijk een combinatie van een tablet met een smart display, zoals de Google Nest Hub. Op die manier krijg je het beste van twee werelden voor slechts 229 euro. Dat is alleszins zo op papier, wij zochten uit of dit ook zo is in de praktijk.

Yoga voor beginners

Het concept van de Yoga-tablets gaat al een tijdje mee bij Lenovo en wijkt af van de gemiddelde tablet. Net zoals zijn voorgangers is hij uitgerust met de iconische speakerbuis en kickstand. De speakers zitten hier namelijk niet “in” de tablet, maar in een buis eronder. De speakers zijn hierdoor groter en ook beter dan bij de gemiddelde tablet. Door de speakersgrilles aan de linker- en rechterkant wordt het geluid bovendien evenredig verspreid voor een optimale beleving. 

Achterop de tablet zit daarnaast de iconische kickstand. Met een druk op de knop wordt de kickstand losgemaakt waardoor je de Yoga Smart Tab rechtop kan zetten, wat bijvoorbeeld handig kan zijn om Netflix te kijken in de trein of het vliegtuig. Nieuw hier is de interactie van de kickstand met de Google Assistant Ambient Mode (waarover zo meteen meer). Je kan de tablet namelijk zo instellen dat de Ambient Mode automatisch wordt ingeschakeld bij het uitklappen van de kickstand.

Ideaal voor mediaconsumptie

Voor deze prijs haal je weliswaar geen snelheidsmonster in huis. De Lenovo Yoga Smart Tab is namelijk uitgerust met een relatief trage Snapdragon 439 processor. Voor 229 euro heb je de uitvoering met 3GB RAM en 32GB interne opslag en voor 299 euro heb je de versie met 4GB RAM en 64GB opslag. Voor onze review hebben we deze duurdere versie gebruikt. 

Lenovo heeft met deze 10,1 inch tablet een duidelijk publiek voor ogen. Het mikt niet op power-users maar op meer casual gebruikers die hem voornamelijk voor entertainment en mediaconsumptie willen gebruiken. Door zijn goede speakers is hij bijvoorbeeld ideaal om muziek af te spelen. Combineer dit met het Full HD-scherm en je kan genieten van je favorieten YouTube-video’s of Netflix-series zonder veel compromissen te maken in vergelijking met een laptop. Lichte games zoals Candy Crush zijn geen probleem voor de Yoga Smart Tab, maar probeer zeker geen zwaardere games te draaien. Bij Hearthstone werd al snel duidelijk dat de grafische en gameprestaties van deze tablet niet geweldig zijn. 

Dit is eveneens geen tablet die je meeneemt om onderweg productief te kunnen zijn. Zijn doel is duidelijk entertainment en mediaconsumptie en daarvoor is hij ideaal. Als gewone entertainmenttablet doet de Yoga Smart Tab het dus goed, maar daar stopt het verhaal hier niet. Tijd om te kijken hoe smart deze tablet daadwerkelijk is.

Vervanging voor een smart display?

Achter het concept van de smart tablet schuilt in de praktijk weinig eigen inbreng van Lenovo. Het grootste deel van het werk is gedaan door Google, die de Ambient Mode voor Google Assistant heeft ontworpen. Wanneer je de eerste keer de tablet opstart, wordt er automatisch een korte tutorial opgestart die je laat zien hoe je de Ambient Mode kan activeren. Dit was zeker welkom, aangezien de instellingen van Google (Assistant) niet voor iedereen even duidelijk zijn. 

De Ambient Mode kan zichzelf automatisch inschakelen wanneer je de Yoga Smart Tab aan de oplader hangt en/of wanneer je de kickstand opendoet. In de praktijk werkte dit niet altijd even vlotjes. Soms moesten we meerdere keren de kickstand open/dichtdoen en de tablet ont/vergrendelen voor het werkte. De Ambient Mode schakelde zichzelf ook soms uit, waardoor we telkens weer in de instellingen van Google moesten duiken om hem te activeren.

De Ambient Mode zelf is vervolgens geen vervanging voor een smart display in zijn huidige vorm. Daarvoor is er nog wat werk nodig en dat werk moet van Google komen. Qua aanraakbediening gaat alles redelijk vlot. De Ambient Mode toonde in een snelmenu onze verschillende Philips Hue-lampen en slimme stopcontacten. We konden via het snelmenu in de Ambient Mode de lampen in- en uitschakelen maar wanneer we dit met een stemcommando deden, vroeg de Yoga Smart Tab ons om “onze telefoon te ontgrendelen”. Als we vervolgens tijdig de tablet ontgrendelden, dan werd het commando uitgevoerd, maar het principe van spraakinvoer is net dat je je toestel niet vast hoeft te nemen. 

Hetzelfde gebeurde soms bij bepaalde andere spraakcommando’s terwijl een traditioneel display eender welk commando wel meteen uitvoert. Dit was dan ook veruit het meest storende aan onze tijd met de Yoga Smart Tab. De Ambient Mode van Google staat gewoonweg nog niet op punt om dezelfde ervaring te bieden als een smart display.

Eindoordeel

De Lenovo Yoga Smart Tab is dus zonder meer een geslaagde en betaalbare tablet voor entertainment en mediaconsumptie. We kunnen hem vanwege dit daarentegen nog geen echte smart tablet noemen. De Ambient Modus probeert de ervaring van een smart display in een tablet te verwerken, maar slaagt daar op dit punt nog niet in. Vooral de problemen met de spraakbediening zijn een grote doorn in het oog.

• Dit zijn de beste tablets van 2020
• Bekijk hier de beste goedkope tablet van het moment

Fitbit is synoniem geworden voor fitness trackers, maar met de Ionic heeft het bedrijf besloten om uit te breiden naar een hele nieuwe markt. De geruchten gingen al langer over de Fitbit Ionic; de eerste smartwatch van het bedrijf.

Het combineert zijn fitnesskennis met de slimme technologieën van een aantal bedrijven die ze hebben gekocht, zoals Pebble, dat Fitbit in 2016 overnam, en brengt dit allemaal samen in een nieuwe wearable die ze toevoegen aan de reeks.

Het biedt vergelijkbare functies van dure alternatieven zoals de Apple Watch reeks en Wear OS horloges, de Fitbit Ionic dingt serieus mee als de smartwatch die je kiest om te dragen als je buiten gaat hardlopen of de sportschool in duikt.

Echter, er is nu toegevoegde competitie in de vorm van de Apple Watch 5, die wordt geleverd met LTE en zijn beste fitness tracking tot nu toe, en niet te vergeten de inval van Garmin in de fitness smartwatch met producten als Forerunner 645.

Sinds de lancering van de Ionic, zagen we ook dat Fitbit drie kleinere modellen en meer betaalbare smartwatches introduceerde genaamd de Fitbit Versa, Fitbit Versa Lite en de Fitbit Versa 2. Als je van plan was om een smartwatch te kopen van Fitbit, bekijk deze drie dan eens aangezien ze allemaal goedkoper zijn, een slanker ontwerp hebben en beschikken over veel van dezelfde functies als de Ionic.

Plus Fitbit CEO James Park heeft ook bevestigd dat het bedrijf plannen heeft om een Fitbit Ionic 2 te produceren in de toekomst, maar er is nog geen duidelijk bericht van wanneer we die kunnen verwachten.

We gaan ons nu focussen op de Fitbit Ionic, dus lees hieronder verder voor onze volledige review van de allereerste smartwatch van het bedrijf.

Fitbit Ionic prijs en lanceringsdatum

• The Fitbit Ionic kost nu 269,95 euro
• Het is een prijzige optie voor een fitness watch
• Nu overal ter wereld verkrijgbaar, net als de Fitbit Versa 2

De Fitbit Ionic werd gelanceerd als de meest prijzige wearable ooit van Fitbit. Voor 299,95 dollar kostte hij meer dan het Fitbit Surge hardloophorloge tijdens diens lancering, maar hij kost wel wat minder dan producten als de Apple Watch 5 of de Samsung Galaxy Watch Active 2.

Sinds de lancering van de goedkopere Fitbit Versa en de Fitbit Versa 2, zien we de prijs dalen. De goedkope prijs maakt hem aantrekkelijk om hem aan te schaffen als je volgende hardloophorloge, maar hij is nog steeds niet zo goedkoop als andere capabele Fitbit producten.

Design en display

• Gemaakt van aluminium en lichter dan de meeste smartwatches
• Je kunt kiezen uit plastic of leren bandjes die je gemakkelijk kunt wisselen

De Fitbit Ionic heeft een comfortabele pasvorm en vergeleken met een hoop moderne smartwatches is hij bijzonder licht, zo licht dat je meteen merkt hoe dat voelt om je pols. Dit maakt het ook prettiger om de watch te dragen tijdens een training dan, laten we zeggen, de LG Watch Sport.

Het is eveneens een goede pasvorm voor dagelijks gebruik, hij draagt ook fijn tijdens het typen op het toetsenbord, wat het makkelijker maakt om hem de hele dag te dragen zodat je ook de meest accurate gegevens erop te zien krijgt.

Hij is waterbestendig, dus je kunt hem zelfs tijdens het douchen om houden of als je gaat zwemmen, meer hierover lees je in het stuk over fitness.

De behuizing van de watch is gemaakt van aluminium en beschikt over hele kleine antennebanden aan de zijkanten, hij is aantrekkelijk en met gemak de best uitziende Fitbit tot nu toe. Dat gezegd hebbende, vinden we het ontwerp nogal controversieel, vrienden en familie vonden hem of helemaal geweldig of helemaal niks. 

Al vind jij de look van de Fitbit Ionic dus wel mooi, dan kunnen anderen hier duidelijk anders over denken. Hou hier dus rekening mee als je veel waarde hecht aan de mening van anderen.

Er is een fysieke knop aan de linkerkant en aan de rechterkant zijn er twee geplaatst die zitten ongeveer op gelijke hoogte als bij de Fitbit Blaze. Deze bieden je de mogelijkheid om door de UI van de watch te navigeren.

De knoppen zitten ook iets hoger, Fitbit denkt waarschijnlijk dat dit je helpt om ze gemakkelijker te vinden als je aan het rennen bent.

Onze ervaring is dat de knoppen eenvoudig te bedienen zijn, het maakt de UI simpel, plus het is een touchscreen dus je kunt door te swipen langs alle apps gaan.

Er zijn leren en plastic bandjes verkrijgbaar met veilige sluitingen, zodat de Ionic niet van je pols afglijdt als je gaat hardlopen.

We hebben beide gebruikt en de plastic optie is prettig als je aan het zweten bent, bijvoorbeeld in de sportschool, maar de leren band ziet er een stuk mooier uit, dus je wilt beide misschien wel aanschaffen als je de watch gebruikt tijdens het trainen of tijdens een avondje uit.

Het display op de Ionic is een kleurenscherm dat rechthoekig is, in tegenstelling tot de meer vierkante Apple Watch of de meeste Android-horloges, maar het herinnert ons wel aan het scherm van de Blaze. Hoewel deze een stuk groter is door de dunnere randen.

Dat gezegd hebbende, de bezels op de Fitbit Ionic zijn relatief dik. Het is een van onze kritiekpunten op het ontwerp, en we denken dat er een hoop verspilde ruimte onder- en bovenaan het scherm zit. Fitbit zou in plaats daarvan een veel groter en bruikbaarder display kunnen toevoegen.

Ook het logo van Fitbit is irritant geplaatst, net onder het scherm, en dat neemt aardig wat ruimte in beslag op de wearable.

De resolutie van het LCD scherm is 384 x 250, en we vinden het met name fijn dat hij zo helder is, hij bereikt 1000 nits, wat ongeveer hetzelfde is als de Apple Watch 2. Dat betekent dat je het scherm goed kan bekijken in fel zonlicht als je een rondje gaat hardlopen buiten.

We vinden het touchscreen soms wel wat traag reageren, en we moesten vaak onze pols heftig bewegen om de raise-to-wake functie in te schakelen. Dat is met name irritant als je aan het trainen bent en je even snel je statistieken wil bekijken. 

• Bekijk ook onze lijst van de beste Fitbit van 2019

Beeld: TechRadar

Fitness functies

• Geschikt voor hardlopen, fietsen, zwemmen, gewichtheffen en meer 
• Wordt geleverd met ingebouwde trainingen die je kan volgen op de watch
• We vinden vooral de ingebouwde GPS en de hartslagmeter erg prettig

Alle fitnessfuncties op andere Fitbit producten die we fijn vinden zitten hier ook op, en er zijn een aantal verbeterde elementen.

De Ionic beschikt over een hartslagmeter, die nog accurater is dan de meters op andere Fitbits, dankzij de nieuwe algoritmen achter de schermen en een ontwerp dat veel dichter op je huid zit.

We vonden hem veel sneller werken dan voorgaande Fitbit producten, en in onze tests kwamen we erachter dat hij net zo accuraat is als andere trackers en watches op de markt. Dit is in het bijzonder handig voor het bewegen en Fitbit zal je hartslag gebruiken voor heel veel informatie die wordt getoond op het display in de workout app.

Er is ook GPS ingebouwd, en Fitbit stelt dat je verbinding beter zou moeten zijn dan op de Fitbit Surge, aangezien de antennebanden in optimale posities zijn geplaatst om je te verzekeren van een betere volgverbinding.

Het verbinden met GPS duurde soms wat langer dan we fijn vonden, maar we hebben nooit de verbinding verloren tijdens het hardlopen of het wandelen. Wat we ook een pluspunt vinden is dat je je data kunt bekijken nadat je een lange hardloop- of trainingssessie hebt gehad.

Nieuwe functies voor hardlopen zijn een automatische pauzeknop, die handig van pas komt als je bijvoorbeeld voor een stoplicht staat en je training wilt pauzeren, dan kun je hem gemakkelijk herstarten als je weer begint met je training.

Fitbit heeft ook trainingen toegevoegd in zijn Fitbit Coach functie die toegankelijk is vanaf de watch en biedt een vergelijkbare dienst aan de Fitstar app die je kunt downloaden op je smartphone.

Dit zijn aangepaste trainingen die je precies laten zien wat je moet doen en elke keer dat je er een hebt voltooid, krijg je feedback zodat Fitbit Coach kan inschatten of de volgende training wat lichter of juist wat zwaarder moet zijn.

Het doel hier is om je te helpen je training te verbeteren, en hoewel het misschien klinkt als een vrij simpel systeem, zou het je moeten stimuleren om verschillende vormen van beweging uit te proberen.

Fitbit is ook van plan om audio workouts mogelijk te maken op de Ionic, en ze kunnen niet snel genoeg komen, want nu mis je die functie wel. Tijdens het uitproberen van trainingen binnenin de Coach functie, voelden we ons gehaast om verder te gaan naar het volgende gedeelte.

Hij begint bijvoorbeeld met 12 push-ups en geef je dan een trilling op je pols als je klaar bent, dan legt hij uit wat je volgende workout positie is en geeft je vervolgens negen seconden om je klaar te maken.

Zonder geluidshint moet je kijken naar je pols, de workout bestuderen en klaarstaan om te beginnen, en dat allemaal in 9 seconden. En dat is, zo is onze ervaring, als je aan het zweten bent en aan het happen naar zuurstof bijna onmogelijk.

Fitbit heeft ook een SpO2 sensor om de bloedwaarden te meten, echter is de functie nog steeds niet geactiveerd hoewel het bedrijf zegt hieraan te werken.

We weten nu ook dat de Fitbit Ionic een handzaam apparaatje is voor mensen met diabetes. Als je de watch gaat pairen met een Dexcom G5 Mobile sensor (een gespecialiseerd apparaat) dan maakt hij het mogelijk om de waarde van je bloedsuikerspiegel te tonen, zodat je het kan monitoren.

Het is een interessant concept, en het kan de Fitbit Ionic een musthave apparaat maken voor mensen met diabetes.

De Ionic is waterbestendig met een diepte van 50m en kun je gemakkelijk dragen in het water en het groot aantal gaatjes in de band betekent dat hij zelfs goed blijft zitten als je een smallere pols hebt. Dus je bent helemaal klaar om te gaan zwemmen.

Net als met andere sportspecifieke functies, hoe handzaam dit is hangt af van of je een serieuze zwemmer bent, of iemand die af en toe een paar baantjes zwemt.

Herken je je in het laatste? Dan zijn de makkelijk te gebruiken interface, baantjesafstand en het volgen van het tempo meer dan voldoende voor je tracking behoeftes. Het feit dat de app je je zwemtraining toont, in termen van je gehele dagelijkse fitnessdoelen, is een fijne toevoeging.

Maar, als je een competitieve zwemmer bent, dan vind je Fitibit's eerste smartwatch misschien wat eenvoudig en dan ben je beter af met een alternatief zwemhorloge.

Je kunt geen oefeningen invoeren en omdat er geen automatische slagdetectie op zit, kan het veranderen van een slag middenin de training leiden tot een onjuiste registratie van gegevens.

Het tracken van zwemmen is vanzelfsprekend; kies 'oefening' van een van de apps, swipe naar zwemmen en begin maar.

Het is makkelijk om de lengte van het zwembad in te voeren en het feit dat het scherm uitblijft tenzij je een alarm instelt, wat je de afstand het aantal rondjes en de tijd laat zien, is gunstig. Een scherm dat constant oplicht kan namelijk nogal afleidend werken.

De Ionic kan automatisch verschillende oefeningen herkennen, zoals zwemmen, dus stel dat je hem vergeet in te schakelen dan volgt hij je alsnog.

Als het aankomt op nauwkeurigheid, raakt de Ionic een beetje in de war. Ondanks het invoeren van de grootte van het zwembad (25m), kregen we metingen van 8 baantjes als 100m en 22 baantjes als 450m in plaats van 550m.

Prestaties en batterijduur

• Batterij houdt het vier tot vijf dagen vol als hij een keer wordt opgeladen
• Het laden van sommige menu's duurt vrij lang en dat kan frustrerend zijn tijdens het trainen

Wat er zich exact binnenin de Ionic bevindt, is nogal onduidelijk, en we verwachten daar ook niet veel over te weten. In onze tests kwamen we erachter dat de Fitbit Ionic user interface wat traag kan zijn met laden.

Bijvoorbeeld het instellen van een training kan nogal wat tijd in beslag nemen, vergeleken met andere concurrerende apparaten en het kan ook frustrerend zijn als je nauwkeurige fitnessmetingen wil hebben. Al hebben we geen apps zien crashen tijdens het gebruik van de Fitbit Ionic.

De batterij van de Ionic houdt het tussen vier en vijf dagen vol bij beperkt gebruik. Als je veel traint met de watch zal dat een stuk minder zijn, en de batterij heeft het vooral zwaar te verduren als je GPS gebruikt.

Fitbit beweert dat de batterij het 10 uur volhoudt met constante GPS tracking en we denken dat dit wel klopt. Dat is nog steeds ongeveer hetzelfde aantal uren als je gemiddelde watch het volhoudt.

Je kunt ook muziek uploaden op de Fitbit Ionic, met 2,5GB aan vrije ruimte die je tot je beschikking hebt. Dat is niet veel, en je kunt er ongeveer 300 nummers op kwijt, maar als je met name audiobooks, podcasts of albums luistert zul je daar wel genoeg ruimte voor hebben.

Vervolgens kun je je Bluetooth-oortjes ermee verbinden en luisteren naar de muziek als je onderweg bent, zonder dat je je telefoon mee hoeft te nemen tijdens het hardlopen.

Wij vonden dat de Bluetooth verbinding stabiel bleef, maar het is irritant dat je hem niet kan integreren met de meest populaire streamingsdiensten, zoals Spotify of Apple Music, om muziek gemakkelijk te downloaden.

Als je geen lid bent van die diensten, moet je de bestanden in je bezit hebben en ze handmatig uploaden met het gebruik van een computer. Dat klinkt wat ingewikkeld, en daarom namen wij liever onze telefoon mee tijdens het hardlopen.

Apps en compatibiliteit

• Werkt op iOS, Android en Windows Phone apparaten
• Je moet de Fitbit app kunnen downloaden van de app store van je smartphone 
• Fitbit's App Gallery is op dit moment beperkt, hopelijk verbetert dit binnenkort

De Fitbit Ionic werkt samen met de Fitbit app op je smartphone, die verenigbaar is met de meest moderne iOS en Android apparaten.

De Ionic wordt geleverd met zijn eigen App Gallery, Fitbit wijst erop dat dit geen app store is, met Fitbit's eigen diensten en apps van derden. Tot dusver zagen we apps van derden partijen als Strava, Starbucks, Philips Hue, De New York Times, Flipboard, Yelp en meer.

Het is nog steeds een beperkte set van apps vergeleken met de watchOS, Wear OS en zelfs Tizen, maar we hopen dat de App Gallery zich verder uit zal breiden, helemaal nu de Fitbit Versa deze ook ondersteunt.

Tijdens de lancering was alles op de Ionic App Gallery gratis, maar het kan zijn dat je in de toekomst voor alternatieve apps moet betalen.

Je kunt kiezen uit een variëteit van watch filters in de Fitbit app, en er zijn op dit moment een hoop goede keuzes. We hopen dat de selectie uitgebreid zal worden in de toekomst, aangezien er nog steeds niet zoveel opties zijn als op alternatieve wearables.

Het is ook niet mogelijk om hem te personaliseren, het zou fijn zijn als je de optie had om verschillende widgets toe te voegen aan je voorkeursstijl van de watch filter. We hopen echt dat dit uiteindelijk zal gebeuren, met name omdat het een grote focus was voor Pebble wearables in het verleden.

Fitbit heeft mobiele betalingen op de Ionic beschikbaar gemaakt, door middel van zijn eigen dienst genaamd Fitbit Pay. Dit is gebaseerd op technologie van een bedrijf genaamd Coin, dat Fitbit een aantal jaar geleden kocht, en geeft je de mogelijkheid om NFC te gebruiken om contactloos te betalen.

Fitbit is hiervoor een samenwerking aangegaan met Visa, American Express en Mastercard, dus je moet even checken of je bank de dienst ook aanbiedt. Dat kun je nakijken op de officiële Fitbit website.

In onze tests vonden we de betalingsfunctie goed werken, maar het duurde soms wel lang vergeleken met de alternatieven.

Je houdt de knop aan de rechterkant van de Ionic een aantal seconden ingedrukt om een betaling te doen, en dan voer je vervolgens je pincode in die je eerder al hebt toegevoegd en dan plaats je je Ionic op de betaalautomaat.

Het is een hele vergelijkbare ervaring met Apple Pay op de Apple Watch of Android Pay op Android Wear apparaten en het is met name handig als je een flesje water wilt halen als je aan het hardlopen bent en je hebt je portemonnee of telefoon niet bij de hand.

Het zal niet snel je portemonnee vervangen, maar het is een handige extra manier om betalingen te doen als je buiten aan het trainen bent.

Beeld: TechRadar

Oordeel

De Fitbit Ionic een goede wearable, maar het is niet de geweldige smartwatch die sommige hadden verwacht dat hij zou zijn.

Er zijn een hoop positieve dingen op te noemen, zoals een sterke batterijduur, Fitbit Pay en ingebouwde GPS, maar er ontbreekt ook een hoop en daarom voelt het apparaat meer aan als een fitnesstracker dan een smartwatch als we het gaat om de functies.

Het controversiële ontwerp is iets wat Fitbit zelf ook mooi vindt (denk aan de Fitbit Blaze) maar dit zal niet het meest aantrekkelijke apparaat zijn voor iedereen.

Voor wie is het?

Fitbit heeft besloten om een paar kleinere smartwatch functies te implementeren in een fitnesstracker zodat je de toegevoegde voordelen hebt als Fitbit Pay, maar deze zijn vooral handig als je ze gebruikt tijdens het trainen. Dus als je op zoek bent naar een fitness watch die net dat stapje extra zet wat betreft functionaliteit, dan is de Ionic iets voor jou.

Het is ook iets voor jou als je houdt van het Fitbit merk en de app al eerder hebt gebruikt. Als je op zoek bent naar iets meer substantieels dan een Fitbit tracker om je pols, maar je wilt niet switchen naar een ander platform dan past deze goed bij je.

Moet je hem kopen?

Zelfs als je in een van de categorieen hierboven valt, is het lastig om de Fitbit Ionic aan te raden als er zoveel goeie opties zijn voor smartwatches die meer waarde bieden.

Fitbit heeft de Ionic in dezelfde prijsklasse geplaatst als de meeste premium Android Wear en Tizen keuzes en zelfs in vergelijking met de Apple Watch 3 (wel wat lager dan de Apple Watch 4), en die bieden allemaal een mooi ontwerp en betere functies.

Als je het ontwerp van de Ionic echt mooi vindt, en denkt dat de fitnessfuncties die geboden worden het geld waard zijn, dan is dit een goeie koop voor jou. Maar er zijn een hoop andere smartwatches die onze voorkeur hebben.

De competitie

Hier laten we wat alternatieve watches zien die je wellicht wilt kopen in plaats van de Fitbit Ionic.

Fitbit Versa

Deze smartwatch werd bijna zes maanden na de Ionic gelanceerd, de Fitbit Versa. Hij is lager geprijsd en wordt geleverd met veel van dezelfde functies. Het ontwerp is iets smaller, dus als je geen gigantische smartwatch wil dan is de Versa wellicht iets voor jou.

Het grootste verschil hier is dat er geen GPS op de Fitbit Versa zit. Dat betekent dat je moet gaan rennen met je smartphone als je je locatie wilt volgen.  Je moet dan je watch verbinden met je telefoon, om de GPS-technologie te kunnen gebruiken.

Buiten dat zitten er een hoop positieve kanten aan de Fitbit Versa. Bekijk ook onze review eens, voordat je de Ionic aanschaft.

Lees hier de volledige Fitbit Versa review

Samsung Galaxy Watch

Samsung heeft een hoop ervaring met het maken van smartwatches en de Samsung Galaxy Watch is zonder twijfel hun beste apparaat tot nu toe. We gaven het vier sterren voor de review, het geweldige design, de lange batterijduur en de sterke software zijn de belangrijkste hoogtepunten.

Er zijn wel wat problemen zoals het gebrek aan apps, iets waar de Ionic ook last van heeft, maar dat is iets wat ze nog kunnen verbeteren.

Lees hier onze Samsung Galaxy Watch review

Beeld: TechRadar

De release van de Huawei Mate X komt stapje bij beetje dichterbij. Vrijwel alles is al gezegd en behandeld over Huawei's eerste vouwbare smartphone. De oorspronkelijke release was in deze maand gepland, maar de Chinese fabrikant bleek niet helemaal tevreden over het product destijds.

De nieuwe releasedatum bevindt zich ergens in oktober/november. De Huawei Mate X zal beschikken over de Kirin 990, de nieuwste chipset van de Chinezen die op IFA 2019 uit de doeken is gedaan. Naast de chip is er nog meer nieuws te melden rondom de verbeterde Mate X.

In een briefing met andere verslaggevers op IFA 2019 meldt Huawei aan TechRadar dat het twee versies van haar opvouwbare telefoon gaat lanceren. Zo verschijnt er ook een goedkopere Mate X met Kirin 980 chipset, de enige soc die oorspronkelijk op de planning stond bij de Mate X. 

Naast een verschil in prestaties is een ander belangrijk verschil tussen de Kirin 980 en 990 5G-ondersteuning. Dat heeft eerstgenoemde chip namelijk niet. Let daar dus op, mocht je de Huawei Mate X in huis willen halen. 

• Lees onze Huawei Mate X review
• Alles wat je moet weten over de Huawei Mate 30
• Samsung Galaxy Fold wordt uitgerold

Klaar voor release

De Kirin 990 zit niet alleen in de Huawei Mate X. Ook de te verschijnen Mate 30 draait op deze nieuwe chipset. Daarnaast is het aannemelijk dat de Huawei P40 in 2020 over dezelfde soc gaat beschikken.

De Mate X met Kirin 990 kan volgens Huawei CEO Richard Yu op z'n vroegst in oktober 2019 gereed zijn. Yu zei het volgende: "In het begin wilden we de verkoop van de Mate X, om eerlijk te zijn, afgelopen maand starten [augustus 2019]. We hebben dat uitgesteld. Misschien volgende maand [oktober 2019]."

Hoewel we nog altijd wachten op een concrete releasedatum van Huawei, is er geen twijfel mogelijk over het feit dat de eerste vouwbare smartphone nu écht bijna binnen handbereik is.

• Check hier alles over IFA 2019 in Berlijn

De Huawei P30 Pro is op het moment van schrijven een klein halfjaar oud. Het toestel kwam met diverse kleuren op de markt. Naast het altijd degelijke zwart kun je bijvoorbeeld kiezen voor Aurora Blue of Crystal Beam, waarbij meerdere kleuren in elkaar overlopen.

Naast de Kirin 990 en FreeBuds 3, presenteert Huawei vandaag met gepaste trots twee nieuwe kleuren voor de Huawei P30 Pro op IFA 2019. De nieuwe edities heten Misty Lavender en Mystic Blue.

Beide versies maken gebruik van een tweetonig design; de bovenzijde is voorzien van een glimmende toplaag, terwijl de onderkant is voorzien van een geborsteld metaaleffect. Het gekozen patroon doet ons nog het meeste denken aan de HTC U12 Life.

• TCL opent Europese aanval met TCL Plex
• Check de beste Android apps
• Dit zijn de beste gratis Android apps

De nieuwe kleuredities van de Huawei P30 Pro zijn vanaf 20 september verkrijgbaar in geselecteerde markten. Of daar ook de Benelux onder valt, kan de Chinese fabrikant nog niet met zekerheid zeggen.

Huawei presenteert op 19 september in München de Mate 30-serie. De grotere, vaak experimentele high-end toestellijn van Huawei houdt de gemoederen al enkele weken bezig.

Some will be able to buy the new colors on September 20, but Huawei has yet to reveal which markets will get access to the phone.

Huawei is set to introduce the upcoming Mate 30 range at its own show in Munich on September 19. TechRadar will be in attendance and will give you the latest details as we learn them.

• Check hier al het nieuws van IFA 2019 in Berlijn.

In Azië is TCL een vrij bekende smartphonemaker. Daar brengt het telefoons vaak uit onder haar eigen naam. In Europa zagen we TCL enkel als licentiehouder van BlackBerry en Alcatel, en ook die twee merken zetten anno 2019 weinig zoden aan de dijk.

Op IFA 2019 in Berlijn zien we echter een ommekeer in de strategie van TCL. Daar presenteerde het een drietal telefoons: twee onder de naam van Alcatel, en één onder haar eigen naam. Het toestel heet voluit TCL Plex, en de eerste tekenen zijn veelbelovend.

• Dit is al het nieuws van IFA 2019 tot nu toe
• Lees onze review van de Alcatel 1X (2019)
• TCL TV's op IFA 2019

De TCL Plex beschikt aan de achterzijde over drie camera's. De reguliere sensor is een 48-megapixellens, en wordt geflankeerd door een 16-megapixelgroothoeklens en 2-megapixeldieptesensor. Voor selfies ben je aangewezen op de 24-megapixelschieter aan de voorzijde. Deze zit verwerkt aan de linkerbovenzijde van het display, net als de Honor 20 Pro.

De Snapdragon 675 onder de motorkap stuurt de telefoon aan, en aan de specificaties te zien is het een vrij degelijke midrange processor. Daarnaast is er 6GB RAM en 128GB aan intern opslaggeheugen inbegrepen, waardoor het toestel voor de doorsnee gebruiker ideaal geschikt is voor de lange termijn. Ook is er 3820 mAh aan accucapaciteit inbegrepen.

Het design van de TCL Plex spreekt tot de verbeelding, met een glimmende witte of zwarte achterkant. Daarin verwerkt zit een patroontje dat nog het meeste wegheeft van de letter S.

Het display van de TCL Plex smartphone is met 6,53 inch vrij groot te noemen. De schermresolutie is Full HD+ en het gaat om een LCD-paneel.

Al met al zijn dit prima specificaties op papier, mits TCL de juiste prijs hanteert. Gezien de adviesprijs van 329 euro bij de lancering mogen we stellen dat de Plex zeker niet onderdoet voor de concurrentie op papier. Een exacte releasedatum is niet genoemd, maar het is de verwachting dat Europa eind 2019 eindelijk aan de slag kan met haar eerste TCL-telefoon.

• BlackBerry Key2 review

Het heeft even geduurd, maar fans van kleinere telefoons opgelet: een nieuwe 'compacte' Sony smartphone is gepresenteerd op IFA 2019. Houd er echter rekening mee dat het toestel niet zo compact is als je waarschijnlijk had verwacht of gehoopt. 

Hoewel Sony in het persbericht af en toe de term compact gebruikt, heet de telefoon zelf Xperia 5. Het ziet er dan ook naar uit dat de Xperia XZ2 Compact de laatste telefoon uit de Japanse koker is die deze term zal mogen dragen. 

De Sony Xperia 5 maakt gebruik van een ultralang 6,1 inch OLED-display met een Full HD+ resolutie. Het display is gerekt tot een verhouding van 21:9, volgens Sony dé nieuwe telefoonstandaard die zich vooral leent voor het bekijken van multimedia. Die bewering zet Sony kracht bij door haar eigen telefoons uit te rusten met functies als HDR voor extra intense kleurcontrasten en Dolby Atmos voor een subliem geluid.

Met afmetingen van 158 x 68 x 8,2 millimeter is hij korter en smaller dan de Xperia 1, maar daar houden de compacte vergelijkingen al snel op. Om ons statement kracht bij te zetten: de afmetingen van de Xperia XZ2 Compact bedragen 135 x 65 x 12,1 millimeter. 

De Xperia 5 maakt gebruik van drie camera's aan de achterzijde: een reguliere 12-megapixellens, een 12-megapixelgroothoeklens én een 12-megapixeltelelens. Eye Autofocus is net als bij de Xperia 1 aanwezig, waardoor de telefoon automatisch ogen van objecten traceert en scherpstelt. 

Onder de motorkap vinden we de gloednieuwe Snapdragon 855 chipset terug, inclusief 6GB aan werkgeheugen en 128GB aan intern opslaggeheugen. Heb je niet genoeg aan 128GB? Dan kun je dit gemakkelijk uitbreiden aan de hand van een microSD-kaartje van maximaal 512GB.

De Xperia 5 beschikt over een IP68-certificering, wat betekent dat de telefoon water- en stofbestendig is. Verder is er een 3140 mAh grote accu inbegrepen die 18W snelladen ondersteunt. Leuke bonus: de Xperia 5 ondersteunt de DualShock 4 input, wat betekent dat je met je PlayStation controller kunt gamen op de Xperia 5.

De Xperia 5 gaat 799 euro kosten komt beschikbaar in de kleuren blauw, zwart en grijs en is vanaf volgende week te bestellen als pre-order, waarna het toestel begin oktober uitgeleverd zal worden. Pre-order je de Xperia 5? Dan krijg je de Sony WF – 1000XM3 Wireless Noise Cancelling in-ear headphone ter waarde van 249 euro er gratis bij.

• IFA 2019 is in volle gang en wij zijn aanwezig om jou het laatste nieuws te melden, inclusief hands-on impressies.

Je herinnert je wellicht de monstrueuze gamingstoel van Acer die vorig jaar zijn opwachting maakte tijdens IFA. Dit jaar doet Acer hetzelfde kunstje nog eens dunnetjes over met de gloednieuwe Predator Thronos die, geheel tegen de verwachting in, ruim een derde goedkoper is. 

De term goedkoper is echter een relatieve term, zo blijkt wanneer we onze ogen richten op het prijskaartje van de Acer Predator Thronos Air. Het originele model dat in 2018 uit de doeken werd gedaan kostte destijds 18.000 euro. De nieuwe Air-variant heeft een vanafprijs van 9.999 euro.

• Asus presenteert gaming laptops met 300Hz schermen op IFA
• Check de beste goedkope gaming laptops
• Dit zijn de beste gaming monitors van 2019

Uiteraard zit er hier en daar verschil tussen de originele Predator Thronos en de gloednieuwe Predator Thronos Air. Zo is de gemotoriseerde monitorarm verruild voor een handmatig aanpasbare arm, net als andere voorheen gemotoriseerde onderdelen. Door alles handmatig verstelbaar te maken, worden de kosten gedrukt.

De Acer Predator Thronos Air blijft naar onze mening een fantastische stalen kooi die jou in staat stelt om drie display tegelijkertijd te gebruiken - die je helemaal zelf moet kopen, dus tel dat er maar bovenop bij de verkoopprijs - samen met een handmatig verstelbaar toetsenbord, muispad en voetsteun.

Game voor een massage

Er is iets nieuws geïntroduceerd bij deze Acer gametroon, namelijk: een massagefunctie. In de video hierboven zie je dat het drukken op een speciaal knopje op de gamingstoel twee mysterieus gloeiende blauwe lichtbollen activeert, die vervolgens jouw schouders masseren. Althans, zo lijkt het.

Deze speciale massagefunctie zorgt er volgens Acer voor dat je ontspant na een of meerdere intensieve gamesessies. Of wanneer je net met je bankmanager ingelicht hebt over de aanschaf van de Thronos Air.

Wij zien in ieder geval geen reden waarom de massagefunctie niet geïmplementeerd kan worden voor in-game gebruik om overtuigende fysieke sensaties te voelen, bijvoorbeeld wanneer je door een shooter in je rug wordt geschoten. Gelukkig is Razer daar al mee bezig. Deze technologie heet HyperSense.

Als de instapversie van de Predator Thronos Air niet luxe genoeg is voor jou, dan zijn er genoeg uitbreidopties. Denk aan een stoelstabilisator die voorkomt dat je stoel ongewenst beweegt tijdens gebruik, een koptelefoonhouder, camera, en een bekerhouder. 

De verkoop van de Acer Predator Thronos Air start naar verluidt in het vierde kwartaal van dit jaar, in Europa en de Verenigde Staten.

• Check de beste gamingstoelen van 2019

Via The Verge

Als er iets verrassend is aan de nieuwe Sony WH-1000XM3 dan is het wel dat hij zo consistent is met wat Sony de afgelopen twee jaar heeft uitgebracht in de vorm van de Sony WH-1000XM2 en Sony MDR-1000X. Het is een dominante noise-cancelling hoofdtelefoon die met beide armen achter zijn rug alles van Bose kan verslaan. 

Dat komt omdat Bose in de loop van de jaren een geweldige klus heeft geklaard met het uitwerken van een noise-cancelling algoritme, maar Sony die tijd heeft besteed aan het perfectioneren van de audioweergave en tegelijkertijd een aanpassingsalgoritme heeft ontwikkeld dat niet alleen één enkele steriele geluidsbarrière creëert, maar meerdere soorten die zich kunnen aanpassen aan elke situatie waarin je je bevindt.

Die uitstekende combinatie van vorig jaar, samen met subtiele aanpassingen zoals comfortabelere opvulling aan de hoofdband van de hoofdtelefoon, een lichter ontwerp en een vergelijkbare prijs, maken van deze Sony-hoofdtelefoon de nieuwe koning van de noise-cancelling, zelfs al lijkt hij sterk op de versie van vorig jaar.

Sony WH-1000XM3 prijs

• Prijs: 380 euro
• Lancering in augustus 2018

Voor het derde jaar op rij is de 1000X het paradepaardje van Sony. Hij zit vol functies, zoals aangegeven in het deel hierboven, en zal klinken zoals een premium hoofdtelefoon zou moeten klinken. 

Omdat hij zoveel functies heeft, zal hij echter iets duurder zijn dan je gemiddelde gewone hoofdtelefoon: 380 euro. Dat is niet goedkoop, maar het is vergelijkbaar met de Sony WH-1000XM2 die vorig jaar werd uitgebracht. 

Waarom is hij precies zo duur? Een paar redenen. 

Sony heeft veel hardware in deze hoofdtelefoon gestopt, om nog maar te zwijgen van de vier microfoons die zich in de hoofdtelefoon en op de buitenste oorschelpen bevinden. Om noise-cancelling van dit kaliber mogelijk te maken, is er heel wat software nodig, de WH-1000XM2 heeft dan ook een processing chip die in real time berekeningen uitvoert, de NC1 genaamd. Voeg daar nog een aanraakgevoelige oorschelp aan toe die reageert en de prijs begint logisch te worden.

Wat betreft de releasedatum, de Sony WH-1000XM3 werd aangekondigd op de IFA 2018 en kwam in augustus 2018 op de markt.

Design

• Lichter dan vorig jaar
• Nieuwe padding bij de hoofdband
• USB-C-poort voor het opladen
• Bediscussieerde aanraakbediening

De grootste veranderingen aan de 1000X zijn ongetwijfeld te vinden in het ontwerp van de hoofdtelefoon: hij is lichter dan vorig jaar en heeft een betere pasvorm.

Wat het gewicht betreft, weegt de hoofdtelefoon ongeveer 22 gram minder dan vorig jaar. Dat lijkt misschien niet zo veel, maar gezien het feit dat je hem voor een langere periode draagt, zoals tijdens een lange vlucht, helpen alle beetjes. 

De andere ontwerpwijziging is de nieuwe vlakke pasvorm die de oude vulling op de hoofdband verwisselt voor iets meer kussentjes. Dit maakt de hoofdtelefoon comfortabeler maar ook beduidend minder lomp als hij op je hoofd zit. Sony heeft ook het oorstukje verdiept en de zilveren accenten aan de zijkant van de hoofdtelefoon vervangen door koperen accenten. 

Tot slot is de laatste verandering die Sony heeft aangebracht de microUSB-poort op de rechteroorschelp. Die is vervangen door een USB Type-C die de hoeveelheid kabels die je mee moet nemen kan verminderen of verhogen, afhankelijk van welke andere gadgets je in je tas meeneemt.

Buiten de kleine aanpassingen zijn dit nog steeds relatief minimalistische hoofdtelefoons - die echt een beroep doen op de business-klasse klant waarop Sony zich richt.

De 1000XM3 is verkrijgbaar in slechts twee kleuren - een geheel zwarte of grijs-zilverkleurige - en naast een gegraveerd Sony-logo boven elk oorstukje, is niet heel opvallend. Hij ontworpen om goed te klinken en een hoog draagcomfort te hebben, niet om flashy te zijn zoals Beats-hoofdtelefoons.

Rondom het linkeroorstuk vind je de enige twee knoppen op de headset. Er is er een voor Power/Bluetooth en een andere om de noise-cancelling in te stellen op drie modi: Aan, Ambient Mode en Off. Onder de knoppen zit een hulpaansluiting, die gespiegeld wordt op de andere oorschelp door een USB-C-poort die wordt gebruikt om de hoofdtelefoon op te laden. (Je vindt een USB-naar-USB Type-C-kabel in de doos, naast een 3,5 mm aux-kabel, een tweevoudige aux-adapter en een harde draagtas.)

Wat hier natuurlijk ontbreekt, zijn de afspeelmogelijkheden. Sony heeft ze verborgen op de rechteroorschelp in de vorm van een aanraakgevoelige behuizing. Om vooruit te gaan, moet je rechts vegen op de rechteroorschelp of links vegen om terug te gaan. Pauzeren wordt gedaan door dubbel te tikken, en hervatten gebeurt dan op dezelfde manier. Zo moet je ook het volume verlagen door op het rechteroorstuk naar beneden te vegen en het volume hoger te zetten door naar boven te vegen. 

Het is een systeem dat even wennen is, maar als je het een week lang gebruikt, wordt het een tweede natuur.

Prestaties

• Sterke noise-cancelling
• Snelle Aandacht Modus
• AptX en aptX HD ondersteuning
• Klein verschil in audioprestaties
• Google Assistant integratie
• Betere gesprekskwaliteit, maar geen hoogvlieger

Je koopt een noise-cancelling hoofdtelefoon voor zijn vermogen om efficiënt lawaai tegen te gaan. Op dat vlak is de 1000XM3 de beste. 

Volgens tests van Sony is de 1000XM3 vier keer effectiever in het onderdrukken van geluid dan de 1000XM2 - een indrukwekkende prestatie als je kijkt hoe goed de M2 vorig jaar presteerde.

In de praktijk is die bewering zeker waar wanneer je wordt geconfronteerd met zowel lage frequenties, zoals je die zou aantreffen op de trein of op een vliegtuig, als in een werkomgeving met hogere frequenties, zoals mensen die praten of muziek spelen. In bijna elk scenario presteerde de WH-1000XM3 bewonderenswaardig, waarbij het geluid van een storend luid gebrom werd gereduceerd tot een beter beheersbare brom. Soms werd het externe geluid ook volledig geëlimineerd. 

Net als vorig jaar is de 1000XM3 in staat om selectief wat geluiden in de hoofdtelefoon toe te laten. Met Ambient Noise zijn aankondigingen te horen die via PA-systemen van het treinstation gebeuren, terwijl de Snelle Aandacht modus je in staat stelt om snel externe audio binnen te laten zonder de hoofdtelefoon uit te doen door het volume van de muziek te verlagen en de microfoons aan de buitenkant van elk oorstukje te gebruiken. Dit is een functie die je niet zult vinden op een hoofdtelefoon van Bose en die Sony onderscheidt van de massa.

Hoewel de ruisonderdrukking van een aantal solide verbeteringen heeft genoten, blijft de geluidskwaliteit vergelijkbaar met wat we hoorden op de 1000XM2. Dit zou weliswaar een grotere teleurstelling zijn geweest als de M2 niet zo'n indrukwekkende hoofdtelefoon was.

Zoals we vorig jaar al zeiden, zal deze hoofdtelefoon iets beter klinken bij gebruik van een Android-toestel dat de aptX HD standaard ondersteunt, maar zelfs op een iPhone is hij verrassend goed. De middentonen zijn eenvoudig, de hoge tonen komen kristalhelder door en de bas is zwaar en kan een echte klap op de vuurpijl zijn. Hij straalt pas echt op een apparaat dat de LDAC-codec ondersteunt - zoals bijvoorbeeld een Sony Walkman - maar hij is geenszins beperkt tot die apparaten.

Hoewel de geluidskwaliteit en de ruisonderdrukkingsmogelijkheden van de nieuwste vlaggenschepen van Sony een van de beste noise-cancelling hoofdtelefoons op de markt maken, zal hij nog beter worden met Google Assistant. De functie was niet beschikbaar om te testen toen we deze review schreven, maar is intussen wel live.

Als je geen een paar weken kunt wachten, is die functie al live op de belangrijkste concurrent van de 1000XM3, de Bose QuietComfort 35 II - maar wees voorbereid op een steile daling van de geluidskwaliteit als je kiest voor de Bose boven de Sony 1000XM3.

Het laatste aspect van de prestaties dat het analyseren waard is, is de gesprekskwaliteit van de 1000XM3. Bij verschillende telefoongesprekken met de hoofdtelefoon meldden de mensen met wie we spraken dat we duidelijker klonken - zij het iets stiller - dan wanneer we de ingebouwde microfoon van de smartphone hadden gebruikt. Dit is waarschijnlijk te danken aan de extra microfoons die Sony zelf in de hoofdtelefoon heeft ingebouwd. 

Hoewel deze hoofdtelefoon prima geschikt is om een enkele keer te bellen, is hij waarschijnlijk niet wat je zou willen gebruiken als je vaak op kantoor belt - de gesprekskwaliteit is op de 1000XM3 niet zo feilloos als op andere bedrijfsklare headsets.

Batterijduur

• Batterijduur van 30 uur
• Snelladen ondersteund
• Schakelt automatisch uit via de app

Dus hoe lang gaat deze koptelefoon mee met een lading?  Er zijn een heleboel factoren, maar na een paar dagen testen, vonden we een goede benchmark van ongeveer 30 uur.  Gedurende een periode van vier dagen terwijl de hoofdtelefoon werd getest (vijf uur per dag x vier dagen) hoefde hij helemaal niet te worden opgeladen, waardoor de laatste nacht werd afgesloten met een resterende batterijduur van ongeveer 30%.  

Ter vergelijking, dat is ongeveer 10 uur meer dan de Bose QuietComfort 35 bij draadloos gebruik en 10 uur minder dan de Bose bij gebruik in de bedrade modus.  Hoe je het ook draait of keert, het is nog steeds meer dan genoeg om je over de Atlantische Oceaan en terug te krijgen als je van de westkust van de Verenigde Staten komt. 

Als je merkt dat je bijna geen stroom meer heeft, hoef je je geen zorgen te maken - de 1000XM3 heeft een snellaadfunctie waarmee je na slechts 10 minuten opladen ongeveer 5 uur muziek kunt afspelen.  Door de proef op de som te nemen, gingen we van ongeveer 30% van de batterijduur naar 50% na precies 10 minuten.

Mocht je willen dat je koptelefoon wat langer meegaat, dan kun je de Sony Headphones Connect app gebruiken om de tijd die de koptelefoon nodig heeft om uit te schakelen te verkorten. De standaardinstelling is 15 minuten, maar je kunt dat aantal verminderen tot vijf minuten als je het maximum uit de batterij wil halen.

Eindbesluit

Nog een jaar, nog een indrukwekkende noise-cancelling koptelefoon van Sony. De Sony WH-1000XM3 is precies de hoofdtelefoon die we van de nieuwe leider in ruisonderdrukkende hoofdtelefoons gewend zijn, ook al is er niet veel veranderd ten opzichte van vorig jaar.

Tenzij je een stijlvolle, frequente reiziger bent die behoefte heeft aan de meest comfortabele en best uitziende hoofdtelefoon of iemand bent die vastzit in een druk kantoor en af en toe een telefoontje moet plegen, zou je waarschijnlijk wat geld kunnen besparen door de Sony WH-1000XM2 op te pikken. Die is bijna net zo goed en kost nu nog minder dan voorheen dankzij een recente prijsdaling.

• In onze toplijst met de beste noise-cancelling hoofdtelefoons kan je de Sony WH-1000XM3 trouwens ook terugvinden.