Posts op X en Instagram tonen het ontwerp van het toestel min of meer volledig. We zien de camera-opstelling met dubbele lens, een van de belangrijkste verschillen met het standaardmodel, en er zijn hints naar 3x zoom en een 1-inch sensor.

De camera werd gisteren getoond tijdens een ‘exclusive preview’ op het Filmfestival van Cannes, maar we wachten nog steeds op heel wat details. Sommige festivalbezoekers hebben de camera al laten zien, zonder specificaties te onthullen of beelden te tonen die met het toestel zijn gemaakt.

Wat we wel kunnen zeggen, is dat dit een stap hoger wordt dan de standaard Pocket 4 op het vlak van videokwaliteit en prijs. De teaser in Cannes wijst er bovendien op dat DJI dit wil neerzetten als serieus materiaal voor filmmakers.

• Klik hier om te abonneren op onze wekelijkse nieuwsbrief

En nu moeten we wachten

Er is nu een officieel persbericht verschenen, maar ook dat is opnieuw karig met concrete specificaties. Wel lezen we dat de camera in staat is tot ‘professional-grade storytelling’ en 10-bit D-Log2-kleurprestaties biedt, iets wat creatieve professionals ongetwijfeld zullen waarderen.

Het persbericht heeft het ook over betere prestaties voor portretten, zoom en situaties met weinig licht. Het klinkt er dus naar dat DJI alles uit de kast heeft gehaald voor de DJI Osmo Pocket 4P. Prijzen en configuraties worden volgens DJI echter “op een later moment” bekendgemaakt.

Deze lange opbouw van hype valt niet bij iedereen in goede aarde. Sommige Reddit-gebruikers doen de Cannes-teaser af als “pure marketing fluff” met “zero real details”. We zullen moeten afwachten of de camera de lange wachttijd uiteindelijk waard blijkt.

Ondertussen is Insta360 druk bezig met de voorbereiding van de lancering van de Insta360 Luna Ultra. Volgens de nieuwste lekken krijgt die camera een eigen camera-opstelling met dubbele lens, 8K-video-opname en een afneembaar dashboard dat als afstandsbediening dient.

De Osmo Pocket 4 beschikt net als zijn voorganger over een 1-inch CMOS-sensor met een diafragma van f/2.0. DJI legt de nadruk op betere prestaties bij weinig licht en een groter dynamisch bereik tot 14 stops. Ook wordt 10-bit D-Log ondersteund voor meer flexibiliteit bij nabewerking.

Een van de opvallendste upgrades is de slowmotionfunctie. Waar de vorige generatie tot 120fps ging in 4K, kan de Osmo Pocket 4 nu opnemen in 4K met maximaal 240fps.

• Klik hier om te abonneren op onze wekelijkse nieuwsbrief

Meer knoppen en slimme tracking

DJI brengt enkele fysieke knoppen terug die bij de vorige generatie verdwenen waren. Naast het touchscreen zijn er nu een aparte zoomknop en een programmeerbare C-knop aanwezig. Die zijn alleen zichtbaar wanneer het scherm wordt omgeklapt voor horizontaal filmen.

Daarnaast introduceert DJI nieuwe trackingopties onder de noemer ActiveTrack 7.0. De camera kan onderwerpen automatisch blijven volgen, zelfs wanneer ze zich door een drukke omgeving bewegen. Functies zoals Subject Lock en Registered Subject Priority moeten ervoor zorgen dat de juiste persoon scherp in beeld blijft.

De camera gebruikt een drie-assige gimbal voor stabilisatie en krijgt ook nieuwe bedieningsopties zoals gesture control. Daarmee kunnen gebruikers bijvoorbeeld opnames starten of tracking activeren met handgebaren.

Ingebouwde opslag en langere batterijduur

Een andere verandering is de toevoeging van 107GB interne opslag. Daardoor is een microSD-kaart niet altijd nodig, al blijft uitbreiding via kaartjes mogelijk tot 1TB. Bestanden kunnen volgens DJI met snelheden tot 800MB per seconde worden overgezet.

De batterijcapaciteit is gegroeid naar 1545mAh. Volgens DJI levert dat een gebruiksduur tot 240 minuten op bij 1080p-opnames. Opladen van 0 naar 80 procent zou ongeveer 18 minuten duren.

De Osmo Pocket 4 krijgt een adviesprijs vanaf 499 euro voor de standaardversie. Daarmee is hij iets goedkoper dan de Osmo Pocket 3 bij lancering. De camera is vanaf 22 april beschikbaar met verschillende bundels die onder meer een microfoon en accessoires toevoegen.

Het design van de Find X9 Ultra is duidelijk geïnspireerd door de producten van OPPO's partner Hasselblad. Het toestel lijkt vooral erg op de Hasselblad X2D 100C II (een 100MP medium-format camera).

Dit toestel ziet er dan ook duidelijk iets anders uit dan de gemiddelde smartphone. Hij is voorzien van een klassieke, leren afwerking en een metalen frame met wat leuke oranje accenten. Het voelt echt als een kleine Hasselblad en dat komt niet alleen door het design, want de camera's zijn hier ook duidelijk een belangrijk onderdeel.

De cameramodule achterop is dan ook niet te missen. Dat is het enige designelement dat misschien toch wel een beetje tegenvalt, maar als er erg goede camera's in die module zitten, dan is dat te vergeven. We kunnen daar nog niet heel diep op ingaan, maar het is al wel duidelijk dat er achterop vier lenzen zitten die brandpuntsafstanden van 14-230 mm bieden. Dit is wat OPPO tot nu toe verder onthuld heeft.

• Klik hier om te abonneren op onze wekelijkse nieuwsbrief

De allerbeste cameratelefoon?

De OPPO Find X8 Ultra van vorig jaar was ook al een zeer indrukwekkende cameratelefoon, met betere prestaties dan zijn iPhone Pro Max- en Galaxy Ultra-rivalen, maar helaas kwam dat model alleen in China uit. We kregen hier wel tegen het einde van vorig jaar de OPPO Find X9 Pro, en die leverde ook al indrukwekkende cameraprestaties, maar nu krijgt dus het echte vlaggenschip een wereldwijde release.

Deze opvolger van de Find X8 Ultra moet zich op het gebied van camera's nog meer gaan onderscheiden van standaard flagships met goede camera's maakt dus een grote kans om een van de beste cameratelefoons op de markt te worden.

OPPO heeft al een video op zijn YouTube-kanaal gedeeld (hieronder te zien), waarin we eerst kort de bovengenoemde Hasselblad-camera te zien krijgen en vervolgens het 'Hasselblad Master Camera System' van de Find X9 Ultra. Dit camerasysteem bestaat uit onder andere twee 200MP-camera's en een indrukwekkende 50MP-telefotocamera met 10x optische zoom.

De teaser bevestigt ook al dat je hier dus kan genieten van brandpuntsafstanden van 14-230 mm én van maximale diafragma's van f/1,5-3,5.

Er zal ook nog een 'Earth Explorer'-kit beschikbaar zijn. Dit kit is geïnspireerd door een limited edition van de Hasselblad X2D II. Er zal ook een optionele 400mm-telefotolens beschikbaar zijn als accessoire. Daarmee krijgt de telefoon dus een nog groter zoombereik dan de 10x optische zoom die hij standaard biedt.

We kregen in de teaser ook al een korte blik op een andere, oranje kleuroptie. De teaser is voornamelijk bedoeld om mensen enthousiast te maken over de camera's en wij kijken er ook naar uit om binnenkort meer te delen over onze ervaringen met deze cameratelefoon.

• De beste smartphones in 2026 volgens onze expert

De Colombiaanse retailer DroneTech heeft afbeeldingen en video's op zijn sociale mediakanalen gepost van de zogenaamde DJI Osmo Pocket 4 (via Notebookcheck) en dus ook meteen gehint naar een releasedatum. Hoewel we natuurlijk nog niet kunnen bevestigen dat dit echte beelden van de nieuwe vlogcamera zijn, zijn ze wel geloofwaardig.

De omschrijvingen bij de afbeeldingen en video (vertaald met Google Translate) noemen onder andere hoge videokwaliteit, intelligente stabilisatie en een Creator Combo (wat ook een van de bundels bij de DJI Osmo Pocket 3 was).

In onze DJI Osmo Pocket 3 review gaven we aan dat dat model een topklasse 4K-camera was die een geweldige videokwaliteit en prachtige slow-motion beelden weet te leveren. We zijn dus erg benieuwd wat er verbeterd is op de Pocket 4.

• Klik hier om te abonneren op onze wekelijkse nieuwsbrief

Licht, camera, actie!

Qua upgrades verwachten we onder andere een feller scherm, een langere batterijduur en wat kleine designveranderingen. Daarnaast worden er ook verbeteringen voor de videokwaliteit verwacht, maar wat dat precies zal inhouden is nog niet duidelijk.

Dankzij eerdere leaks hebben we ook een idee van wat voor accessoires er naast de DJI Osmo Pocket 4 worden gelanceerd. Zo hebben we onder andere een LED-lampje gezien die je bovenop de camera zou kunnen zetten en er zullen als het goed is ook weer meerdere bundels beschikbaar zijn.

We hebben ook al het een en ander gehoord over een Pro-versie van het apparaat dat beschikt over een extra camera en natuurlijk ook wat duurder zal zijn. We hebben echter nog geen geruchten gehoord over mogelijke prijzen, maar de DJI Osmo Pocket 3 werd oorspronkelijk gelanceerd met een adviesprijs vanaf 539 euro.

• Beste goedkope camera 2026: betaalbare fototoestellen

De iPhone 3GS is immers 16 jaar oud en dit specifieke model lag al een hele lange tijd gewoon ergens in een la. Er was maar één manier om erachter te komen of deze iPhone nog werkte, dus we hebben een oude iPhone-oplader tevoorschijn getoverd en het duurde niet lang voordat het klassieke Apple-logo weer te zien was op heet 3,5-inch display. We drukten op de fysieke homeknop, ontgrendelde de telefoon en werden weer geconfronteerd door een homescherm dat we al jaren niet meer gezien hebben.

Toen de iPhone 3GS weer volledig opgeladen was, begonnen we ons af te vragen wat we er eigenlijk nog mee konden doen. Wi-Fi werkte in ieder geval nog gewoon, dus we konden hem wel met het internet verbinden.

Bij alles wat we probeerden te doen op de telefoon duurde het wel even voordat de actie daadwerkelijk werd uitgevoerd. Zo moesten we bij elke letter die we intoetsten op het toetsenbord even wachten, maar het werkte goed genoeg voor waar we de telefoon in dit geval voor wilden gebruiken.

Wat was dat dan precies? Nou, we wilden graag de camera van deze oude smartphone vergelijken met de beste camera's die Apple nu te bieden heeft. Dat betekent dat we hem tegenover de iPhone 17 Pro Max hebben gezet.

Dit is niet helemaal een eerlijke vergelijking, aangezien de iPhone 3GS maar één camera heeft en de iPhone 17 Pro Max er vier heeft. Daarom hebben we deze vergelijking beperkt tot een vergelijking van die ene camera van de iPhone 3GS met de hoofdcamera van de iPhone 17 Pro Max.

Hieronder zie je het verschil tussen deze twee camera's op het gebied van specs:

Puur gebaseerd op specs zie je dus al een enorm verschil. Daarnaast laat deze tabel natuurlijk ook nog niet eens zien wat de verschillen zijn tussen de chips die voor de beeldverwerking zorgen.

De iPhone 17 Pro Max draait op de A19 Pro en past vrij geavanceerde beeldverwerking toe dankzij onder andere Apple's 'Photonic Engine'. Hierbij worden er meerdere foto's genomen en wordt er ook andere data verzameld om vervolgens met behulp van wat machine learning je uiteindelijke foto te creëren.

De iPhone 3GS gebruikte daarentegen een simpele 600MHz Samsung-chip die eigenlijk niet heel veel bijdroeg aan het fotografieproces.

Natuurlijk is het dus ook vrijwel onmogelijk om de mogelijkheden van deze camera's direct met elkaar te vergelijken... of in ieder geval niet eerlijk. Wat we met deze vergelijking wel kunnen doen, is laten zien hoeveel beter de beste iPhone-camera is geworden in een relatief korte periode van 16 jaar. We zeggen relatief kort, omdat het voelt alsof de vooruitgang binnen dezelfde periode bij gewone camera's niet zo extreem groot lijkt.

• Klik hier om te abonneren op onze wekelijkse nieuwsbrief

Een trage start

Toen we voor het eerst de camera-app op de iPhone 3GS openden, gebeurde er helaas vrij weinig. We konden eventjes naar een animatie staren die normaal overschakelt naar de zoeker voor de camera. Eerst dachten we dat de telefoon dus gewoon niet meer helemaal goed werkte en dat deze vergelijking dus vrij snel afgelopen was, maar toen verscheen na een tijdje wachten toch eindelijk de volledige camera-app en was het tijd om foto's te maken.

Dat was echter niet het enige frustrerende obstakel. Hoewel de iPhone 3GS dus wel werkte en we er foto's mee konden maken, hield de (volledig opgeladen) batterij het maar voor een paar foto's vol, voordat hij ineens weer leeg was en het scherm zonder waarschuwing gewoon uitviel. De batterij is helaas gewoon na zoveel jaar niet veel meer waard, maar daar moesten we het maar mee doen.

De volgende paar dagen hebben we geprobeerd, wanneer mogelijk, om elke keer dat we een foto met de iPhone 3GS maakten, ook meteen een vergelijkbare foto te maken met de hoofdcamera van de iPhone 17 Pro Max. Om de iPhone 3GS nog een beetje een kans te geven, hebben we bij de iPhone 17 Pro Max nooit op het scherm getikt voor focus of de belichting aangepast. Het was gewoon een kwestie van 'point and shoot'.

Het is een beetje lastig om de resoluties van de foto's te vergelijken. De iPhone 17 Pro Max kan foto's maken met maximaal 48MP, maar schiet standaard 24MP-beelden met een resolutie van 5.712 x 4.248 pixels. De foto's van de iPhone 3GS zijn 2.048 x 1.536 pixels.

Alle foto's van de iPhone 17 Pro Max zijn gemaakt met een 16:9-beeldverhouding. De iPhone 3GS geeft je alleen de optie voor 4:3. We hebben geen enkele afbeelding hieronder bewerkt.

iPhone 17 Pro Max hoofcamera vs iPhone 3GS-camera

Deze foto's van een banaan laten meteen al duidelijk zien wat de grootste verschillen zijn op het gebied van beeldkwaliteit. De kleuren zien er bij de iPhone 3GS vrij flets uit. De foto is genomen in een omgeving met relatief weinig licht en dat bleek toch wel een uitdaging te zijn voor de 3GS. Dat is ook wel te zien aan de ruis in beeld. De banaan in de afbeelding van de iPhone 17 Pro Max spat echt van het scherm.

Ook bij portretfoto's is het verschil heel groot. De camera van de iPhone 17 Pro Max heeft sowieso een breder gezichtsveld, waardoor er meer in het frame past, maar dit ging niet echt ten koste van het onderwerp van de foto (in dit geval Kate Kozuch van Tom's Guide).

Hier was weer vrij weinig licht aanwezig, waardoor de 3GS een redelijk grijs resultaat heeft afgeleverd. Een groot deel van Kate's gezicht wordt verborgen door schaduwen. De foto van de iPhone 17 Pro Max ziet er daarentegen weer kleurrijker en warmer uit. De huidtint ziet er veel accurater uit en je kan de individuele haren op haar hoofd van elkaar onderscheiden. Dat soort details gaan verloren bij de portretfoto op de iPhone 3GS.

Het is bijna niet te geloven dat deze twee foto's hieronder van het treinplatform op hetzelfde moment van de dag zijn genomen. Toch zat er echt maar een paar seconden tussen de twee foto's. De iPhone 17 Pro Max levert hier duidelijk een beter beeld, maar toch heeft de look van de iPhone 3GS-afbeelding wel iets. Het zijn bijna alleen maar grijze en blauwe tinten, maar het zorgt wel voor een uniek effect, al is het dus niet bepaald waarheidsgetrouw.

Bij de afbeeldingen hieronder legt de iPhone 3GS de focus voornamelijk op de koplampen van de auto's en dat zorgt ook weer voor een uniek, maar niet heel accuraat resultaat. Het is over het algemeen gewoon weer een erg donkere foto, ook al is de foto wel overdag gemaakt. Het was wel bewolkt, dus dat was al genoeg om voor dit resultaat te zorgen. De iPhone 17 Pro Max biedt in dit geval weer een breder gezichtsveld en gewoon een meer samenhangend resultaat.

Hieronder zie je de enige foto's uit deze serie die ook echt 's nachts zijn genomen. De iPhone 3GS geeft de lucht hier een groene tint en de auto's zien er erg wazig uit. De camera van de iPhone 17 Pro Max is bijna goed genoeg om de auto's scherp (en stil) in beeld te krijgen. De lucht ziet er hier wel onnatuurlijk fel uit, maar de iPhone 17 Pro Max wint de strijd in dit geval wel duidelijk als het om scherpte en details gaat.

De iPhone 3GS zorgt wel voor beelden met een interessante sfeer, maar de iPhone 17 Pro Max gaat beter om met uitdagende belichtingen. Een mistige omgeving, zoals in de foto's hieronder, betekent dat de grijze lucht meestal veel te fel wordt weergegeven. Bij de iPhone 3GS zorgt dat ervoor dat alles op de voorgrond donkerder wordt. Apple's moderne beeldverwerking op de iPhone 17 Pro Max weet echter de hele situatie beter te analyseren en meerdere belichtingen te combineren om een accurater eindresultaat te leveren.

Wat ook het vermelden waard is, is dat de camera-app van de iPhone 17 Pro Max een ingebouwde waterpas-tool heeft om ervoor te zorgen dat je foto's niet scheef zijn. De iPhone 3GS heeft die tool natuurlijk niet en daarom zie je in de foto hieronder bijvoorbeeld dat de Empire State Building een beetje naar rechts leunt.

Het is vreemd om te bedenken dat we ooit foto's deelden die gemaakt waren door toestellen zoals de iPhone 3GS. De iPhone 3GS produceerde bij de foto hieronder een vrij onaantrekkelijk beeld van het eten. Het ziet er weer flets uit, met weinig kleur en ook niet veel diepte. Op de iPhone 17 Pro Max ziet het eten er toch wel veel verleidelijker uit.

Conclusie

Nadat we deze foto's met de iPhone 3GS hadden gemaakt, was het overigens ook nog een uitdaging om ze van de telefoon over te zetten naar een laptop. We probeerden de telefoon simpelweg aan te sluiten op een MacBook Air, maar hoewel die moderne laptop de telefoon wel herkende, verscheen hij niet als een schijf waar we bestanden vanaf konden halen.

Uiteindelijk moesten we de foto's via de mail versturen om ze van de telefoon te krijgen. De Safari-browser werkte nog net goed genoeg om ons te laten inloggen op Gmail en dit voor elkaar te krijgen.

De foto's in dit artikel laten niet alleen de grote verschillen zien tussen de camera's, de beeldsensors en de beeldverwerkingsmogelijkheden, maar benadrukken ook duidelijk de elementen van smartphonefotografie waar we eigenlijk niet meer bij stilstaan, maar die toch wel een grote impact hebben.

De nieuwste en beste smartphonecamera's doen heel veel om bijvoorbeeld beelden te stabiliseren, de belichting te fixen, voor accurate kleuren te zorgen en de juiste focus te bieden. Ze zorgen daarnaast natuurlijk ook gewoon voor veel scherpere beelden. Dat terwijl we dus op de iPhone 17 Pro Max 24MP-foto's hebben gemaakt. We hadden ook voor 48MP kunnen kiezen en zelfs in RAW kunnen fotograferen om nog meer controle te krijgen over de kleinste details.

Het komt niet echt als een verrassing dat de iPhone 3GS deze strijd heeft verloren, maar toch had het oude toestel ook zijn voordelen. Dit kleine formaat maakt hem nog gemakkelijker om overal mee naartoe te nemen en de beelden geven ook gewoon een gevoel van nostalgie. En dit soort simpelere (en slechtere) beelden zijn voor sommige mensen tegenwoordig ook juist een look die ze interessanter vinden dan accuratere beelden van betere camera's. We zien niet voor niets ook dat oudere 'point-and-shoot'-camera's en filmcamera's weer wat populairder zijn geworden bij sommige jongere generaties.

Of de iPhone 3GS een goed alternatief is voor dat soort camera's is maar de vraag. Misschien als je er een nieuwe batterij in kan zetten en je genoeg geduld hebt om met de trage prestaties om te gaan.

Elke gadget die in de VS op de markt moet komen, moet van tevoren eerst goedkeuring van de FCC krijgen. New Camera (via Notebookcheck) heeft nu dus aangegeven dat dit gebeurd is. Dat betekent dat we nu waarschijnlijk niet lang meer hoeven te wachten op de DJI Osmo Pocket 4.

De FCC-documentatie vertelt ons niet heel veel over wat er nieuw is aan deze camera, maar geeft wel aan dat hij bijvoorbeeld, net als de DJI Osmo Pocket 3, Wi-Fi 5 zal ondersteunen. Ook zou er sprake zijn van een upgrade voor de batterijcapaciteit. Deze zou van 1.300mAh naar 1.545mAh gaan.

We zien benieuwd hoe groot de impact van die upgrade in de praktijk zal zijn. Extra batterijcapaciteit is natuurlijk altijd mooi meegenomen, maar het is maar een van de factoren die bijdragen aan de daadwerkelijke batterijduur.

• Klik hier om te abonneren op onze wekelijkse nieuwsbrief

De VS dreigt met een verbod

We hebben eerder al gelekte afbeeldingen van de DJI Osmo Pocket 4 gezien en die toonden een flink veranderd design. Dat nieuwe design zou onder andere een tweede scherm kunnen bevatten. Dat kan natuurlijk ook weer impact hebben op de batterijduur.

Naast een tweede scherm zou de vlogcamera ook een tweede camera kunnen krijgen. Dat zou in theorie moeten zorgen voor een hogere foto- en videokwaliteit en meer veelzijdige opnameopties.

Er staat momenteel wel wat druk op DJI in de VS, want daar wordt er gedreigd met een verbod op nieuwe DJI-producten. Het lijkt er steeds meer op dat er inderdaad een verbod aankomt en dit zou al op dinsdag 23 december in kunnen gaan. Voor die datum zou een overheidsinstantie een veiligheidsaudit moeten uitvoeren om DJI aan het verbod te laten ontsnappen.

Er is dus een goede reden voor DJI om de Osmo Pocket 4 hoe dan ook nog snel voor 23 december te lanceren. Het is echter niet duidelijk of de overheid in de VS na die datum ook bestaande producten zal aanpakken, maar daar hebben wij hier geen last van.

• Beste drone 2025: vliegende camera’s van topkwaliteit

Deze leak komt vanuit The New Camera (via Notebookcheck) en in de afbeelding lijkt dus de aankomende camera te zien te zijn naast het huidige model. Het is mogelijk dat de prestaties hier vergeleken werden of dat er promobeelden voor het nieuwe product gemaakt werden.

Wat vertelt deze foto ons verder over de opvolger van de DJI Osmo Pocket 3? Helaas niet veel dat we niet al wisten uit eerdere leaks. We hoorden eerder namelijk al dat het nieuwe model een dunner, verfijnder design zou krijgen.

De onaangekondigde camera ziet er in de afbeelding iets langwerpiger uit dan zijn voorganger. De hoek vanuit waar de foto gemaakt is, kan echter ook voor dit effect zorgen. Mogelijk verschillen de twee modellen dus niet zoveel qua grootte.

• Klik hier om te abonneren op onze wekelijkse nieuwsbrief

Meerdere upgrades onderweg

We hebben al eerder gelekte afbeeldingen van de DJI Osmo Pocket 4 te zien gekregen en die wezen op twee grote upgrades: een tweede camerasensor om de foto- en videomogelijkheden te verbeteren en een extra scherm aan de voorkant van de camera.

Die verbeteringen ten opzichte van het huidige model, plus de reputatie van DJI, betekenen waarschijnlijk dat dit model bij zijn release meteen weer een van de beste vlogcamera's wordt. We verwachten ook dat hij vrij snel zal worden gelanceerd.

Deze nieuwe gelekte afbeelding ziet er relatief slecht uit, dus we kunnen niet al te veel details van de nieuwe camera duidelijk zien. Het feit dat iemand hem echter zo in de praktijk aan het testen is, suggereert dat we niet lang meer hoeven te wachten op een officiële onthulling.

Daarnaast is het vrij waarschijnlijk dat we ergens in de komende weken ook nog een DJI Osmo Action 6-lancering zullen zien, plus een wereldwijde uitrol voor de DJI Neo 2.

• Nieuw lek toont DJI Osmo Action 6 eindelijk in actie

Zoals bij veel eerdere lekken van deze camera, komt de afbeelding van de bekende tipgever Igor Bogdanov, maar in tegenstelling tot de beelden die we tot nu toe zagen, toont deze foto de DJI Osmo Action 6 in een echte omgeving.

Eerdere beelden van de actioncamera leken vooral op officiële renders die bedoeld waren voor online winkels, terwijl deze nieuwe afbeelding duidelijk een marketingfoto is waarop het toestel te zien is, bevestigd aan het stuur van een motor.

Daarnaast is ook iets te zien dat sterk lijkt op de DJI Osmo Action GPS Bluetooth Remote Controller die al verkrijgbaar is als optionele accessoire voor DJI-camera’s. Op het display is te lezen dat er nog 1 uur en 53 minuten opslagruimte beschikbaar is voor 4K/30fps-video.

• Klik hier om te abonneren op onze wekelijkse nieuwsbrief

Welke upgrades komen er?

Afgezien van het feit dat dit een interessant beeld is van de DJI Osmo Action 6 die daadwerkelijk in actie te zien is, vertelt het ons eigenlijk niets nieuws over de opvolger van de DJI Osmo Action 5 Pro. Het ontwerp, zowel aan de voor- als achterkant, hebben we al in eerdere lekken gezien.

Als we de renders die eerder online verschenen van dichtbij bekijken, zien we een variabel diafragma van f/2.0 tot f/4.0 en een camerasensor van 1/1,1 inch (ter vergelijking: het huidige model gebruikt een 1/1,3-inch sensor).

De camera lijkt dus een flinke upgrade te worden, maar DJI heeft zelf nog niets officieel bekendgemaakt over het toestel of over een mogelijke releasedatum. Er doen geruchten de ronde over maandag 10 november als lanceerdatum, maar dat moeten we nog afwachten.

Zoals gebruikelijk is het verstandig om deze lekken en geruchten met een korreltje zout te nemen al komen de beelden van een betrouwbare bron, en zou het geen verrassing zijn als dit inderdaad het definitieve ontwerp van de DJI Osmo Action 6 blijkt te zijn.

Op de officiële socialmediakanalen van GoPro kun je de aankondiging van de lanceringsdatum bekijken, evenals een teaser van wat er komt. Een van de camera’s die we in de teaser zien, komt overeen met officiële afbeeldingen van de GoPro Max 2 die al eerder zijn vrijgegeven.

Minder duidelijk is welke tweede camera in de teaser wordt getoond. Volgens New Camera (via Notebookcheck) gaat het om de GoPro Lit Hero, een budgetvriendelijke 4K-actioncam en dus niet, zoals velen verwachtten, de GoPro Hero 14 Black.

Het lijkt erop dat het nieuwe model de opvolger is van de GoPro Hero die afgelopen september verscheen, maar dan met de toevoeging van heldere ledlampjes aan de voorkant van het toestel. Die lampjes zijn ook te zien in het teaserfilmpje dat GoPro heeft gedeeld.

Specs

Terwijl we de uren aftellen tot dinsdag, heeft de bekende tipgever Igor Bogdanov een stortvloed aan specificaties en gelekte afbeeldingen van de GoPro Max 2 gedeeld, bovenop de informatie die eerder al was uitgelekt.

Naar verluidt krijgt de nieuwe GoPro Max 2 een videokwaliteit tot 8K, met 10-bit kleurondersteuning en slowmotion-modi. Ook videostabilisatie wordt genoemd, samen met een 29MP-sensor.

De GoPro Max 2 zou in totaal zes ingebouwde microfoons hebben voor 360-graden stereogeluid, en is waterdicht tot vijf meter zonder extra behuizing. Daarnaast komt er ondersteuning voor Bluetooth-microfoons om audio op te nemen.

Tel daar alle gelekte afbeeldingen bij op, en deze aankomende GoPro-camera is inmiddels bijna volledig onthuld.

• GoPro Max 2025 review: instapmodel dat nu al verouderd voelt

Deze nieuwe leaks zijn verzameld door Notebookcheck, maar de meest interessante beelden, de unboxing-video's, lijken per ongeluk online te zijn gezet en zijn inmiddels dan ook weer offline gehaald.

Dat suggereert dat de video's waarschijnlijk live moesten gaan nadat de drone officieel werd onthuld door DJI. Tipgevers suggereren dat de officiële lancering mogelijk zelfs al morgen zou kunnen plaatsvinden, of eventueel een dag of twee later.

Sommige van de gelekte afbeeldingen lijken bij Europese retailers vandaan te komen en dat suggereert dus ook dat die retailers onderhand misschien al voorraden binnenkrijgen van de DJI Mini 5 Pro. Er zullen naar verwachting meerdere bundels met de drone en verschillende accessoires verschijnen. Deze bundels waren eerder ook al te zien in leaks.

Prijs en design

De leaks van @MauroTandoi bevatten onder andere afbeeldingen van de drone en zijn accessoires in hoge kwaliteit. Het design dat we hier zien komt ook overeen met wat we bij eerdere leaks hebben gezien. Op dit punt lijkt het design dus ook vrijwel bevestigd.

Qua prijs hebben we waarschijnlijk te maken met een adviesprijs van ongeveer 799 euro. De DJI Mini 4 Pro werd met dezelfde adviesprijs gelanceerd in september 2023.

Op het gebied van upgrade kunnen we volgens de leaks die tot nu toe zijn verschenen verbeteringen verwachten voor zowel de videokwaliteit als de vliegtijd. Dat zijn natuurlijk twee van de belangrijkste specs voor een drone, dus we zijn erg optimistisch over wat DJI ons binnenkort te bieden heeft.

Het lijkt er niet op dat er veel zal veranderen aan het design, maar er zijn wel een aantal veranderingen gespot, zoals een grotere cameramodule en twee naar voren gerichte LiDAR-sensoren.

Aan de andere kant voelt de camera anno 2025 wel wat gedateerd. De resolutie en framerates lopen achter, de desktopsoftware stelt teleur en de batterij laat soms rare kuren zien. Voor wie al een Max uit 2019 in huis heeft, valt er dus weinig te halen. En met een échte Max 2 die later dit jaar verschijnt, voelt dit model al snel als een tussenstap.

Ben je nieuw in de wereld van 360°-content en wil je geen fortuin uitgeven? Dan heb je met de Max (2025) een leuke en toegankelijke camera in handen. Verwacht je meer (meer power, betrouwbaarheid, pro-tools) dan loont het de moeite om nog even te wachten.

GoPro Max 2025 review: prijs en beschikbaarheid

• Beschikbaar vanaf 399,99 euro
• Nu beschikbaar bij GoPro en de gebruikelijke retailers
• Wellicht niet futureproof

De GoPro Max (2025) werd gelanceerd met een adviesprijs van 399 euro. Daarmee is de camera bijna 80 euro goedkoper dan de originele Max bij release in 2019, die destijds nog voor 479 euro in de winkels lag. Dat prijsverschil lijkt misschien klein, maar in een markt waar 360°-camera’s doorgaans richting de 600 à 800 euro gaan, positioneert dit model zich duidelijk als de instapper van GoPro.

Dat lagere prijskaartje is meteen de grootste troef. Voor avonturiers, reizigers en contentmakers die nieuwsgierig zijn naar de creatieve mogelijkheden van 360°-video, vormt dit een drempelverlagende optie. In 2019 was de Max nog een duur nicheproduct dat zich vooral richtte op enthousiastelingen. Nu lijkt GoPro vooral nieuwkomers te willen aanspreken.

Toch rijst de vraag of het slim is om nu al in te stappen. GoPro zelf kondigde namelijk aan dat de échte opvolger, de Max 2, later dit jaar verschijnt. Voor wie bereid is te wachten, zou dat weleens een veel toekomstbestendiger investering kunnen zijn. Het gevaar bestaat dus dat de Max (2025) nu al achterhaald voelt, nog voor hij echt voet aan de grond heeft gekregen.

• Prijs-kwaliteit score: 3/5

GoPro Max 2025 review: design en bouwkwaliteit

• Bekend design met rubberen afwerking en dubbele fisheye-lenzen
• Nieuwe ¼-inch schroefdraad maakt montage veel flexibeler
• Lenskapjes lastig los te maken en makkelijk kwijt te raken

Op het eerste gezicht lijkt de GoPro Max (2025) sterk op de versie uit 2019. De herkenbare rechthoekige vorm met afgeronde hoeken, de rubberen afwerking en de dubbele fisheye-lenzen zijn behouden. Dat geeft de camera hetzelfde robuuste en vertrouwde gevoel, maar betekent ook dat er weinig visueel is veranderd in zes jaar tijd.

De belangrijkste fysieke nieuwigheid is de toevoeging van een ¼-inch schroefdraad naast de vertrouwde inklapbare GoPro-vingers. Dat klinkt simpel, maar in de praktijk maakt het een wereld van verschil. Je kunt de Max nu rechtstreeks op een standaard statief of conventionele selfie stick schroeven, zonder aparte adapters. Vooral wie al een collectie statieven heeft liggen, profiteert hier meteen van. Het is precies zo’n kleine, praktische upgrade die je elke dag waardeert, maar die je geen reden geeft om van de 2019- naar de 2025-versie over te stappen.

De meegeleverde lenskapjes zijn minder geslaagd. Ze zitten erg strak vast en zijn lastig te verwijderen zonder grof geweld, waardoor ze niet bepaald uitnodigen tot snel gebruik. Bovendien zijn ze klein en dus gemakkelijk kwijt te raken. Het ontbreken van een bevestigingsmogelijkheid (zoals een oogje voor een strap) voelt als een gemiste kans. Zeker omdat 360-camera’s gevoelige lenzen hebben die snel krassen oplopen.

Het 1,7-inch touchscreen is helder genoeg om buiten te gebruiken, zelfs in fel zonlicht, maar had gerust wat groter mogen zijn. Zeker bij 360°-video’s, waar overzicht cruciaal is, voelt de interface soms te compact. GoPro’s concurrenten bieden hier inmiddels grotere displays die intuïtiever werken.

Qua opslag hebben we hier te maken met een microSD-kaartslot en dat werkt gewoon prima. Er wordt geen microSD-kaart meegeleverd, dus die moet je zelf aanschaffen. Naast dit kaartslot is er ook nog een USB-C-poort aanwezig die je kan gebruiken om de batterij op te laden of bestanden over te zetten. Je kan de batterijen overigens gewoon vervangen en er worden standaard twee batterijen meegeleverd in de case die je ook mee krijgt.

• Design score: 3/5

GoPro Max 2025 review: features en software

• Quik-app met AI-objecttracking, CameraFX en reframing
• Workflow vooral mobiel gericht, desktopsoftware verouderd en beperkt
• Opdringerige Premium-abonnementen en terugkomende errors

De echte vernieuwing van de Max (2025) zit in de software. De Quik-app heeft een flinke update gekregen, met functies zoals AI-objecttracking, CameraFX en meer automatische reframingopties. Daarmee kun je je 360°-beelden achteraf dynamisch “besturen”, zonder tijdens het filmen al over compositie na te denken. Voor sociale media is dat ideaal: je kunt in één keer zowel een breedbeeld YouTube-video als een verticale TikTok-edit maken.

Toch voelt de workflow beperkt. GoPro houdt je vast in de mobiele Quik-app, wat voor snelle edits handig is, maar voor serieuze projecten frustrerend werkt. Overigens krijg je de ene na de andere error en blijkbaar kan je 360-bestanden niet bewerken in de Quik-app zonder dat je de video's moet reframen naar een 2d-beeld. Dat voelt erg knullig aan.

Niemand wil lange vlogs of uitgebreide montages maken op een klein smartphonescherm. De desktopsoftware, GoPro Player, biedt helaas weinig beters. Het programma is beperkt, traag en mist functies die we inmiddels standaard verwachten, zoals een goede media-organisatie en meer geavanceerde effecten. In feite fungeert het enkel als basisreframer, waarna je alsnog naar Premiere Pro of After Effects moet uitwijken.

Je kan 3D-panning shots maken, maar het is allemaal net wat moeilijker dan het zou moeten zijn. Als je op internet zoekt naar andere gebruikerservaringen, merk je meteen op dat het volgens veel gebruikers in de laatste jaren door de ene na de andere update alleen maar achteruit is gegaan.

Daar komt nog bij dat de app (en ook de desktop-app) voortdurend Quik Premium in je strot probeert te rammen. Dat abonnement kost je 49,99 euro per jaar (of 24,99 voor het eerste jaar als je voor het eerst dit abonnement afsluit) en geeft je natuurlijk wel een aantal voordelen. Cloudopslag, automatische highlights, GoPro's HyperSmooth beeldstabilisatie en sommige effecten zitten achter de betaalmuur. Op zich niet vreemd, maar het voelt opdringerig wanneer je al een camera van bijna 400 euro hebt gekocht.

De software is gebruiksvriendelijk genoeg voor beginners die snel content willen delen, maar wie meer controle wil over hun workflow loopt al snel tegen de grenzen aan. Dat was in 2019 eigenlijk al zo en er is niet veel veranderd.

• Features en software score: 3/5

GoPro Max 2025 review: beeldkwaliteit en prestaties

• 5,6K/30fps in 360° en 1440p/60fps met een lens voelt in 2025 verouderd
• Goede stabilisatie en Invisible Selfie Stick-effect zorgen voor indrukwekkende shots
• Foto’s en details blijven achter bij smartphones en moderne action cams

De beeldkwaliteit is het punt waar de GoPro Max (2025) het meeste kritiek oproept. 5,6K/30fps in 360°-modus en 1440p/60fps met slechts één lens waren in 2019 indrukwekkende cijfers, maar in 2025 lopen ze achter. Zelfs de Hero 13, GoPro’s eigen traditionele action cam, biedt 4K/120fps. Concurrent Insta360 zit inmiddels op 8K.

Tijdens mijn eigen tests, wandelingen in het bos en een boottocht in Zeeland, viel dit meteen op. Opnames zien er kleurrijk en vloeiend uit zolang je ze bekijkt zonder in te zoomen. Maar zodra je details wilt uitlichten, zoals de zeehonden die we op zee tegenkwamen, vervaagt het beeld snel. De beperkte resolutie laat weinig ruimte voor croppen of reframing zonder kwaliteitsverlies.

Toch is er ook veel positiefs. De stabilisatie blijft indrukwekkend. Bij rustige wandelingen of vloeiende camerabewegingen levert de Max ongelooflijk stabiele beelden, alsof je een gimbal gebruikt. Ook het Invisible Selfie Stick-effect werkt uitstekend: lange stokken verdwijnen volledig uit beeld, waardoor shots een zwevend, bijna drone-achtig effect krijgen. Alleen bij snellere bewegingen, zoals stevig doorstappen, traden er kleine haperingen op in de stabilisatie.

Voor fotografie blijft de Max een aardige gimmick. Panorama’s zijn leuk en makkelijk te maken, maar voor losse foto’s halen moderne smartphones of zelfs oudere Hero-camera’s betere resultaten. Het dynamisch bereik en de scherpte lopen gewoon achter. Daarmee is de Max duidelijk een video-first camera.

GoPro rust de Max opnieuw uit met zes microfoons, die samen een ruimtelijk geluidsbeeld neerzetten. Dit zorgt voor overtuigend 360°-geluid waarin stemmen en omgevingsgeluiden netjes verdeeld zijn. In rustige omstandigheden klinkt het audio zelfs verrassend vol.

Bij buitengebruik blijft wind echter een uitdaging. De ingebouwde ruisonderdrukking werkt goed bij lichte briesjes, maar stevige windvlagen filtert de Max niet volledig weg. In vergelijking met de Max (2019) klinkt de 2025-versie iets voller en natuurlijker, maar het verschil is klein. Het blijft prima audio voor een action cam, maar niet het niveau waarop je professionele microfoons kunt vervangen.

Op papier is de batterij verbeterd: hij moet beter presteren bij kou tot -10 °C en langer meegaan bij hoge resoluties. In praktijk kon ik bijna 90 minuten filmen in 5,6K 360° voordat de camera vanzelf uitviel. Dat is een nette score voor een dual-lens action cam, en beter dan de Max (2019), die vaak rond een uur bleef steken.

Toch had ik meerdere keren last van irritante batterijproblemen. Zo weigerde de camera in het begin op te laden, of bleef hij hangen in de afsluitanimatie zonder daadwerkelijk uit te schakelen. Op een ander moment herkende de Max de originele accu niet en gaf hij foutmeldingen. Pas na een harde reset werkte alles weer. Zulke haperingen ondermijnen de betrouwbaarheid en maken dat je nooit helemaal zeker bent of de camera klaar is voor gebruik.

• Beeldkwaliteit score: 3/5

Moet je de GoPro Max 2025 kopen?

Koop hem als...

Koop hem niet als...

GoPro Max 2025: alternatieven

Het gaat hier om een gelekte verpakking voor de nieuwe camera van DJI. Afbeeldingen van deze verpakking werden gedeeld door de betrouwbare leaker Quadro_News op X (zie de post hieronder). De afbeeldingen tonen wat lijkt op de uiteindelijke verpakking voor DJI's eerste 360-camera. Dit is een vrij uitgebreid lek, want op de verpakking staat dus een hele lijst met specs voor de Osmo 360. Op papier zien deze specs er iets beter uit dan die van de marktleider.

Ondanks de grote hoeveelheid specs die nu bekend zijn, blijft het wel onduidelijk wat de sensorgrootte van deze camera zal zijn. Aan de achterkant van de verpakking staat wel dat de Osmo 360 de mogelijkheid heeft voor '1-inch 360 imaging'. Verder naar beneden op de verpakking staat echter ook in de kleine letters: "Bij het opnemen van 360-content, gebruikt de CMOS-sensor van de Osmo 360 een imaging-oppervlak equivalent aan dat van een 1-inch CMOS-sensor".

Wat dit precies betekent is nog onduidelijk. Eerdere leaks suggereerden dat de Osmo 360 vierkante sensoren zou kunnen hebben. Dat zou het "equivalent aan"-gedeelte kunnen verklaren. Hoe dan ook, waarschijnlijk krijgen we pas bij de lancering meer duidelijkheid over deze sensor.

De rest van de gelekte specs suggereren dat dit een sterke concurrent voor de Insta360 X5 wordt (zie de lijst met specs hieronder). De Osmo 360 lijkt ondersteuning te krijgen voor een 10-bit kleurdiepte. Als dat klopt, zou hij iets meer flexibiliteit kunnen bieden bij de bewerking van de videobeelden dan zijn Insta360-rivaal.

We zien bij de specs ook een mogelijkheid voor 120MP-foto's staan en een geclaimde batterijduur die erg indrukwekkend lijkt, aangezien deze specifiek van toepassing zou zijn bij filmen in 8K/30p.

Hoe zit het dan met de prijs? Hier had @JasperEllens iets over te zeggen op X. De gelekte Osmo 360-verpakking was te zien in een Australische winkel, dus de prijs die te zien was, geldt natuurlijk ook voor die regio. Het ging om een startprijs van 759 Australische dollar voor de standaard bundel. Het valt nog te bezien wat voor europrijs er gehanteerd wordt, maar in theorie zou hij erg competitief geprijsd moeten zijn ten opzichte van de Insta360 X5.

De standaard bundel voor de X5 is te koop vanaf 589,99 euro en daar zitten verder geen accessoires zoals een extra batterij, oplaadcase, selfiestick of lensbeschermers bij. Die dingen vind je wel weer in de 'Essentials'-bundel (699,99 euro). De standaard bundel voor de X5 kost overigens in Australië 929,99 dollar, dus het zou kunnen dat de Osmo 360 toch wel flink wat goedkoper wordt.

DJI Osmo 360 vs Insta360 X5?

Natuurlijk gaat het bij 360-camera's om meer dan alleen de specs. De software is bijvoorbeeld ook enorm belangrijk voor de gebruikerservaring. Zo is het bewerkingsproces ook een essentieel onderdeel om je beelden in 360 graden om te zetten naar traditionelere "platte" beelden.

Deze gelekte specs en prijs lijken in ieder geval te suggereren dat DJI meteen erg competitief wil zijn bij het betreden van de markt voor 360-camera's. Dat komt ook niet echt als een grote verrassing. Insta360 is al jaren de marktleider binnen de wereld van 360-camera's en de vijfde generatie van zijn flagship is ook weer een uitstekend apparaat, dus de DJI Osmo 360 moet wel een indrukwekkende camera met een goede prijs-kwaliteitverhouding zijn om te kunnen concurreren.

Als de Osmo 360 inderdaad de Insta360 X5 op sommige vlakken weet te verslaan (10-bit-opnames, betere prestaties bij weinig licht), en dat voor een lagere prijs, dan is dat natuurlijk goed nieuws voor mensen die op zoek zijn naar een 360-camera. Het kan dan wel slecht nieuws zijn voor GoPro, die naar verwachting binnenkort de Max 2 zal lanceren.

Insta360 lijkt in ieder geval een wat defensieve positie in te nemen. Recent lanceerde het bedrijf nog een firmware-update met een grote boost voor de batterijduur van zijn flagship-camera, plus een aantal nieuwe accessoires en een nieuwe 'BMW Motorrad Edition' van de X5 voor motorrijders. Er lijkt dus steeds meer concurrentie te verschijnen binnen deze markt en dat is natuurlijk alleen maar goed voor de consument.

• Gedetailleerd lek toont ontwerpen van DJI Osmo 360 en Mic 3

De foto's zijn gepost door de bekende leaker Igor Bogdanov en gespot door Mirrorless Rumors. Het is de eerste keer dat we een goed beeld krijgen van het ontwerp van de DJI Mic 3, terwijl er over de DJI Osmo 360 al meer bekend was dankzij eerdere lekken.

Wat betreft de draadloze microfoon, zien we dat het ontwerp deze keer compacter is geworden. Qua afmetingen lijkt hij meer op de DJI Mic Mini dan op de DJI Mic 2.

De case waarin de microfoons en de ontvanger worden bewaard, lijkt dan weer wel op die van de Mic 2. We krijgen ook een paar foto's te zien waarop de bedieningsknoppen aan de zijkant van de microfoon te zien zijn, evenals een vergelijking naast het volledige DJI Mic 2-pakket.

Video in elke richting

Over naar de DJI Osmo 360. De nieuwe beelden komen overeen met de eerder gelekte foto's die we al van deze 360-camera hebben gezien. Hij ziet er kleiner en dikker uit dan zijn grootste concurrent, de Insta360 X5, met een klein schermpje aan één kant.

Een andere foto toont ons de camera met een reeks accessoires, waaronder een statief, mount, case en reservebatterijen. DJI heeft natuurlijk enige ervaring met actiecamera's met apparaten zoals de DJI Osmo Action 5 Pro, maar dit zou zijn eerste 360-camera zijn.

Het is misschien geen toeval dat er een teaser is verschenen voor de GoPro Max 2, wat betekent dat de markt voor 360-gradencamera's aanzienlijk drukker gaat worden. Als je zo'n camera wil kopen, is dat natuurlijk goed nieuws. Je hebt niet alleen meer keuze, maar ook meer kans op kortingen.

Volgens eerdere geruchten zouden zowel de DJI Mic 3 als de DJI Osmo 360 in juli op de markt komen, maar misschien niet tegelijkertijd. Het lijkt ten slotte waarschijnlijk dat er een kleinere DJI Osmo Nano-actiecamera zal worden onthuld.

Deze afbeeldingen zijn gedeeld door de bekende tipgever @Quadro_News (via Notebookcheck) en het zijn er nogal wat. We zien de drone hier vanuit allerlei verschillende hoeken en er zijn ook meerdere accessoires te zien in de afbeeldingen.

Qua design lijkt niet heel veel veranderd te zijn op het nieuwe model. Naar verwachting beschikt de DJI Mavic 4 Pro wel over een paar extra sensoren die samen met LiDAR voor betere obstakelvermijding moeten zorgen.

Het lijkt er verder ook op dat de nieuwe drone 'Fly More'- en 'Creator'-bundels krijgt, net als de DJI Mavic 3 Pro. Daarin vind je weer extra batterijen, dongles, propellers en andere accessoires. De aanwezigheid van ND-filters (Neutral Density) bij de accessoires suggereert ook dat deze technologie dus niet in de drone zelf is ingebouwd, waar een eerder gerucht wel op wees.

Eerdere leaks en geruchten

We hoorden eerder al dat de DJI Mavic 4 Pro op 24 april zou worden gelanceerd, maar dat is dus niet gebeurd. We verwachten echter dat het nu niet heel lang meer zal duren voordat de drone officieel wordt aangekondigd.

We hebben ook gehoord dat de nieuwe drone een adviesprijs van 2.250 dollar zal hebben bij release. Dat is iets hoger dan de adviesprijs van 2.199 dollar van zijn voorganger. Natuurlijk wordt alles ook nog iets duurder als je voor een bundel met accessoires kiest. Waarschijnlijk heb je niet veel aan de omgerekende europrijzen, want die zullen toch niet accuraat zijn, maar de drone lijkt dus in ieder geval iets duurder te worden.

Een andere leak gaf ons ook al een blik op de cameramodule met drie camera's die de DJI Mavic 4 Pro waarschijnlijk zal krijgen. Het lijkt er ook op dat de propellers enigszins zijn aangepast qua design om stiller te kunnen blijven en langere vliegtijden mogelijk te maken.

Over het algemeen lijkt dit een redelijk grote upgrade te worden ten opzichte van de versie uit 2023. Deze nieuwe afbeeldingen zorgen er ook voor dat we nu een veel beter idee hebben van wat we kunnen verwachten. Zodra er een officiële aankondiging wordt gedaan, houden we je natuurlijk op de hoogte.

• Beste drone 2025: vliegende camera’s van topkwaliteit

Geavanceerde en vernieuwde software, aangedreven door GoPro Quik App

De GoPro MAX (2025) wordt ondersteund door de vernieuwde Quik App, waarmee gebruikers hun content direct kunnen bewerken en optimaliseren. Met de verbeterde cloudbewerkingsfunctie kunnen opnames bijvoorbeeld automatisch worden geanalyseerd en omgezet in professioneel ogende video's, compleet met dynamische overgangen en speciale effecten.

Een andere nieuwe functie is de Reframe-optie, waarmee je eenvoudig de perfecte hoek en compositie kunt kiezen uit je 360°-beelden. Dankzij de intuïtieve bediening kun je achteraf camerabewegingen simuleren, wat vloeiende en dynamische perspectiefwisselingen mogelijk maakt.

Daarnaast introduceert de software ook CameraFX. Deze functie stelt je in staat om visuele effecten toe te voegen zoals het beroemde ‘tiny planet’-effect of vloeiende hyperlapses. Dit maakt je video's niet alleen visueel aantrekkelijk, maar geeft ze ook een professionele uitstraling, zonder dat je ingewikkelde bewerkingen hoeft te doen.

De nieuwe versie van de GoPro MAX biedt ook geavanceerde objecttracking, een functie waarmee de camera automatisch je onderwerp volgt. Dit betekent dat je jezelf of anderen (denk aan je hond die achter de bal aan rent) moeiteloos in beeld kunt houden, zelfs tijdens snelle bewegingen. Het resultaat? Dynamische en cinematografische beelden die er altijd vloeiend en professioneel uitzien, zonder dat je handmatig hoeft in te grijpen.

Slimme framing-opties en Invisible Selfie Stick-effect

De nieuwe versie van de GoPro MAX (2025) is voorzien van hoogwaardige lenzen die zorgen voor scherpe, levendige beelden met minimale vervorming. Dankzij de slimme framing-opties kunnen gebruikers gelijktijdig breedbeeldcontent voor YouTube en verticale video’s voor TikTok of Instagram opnemen, zonder extra nabewerking. Dit bespaart heel wat tijd en zorgt ervoor dat iedereen – beginner of professional – moeiteloos content kan delen op verschillende platforms.

Daarnaast ondersteunt deze GoPro MAX het Invisible Selfie Stick-effect, waarmee de montage-arm automatisch uit beeld wordt verwijderd. Dit creëert het effect van een ‘zwevende’ camera, ideaal voor dynamische POV-opnamen en meeslepende 360°-ervaringen zonder afleidende elementen in beeld.

Universele montage-opties voor maximale flexibiliteit

De vernieuwde GoPro MAX (2025) is uitgerust met een 1/4-20 schroefmontage, waardoor hij compatibel is met een breed scala aan accessoires. Dit biedt creators de vrijheid om de camera op verschillende manieren te monteren, van helmen en drones tot traditionele statieven.

Met de herlancering van de GoPro MAX (2025) zet GoPro een nieuwe standaard in 360°-opnametechnologie. Of je nu een extreme sporter, reisvlogger of social media creator bent, deze camera biedt de ultieme tools om je verhalen op een spectaculaire manier vast te leggen en te delen

Dat betekent natuurlijk niet dat alle geruchten accuraat zijn. Het tegendeel is waar: we raden je juist aan om veel geruchten met een korreltje zout te nemen. Veel geruchten zijn namelijk ook gewoon gebaseerd op wat fans hopen te zien bij een nieuw product of zijn simpelweg gebaseerd op bestaande producten en patronen uit het verleden. Andere geruchten blijken achteraf natuurlijk wel volledig accuraat te zijn. Wij zijn al zo lang bekend met de wereld van camerageruchten dat we inmiddels redelijk goed het verschil tussen deze soorten geruchten kunnen spotten.

Dit overzicht van camerageruchten verzamelt de meest geloofwaardige geruchten voor de meest interessante aankomende camera's van de grootste merken in de wereld van fotografie. Zo vind je hieronder onder andere het laatste nieuws rondom verwachte camera's zoals de DJI Mavic 4 Pro, Canon EOS R6 Mark III en Sony A7. Als je dus op zoek bent naar een nieuwe camera, of gewoon benieuwd bent wat we dit jaar allemaal kunnen verwachten, lees dan vooral verder.

DJI-geruchten voor 2025

Hoewel DJI nog steeds te maken heeft met de potentiële dreiging dat producten van het bedrijf verboden kunnen worden in de VS, heeft de bekende dronefabrikant toch nog een druk productieschema voor 2025. Geruchten suggereren zelfs dat DJI sommige plannen wil versnellen. In januari werd meteen al de nieuwe DJI Flip geïntroduceerd en als informatie van insiders binnen de industrie accuraat is, kunnen we nog meer nieuwe DJI-drones verwachten dit jaar. Ook nieuwe action camera's, controllers en smartphone-gimbals zijn waarschijnlijk onderweg.

DJI Mavic 4 Pro

• DJI's vierde generatie flagship consumentendrone met drie camera's

Betrouwbare bronnen hebben aangegeven dat de DJI Mavic 4 Pro ergens in de lente van 2025 kan arriveren. Een vermelding in de FCC-database suggereert dat een nieuwe flagship opvouwbare drone onderweg is. Gelekte afbeeldingen suggereren daarnaast nog dat deze drone een vernieuwd design voor zijn cameramodule krijgt.

Zijn voorganger, de Mavic 3 Pro, won de titels van beste drone en beste camera bij de TechRadar Choice Awards van 2023. Met een camerasysteem bestaande uit drie camera's, met 24 mm, 70 mm en 166 mm als equivalente brandpuntsafstanden, is dit een enorm veelzijdige drone. Het is dan ook nog steeds onze favoriete premium cameradrone. We verwachten dat zijn opvolger voort zal bouwen op het succes van het huidige model op een aantal belangrijke manieren.

Aan de hand van gelekte afbeeldingen lijkt het erop dat de Mavic 4 Pro zal beschikken over een grotere, meer afgeronde cameramodule (verbonden aan een ingebouwde gimbal). We gokken dat dit ook betekent dat we verbeterde lenzen kunnen verwachten en daardoor een betere beeldkwaliteit voor in ieder geval sommige van deze camera's. Dit vernieuwde design zou de camera's vervolgens meer bewegingsruimte kunnen geven. Het kan zijn dat er dus geluisterd is naar de kritiek van Mavic 3 Pro-gebruikers op de beperkingen van de gimbal.

De regelmatige DJI-leaker @QuadroNews heeft aangegeven dat de Mavic 4 Pro geen toegang krijgt tot de LiDAR-feature die we wel op de Air 3S terugvinden. Die functie verbetert obstakelvermijding bij weinig licht. We durven hier echter nog geen conclusies over te trekken: voorspellingen zijn in deze fase nog gebaseerd op beelden van prototypes en reflecteren misschien niet accuraat wat DJI's plannen zijn voor het uiteindelijke productiemodel.

We verwachten wel dat de Mavic 4 Pro een relatief zware drone zal zijn. Met de uitgebreide cameramodule zou het ons verbazen als hij lichter zou zijn dan de Mavic 3 Pro, een drone uit de C2-klasse die 958 gram weegt. Verder suggereren geruchten dat de nieuwe drone over een grotere 6.645mAh-batterij zal beschikken, terwijl de Mavic 3 Pro een 5.000mAh-batterij gebruikt.

We weten nog niet precies wanneer de Mavic 4 Pro officieel wordt uitgebracht. Vroege voorspellingen suggereerden dat hij tegelijkertijd met de DJI Flip gelanceerd zou worden in januari, maar de Flip is inmiddels al gearriveerd en de nieuwe Mavic nog niet. De Mavic 3 Pro werd gelanceerd in april 2023, dus een lancering in de lente zou niet heel gek zijn.

DJI Osmo Action 6 & Osmo 360

• Osmo Action 6 kan de strijd aangaan met flagship action camera's van GoPro en Insta360
• DJI's eerste 360-graden action camera kan ook in 2025 verschijnen

DJI maakt niet alleen drones, maar staat ook bekend om het maken van een aantal van de beste action camera's. De Osmo Action 5 Pro is dan ook een van de beste alternatieven voor de GoPro Hero 13 Black. De Action 5 Pro is pas sinds september 2024 uit, maar nieuwe informatie vanuit de FCC-database suggereert dat we binnenkort al een opvolger kunnen krijgen.

De documenten werden gespot door @Quadro_News en Notebookcheck en refereren naar een "DJI Osmo Action 6". Dit soort documenten in de FCC-database worden meestal vrij kort voor de lancering van een nieuw apparaat gespot. Dat betekent dat we de volgende versie van DJI's action camera misschien al ergens in de komende paar maanden kunnen verwachten.

Er is nog niet veel onthuld over de nieuwe camera in de documenten, maar er worden wel twee batterijcapaciteiten genoemd: 1.770mAh en 1.950mAh. Dat suggereert dat we misschien een standaard en Pro-versie van de nieuwe camera krijgen.

In onze review van de Osmo Action 5 Pro omschreven we het apparaat als een action camera vol met handige features. Een van de weinige beperkingen bij deze action camera is de maximale resolutie van 4K. Op dit gebied loopt hij namelijk achter op de GoPro Hero 13 Black (5,3K) en de Insta360 Ace Pro 2 (8K). We zullen zien of hier iets aan gedaan wordt bij de Action 6.

Er wordt in 2025 misschien ook nog een extra model toegevoegd aan de line-up van DJI. GoPro blijft de opvolger van zijn Max-model maar uitstellen, maar volgens geruchten werkt DJI wel aan een 360-graden camera om te concurreren met de Insta360 X4. Er zijn nog niet heel veel details over deze camera, maar het is opnieuw informatie vanuit de FCC die suggereert dat DJI hieraan werkt.

Mock-ups gebaseerd op gelekte schema's hinten naar een vierkante behuizing met twee lenzen voor de Osmo 360. Het design zou dus redelijk op dat van de GoPro Max kunnen lijken. Verder weten we nog niet veel over dit apparaat en wanneer hij zal verschijnen. DJI heeft een redelijk goede reputatie voor het betreden van nieuwe productcategorieën en het bieden van stevige concurrentie voor de bestaande producten binnen die categorieën. We verwachten dan ook dat een 360-graden camera van het bedrijf een grote impact kan hebben, zeker als hij voor de GoPro Max 2 arriveert.

DJI Osmo Mobile 7

• DJI's smartphone-gimbal kan ook wel weer een upgrade gebruiken in de vorm van de Osmo Mobile 7

Het lijkt wel alsof DJI extra nadruk wil leggen op zijn diverse line-up van producten, want het lijkt er ook op dat er dit jaar een nieuwe smartphone-gimbal aankomt. Ook dit nieuws hebben we weer te danken aan FCC-informatie en deze informatie suggereert specifiek dat er een nieuwe versie van DJI's handheld stabilisator in de maak is.

De Osmo Mobile 6 was al vrij lang onze favoriete smartphone-gimbal dankzij zijn uitstekende, ergonomische, compacte design en zijn intuïtieve interface. Dit maakt hem een uitstekend hulpmiddel voor als je gestabiliseerde video's wil opnemen met een van de beste cameratelefoons.

De Osmo Mobile 6 werd in september 2022 gelanceerd, dus het is inmiddels ook wel weer tijd voor een upgrade, zeker nu er interessante alternatieven zijn uitgebracht, zoals de Insta360 Flow 2 Pro.

Er is momenteel nog maar weinig concrete informatie te vinden over de DJI Osmo Mobile 7. We verwachten dat hij voort zal bouwen op de formule van de voorgaande modellen, in plaats van dat hij radicaal nieuwe features zal introduceren. Waarschijnlijk kunnen we dingen zoals een verbeterde batterijduur en onderwerptracking verwachten, plus ondersteuning voor Apple DockKit, waardoor hij naadloos samen zou kunnen werken met de officiële camera-app in iOS.

Al die upgrades bij elkaar zouden de DJI Osmo Mobile 7 zeker weer een van de beste smartphone-gimbals kunnen maken. Wanneer in 2025 we hem precies kunnen verwachten, is helaas nog niet duidelijk.

Canon-geruchten voor 2025

Vorig jaar was een belangrijk jaar voor Canon. Het bedrijf lanceerde twee van zijn meest interessante en langverwachte modellen in een lange tijd: de EOS R1 en de EOS R5 Mark II. Nu die flagship camera's alweer eventjes uit zijn, ligt de focus natuurlijk alweer op de volgende releases van Canon. We zijn online al meer dan genoeg geruchten tegengekomen. Zo hebben we dingen gehoord over een tweede generatie van de PowerShot V10, maar ook over een Canon-gimbalcamera die moet concurreren met de Osmo Pocket 3. We hebben ons voor dit overzicht gefocust op de voorspellingen die ons het meest realistisch lijken voor Canon in 2025: de komst van drie nieuwe systeemcamera's van de R-serie.

Canon EOS R6 Mark III

• Canons middenklasse full-frame systeemcamera kan wel een upgrade gebruiken om te concurreren met Nikon

De Canon EOS R6 Mark II arriveerde in november 2022 als een full-frame systeemcamera met de specs van een waar hybride werkpaard. Het is een uitstekende, populaire camera, maar de lancering van de Nikon Z6 III van vorig jaar betekent dat de EOS R6 nu toch ook wel weer een upgrade kan gebruiken om Canon in de strijd te houden voor de titel van de beste systeemcamera.

Meerdere bekende Canon-leakers zijn er vrij zeker van dat het bedrijf inderdaad aan de EOS R6 Mark III aan het werken is. De verwachting is dat we dit model in het eerste kwartaal van 2025 te zien krijgen, waarschijnlijk tijdens CP+, een camera-evenement dat plaatsvindt in Japan van 27 februari tot en met 2 maart.

Vroege informatie suggereert dat de EOS R6 Mark III meer een verfijning zal zijn van de Mark II dan een revolutionaire verbetering. Een aantal zogenaamde verbeteringen waar we over hebben gehoord, zijn een geüpgradede EVF en een volledig nieuw OLED-touchscreen met een scherm dat uitklapbaar en draaibaar is op een vergelijkbare manier als bij de Sony A9 III. Dit zou het gemakkelijker moeten maken om je beelden goed te framen als je de camera laag bij de grond houdt of op een statief zet.

Op het gebied van foto's verwachten we dat hij vergelijkbare specs zal hebben als de Mark II, inclusief dezelfde 24MP full-frame sensor en elektronische burstsnelheden tot 40fps. Het zou ons ook niet verbazen als de EOS R6 Mark III een DIGIC Accelerator krijgt om de prestaties van de burstmodus een boost te geven, net als bij de EOS R5 Mark II het geval was.

Hij zou ook het geavanceerde autofocussysteem met onderwerpdetectie van dat model kunnen overnemen, plus het neurale netwerk dat ruis vermindert en upscaling kan toepassen. Samen met de waarschijnlijke verbeteringen voor 6K-video en mogelijke ondersteuning voor Canons Cinema RAW Light-codec lijkt het erop dat de R6 Mark III goed moet kunnen concurreren met de Nikon Z6 III.

Canon EOS R7 Mark II

• Canons opvolger voor een van de beste APS-C systeemcamera's kan wel eens topklasse prestaties leveren

Nog een andere camera uit de Canon EOS R-series kan in 2025 wel een upgrade gebruiken en die camera is de EOS R7. De originele R7 werd in 2022 naast de EOS R10 gelanceerd. Het was de eerste flagship APS-C-camera voor de EOS R-serie van systeemcamera's. Het enige dat deze camera een beetje beperkte was de kleine hoeveelheid lenzen die Canon zelf aanbood (en het gebrek aan ondersteuning voor lenzen van derden). Dit probleem is inmiddels aangepakt, want Canon heeft Sigma en Tamron eindelijk toestemming gegeven om het RF-montagesysteem te gebruiken. Daarnaast is het aanbod van Canon RF-lenzen inmiddels ook wel wat groter geworden, maar vooral voor full-frame camera's.

Online kan je inmiddels veel bronnen horen praten over belangrijke upgrades voor Canons APS-C-camera's in 2025. Die upgrades kunnen dus verschijnen in de vorm van de R7 Mark II. Dit zou volgens geruchten de eerste APS-C-camera van Canon met een gestapelde sensor kunnen worden.

De eerste generatie R7 was al een snelle camera voor sport- en natuurfotografie, met een elektronische burst-snelheid van 30fps. Een gestapelde sensor zou zijn opvolger nog sneller maken en dus kan de R7 Mark II misschien 40fps leveren, net als de EOS R1. Die sensor zou ook een einde kunnen maken aan het probleem van rolling shutter.

Canonrumors heeft aangegeven dat de EOS R7 Mark II een "upmarket" camera wordt en de aanwezigheid van een gestapelde sensor zou het ongetwijfeld een duur model maken. Momenteel vind je gestapelde sensoren alleen in Canons topklasse full-frame modellen: de EOS R1, EOS R5 Mark II en EOS R3. Uit al zijn rivalen is de Fujifilm XH-2S ook de enige met een gestapelde sensor.

Hoe deze sensor er precies uit zal zien, is nog niet duidelijk. De EOS R7 heeft een 32,5MP CMOS-sensor die kan opnemen in 4K/60fps. Sommige bronnen voorspellen ook een mogelijke toename van het totale aantal pixels, wat ervoor zou kunnen zorgen dat de EOS R7 Mark II in 8K kan opnemen, maar dat lijkt ons een beetje overkill voor dit model.

Geruchten suggereren ook dat Canon nog twee nieuwe professionele RF-S-lenzen zal introduceren die gericht zijn voor gebruik op de EOS R7 Mark II. Hoe die lenzen er precies uit zullen zien en wanneer in 2025 we deze nieuwe releases precies kunnen verwachten, is momenteel helaas nog niet bekend.

Canon EOS RC

• Kan Canon Sony achterna gaan met een systeemcamera gefocust op film?

Er word online ook veel gesproken over een derde toevoeging aan Canon's R-serie voor 2025. Op verschillende forums wordt er gespeculeerd over een zogenaamde Canon EOS RC. Die naam komt vanuit Canonrumors en schijnt verkregen te zijn via een insider die vaker betrouwbaar is gebleken. Verder is er nog maar heel erg weinig bekend over de EOS RC.

Sommigen hebben gesuggereerd dat de EOS RC een APS-C-model zal zijn dat gefocust is op video en de strijd aan moet gaan met de Sony FX30. Het design van de behuizing zou ook een beetje tussen de hybride camera's van Canon en zijn Cinema EOS-camera's in moeten zitten. Dat zou het aanbod APS-C-modellen zeker interessanter maken. Daarnaast kan dit model dus concurrentie bieden voor de Sony FX30.

Een EOS RC die gefocust is op video, zou zeker interessant zijn, maar we weten nog niet zeker of dit model inderdaad onderweg is. Er is zeker een kans dat Canon werkt aan een camera die moet concurreren met de FX-serie van Sony, maar het kan hier ook gaan om een nieuw full-frame model. Als dat het geval is, vragen we ons af wat de EOS RC precies zal kunnen.

Andere bronnen suggereren weer dat Canon misschien een hele andere kant opgaat met de EOS RC. Er gaan bijvoorbeeld al jaren geruchten rond over een Canon-systeemcamera met een retro design. Zou 2025 dan eindelijk het jaar zijn? Meerdere succesvolle camera's hebben bewezen dat het retro design erg populair kan zijn, waaronder de Fujifilm X100VI, maar ook twee camera's van een andere rivaal: de Nikon Zf en Zfc.

Een paar jaar geleden deed Canon marktonderzoek in Azië om erachter te komen van welke analoge camera's klanten graag een digitale versie zouden willen zien. Tot nu toe heeft dit nog niet tot een nieuw product geleid. We kunnen helaas nog niet veel nuttigs zeggen over wanneer we deze camera kunnen verwachten. Er lijkt in ieder geval wel een markt te zijn voor filmcamera's en een Canon EOS R-systeemcamera met een retro design in 2025.

Sony-geruchten voor 2025

Sony’s cameradivisie heeft het relatief rustig gehad in 2024. Er vond vorig jaar maar één grote camerarelease plaats: de release van de fantastische Sony A1 II. Naast een paar nieuwe lenzen was die prachtige full-frame flagship-camera alles wat we kregen. 2025 lijkt wel weer een drukker jaar te worden voor de techgigant. Als we de geruchten binnen de industrie kunnen geloven, zou er in ieder geval één grote lancering van een nieuwe camera moeten plaatsvinden aan het begin van dit jaar en worden er nog één of twee belangrijke toevoegingen aan de line-up verwacht voor het einde van het jaar.

Sony A7 V

• De opvolger voor de populaire, maar gedateerde Sony A7 IV kan een van de belangrijkste camera's van 2025 worden

Sony’s enorm populaire en veelzijdige A7-productlijn van full-frame systeemcamera's bestaat tot nu toe uit vier modellen, waarvan het meest recente model, de A7 IV, aan het einde van 2021 werd aangekondigd. Het is inmiddels dus wel weer tijd voor een nieuw model en geruchten binnen de industrie suggereren ook dat dit model in het eerste kwartaal van 2025 kan arriveren. Zo gaf Sony Addict ook al aan dat Sony al een nieuwe camerabehuizing heeft geregistreerd bij de gebruikelijke instanties en sommige mensen geloven dat dit de A7 V is.

Natuurlijk blijft dit alles speculatie totdat Sony een officiële lancering houdt, maar een bron heeft wel aan Sony Alpha Rumors verteld dat de Sony A7 V een nieuwe 44MP full-frame sensor met ondersteuning voor 4K/120fps (zonder crop) krijgt. Diezelfde bron zei ook dat de A7 V ongeveer 3.000 euro gaat kosten. Dat is ook vergelijkbaar met wat de A7 IV kostte bij zijn lancering in 2021. Dat model is inmiddels echter wel veel goedkoper. Andere geruchten hebben het over een burstsnelheid van 20fps, een grote upgrade tegenover de ietwat lage 10fps burst van de A7 IV).

Nu AI ook steeds prominenter aanwezig is binnen de wereld van consumentenelektronica, zijn we geneigd om de geruchten te geloven die suggereren dat de Sony A7 V als een "AI-camera" zal worden gepromoot. Hij zal ongetwijfeld over bepaalde AI-features en -verbeteringen beschikken. Denk hierbij bijvoorbeeld aan verbeterde onderwerpdetectie voor autofocus en dezelfde soort automatische framing voor video's als bij de Sony ZV-E1.

Sony A7S IV of Sony FX3 II

• Wat wordt Sony's volgende full-frame systeemcamera voor filmmakers: de A7S IV of de FX3 II?

Als we het hebben over populaire Sony-productlijnen die al lang geen updates meer hebben gehad, dan kan de A7S-serie niet missen. De A7S-modellen zijn varianten van de A7-serie met een lagere resolutie, maar meer focus op prestaties bij weinig licht en een snelle sluitertijd voor video's. Het nieuwste model uit deze serie, de A7S III, werd in oktober 2020 gelanceerd. Als er nog een opvolger moet komen, dan is het inmiddels toch wel tijd. Sommige mensen geven echter aan dat de A7S-serie misschien een beetje overbodig is geworden na de introductie van Sony's FX-serie met een focus op video.

Net als de A7S-serie heeft de Sony FX3 (geïntroduceerd in 2021) een lage resolutie, maar wel een gevoelige 12MP full-frame sensor (dezelfde die de A7S III ook heeft) die uitstekend presteert onder uitdagende verlichtingsomstandigheden. In tegenstelling tot de A7S III is de FX3 echter ook qua design meer op video gefocust. Hij heeft een koelingssysteem met een ventilator en kan hierdoor langer achter elkaar opnemen zonder te heet te worden. Hij mist wel een zoeker en mechanische sluiter, dus dat maakt hem minder geschikt voor fotografie.

Wat we misschien dit jaar dus krijgen, is een nieuwe Sony-camera met een erg snelle sensor (misschien de indrukwekkende 24MP global shutter-sensor uit de A9 III). Het zou de hybride A7S IV kunnen zijn, of een nieuw model voor de FX-serie die meer op video gefocust is, maar allebei lijkt onwaarschijnlijk.

Sony RX1 II / RX1R III

• 2025 kan ook een goed moment zijn voor Sony om zijn full-frame RX1-serie weer tot leven te wekken

Het is alweer ongeveer tien jaar geleden sinds Sony voor het laatst een nieuwe full-frame compactcamera met een vaste lens heeft uitgebracht (de uitstekende RX1R II). Daarnaast hebben Leica, Fujifilm en Ricoh ook allemaal met veel succes hun eigen moderne premium compactcamera's op de markt gebracht (de Q3, de X100VI en de GR III). Het is dus niet heel erg vergezocht om dit jaar een opvolger voor de Sony RX1 te verwachten.

Door een grotere sensor te combineren met een hoge kwaliteit lens en ze te verpakken in een extra compacte behuizing, zou Sony op dit vlak weer kunnen concurreren met de met de merken die we zojuist benoemd hebben (vooral Leica). Dit soort modellen zijn een mooie upgrade voor mensen die voornamelijk met hun smartphone foto's maken en ook liever geen grote camera's met grote (losse) lenzen overal mee naartoe willen nemen.

Er is nog maar weinig concreet bewijs voor de terugkeer van deze productlijn naast een "gevoel" binnen de industrie dat dit een goed moment zou zijn voor een alternatief voor de Fujifilm X100VI en de Leica Q3 43. Daar zijn wij het ook mee eens, maar dit is dus zeker geen garantie.

Fujifilm-geruchten voor 2025

Als we het over Fujifilm-geruchten voor 2025 hebben, moeten we misschien eerst maar beginnen met wat we niet verwachten. Als bepaalde bronnen binnen de industrie accuraat blijken. dan zien we dit jaar geen opvolger voor de X-T200. Ook lijkt er geen opvolger voor de X-Pro3 onderweg te zijn. Verder heeft Fujifilm ook al gesuggereerd dat we op de korte termijn geen filmcamera van het bedrijf moeten verwachten. Wat kunnen we dan wel nog verwachten van Fujifilm in 2025?

Fujifilm X-E5

• Een aantrekkelijk alternatief voor de X100VI met verwisselbare lenzen

Een X-Pro4 is dan misschien niet waarschijnlijk in 2025, maar dat betekent niet dat we geen andere nieuwe camera met een meetzoekerstijl van Fujifilm kunnen krijgen. Volgens Fuji Rumors, een betrouwbare bron, zou er een nieuw model aan de X-E-serie worden toegevoegd: de X-E5.

Vier jaar na de release van de Fujifilm X-E4 blijft zijn formule nog steeds erg aantrekkelijk. Het is een compact model met een grote APS-C-sensor en een retro stijl, plus over het algemeen een fijne camera om verrassend indrukwekkende foto's mee te maken. Toen de productie van de X-E4 werd stopgezet, werd de X-T5 automatisch het alternatief voor veel fotografen.

Een zogenaamde 'revival' in 2025 klinkt veelbelovend. Als we ervan uitgaan dat hij voortbouwt op wat de X-E4 ons al te bieden had, kan de X-E5 wel eens een van de meest aantrekkelijke Fujifilm-camera's voor beginners (en voor op reis) worden. We verwachten dat hij gepositioneerd zou worden als een alternatief voor de X100VI, met het mooie design van de X-T5 en de veelzijdigheid van verwisselbare lenzen.

Aangezien de X100VI IBIS (in-body image stabilization) heeft, is het waarschijnlijk dat dit bij de X-E5 ook het geval zal zijn. Daarmee zou hij ook een van de minpunten van de X-E4 aanpakken. We denken dat hij ook gebruik zou maken van Fujifilms nieuwste 40MP APS-C-sensor. Of hij daarnaast nog andere upgrades zou krijgen, zoals twee slots voor geheugenkaarten, hangt af van hoe het bedrijf de X-E5 wil promoten. Ze kunnen het model neerzetten als een instapmodel, net als bij de X-E4, of juist als een meer premium model.

Hoe dan ook, veel mensen zijn enthousiast over de mogelijke komst van de X-E5. Als hij inderdaad verschijnt, zal hij ongetwijfeld niet een van de krachtigste camera's van het jaar zijn. Hij zou echter wel een van de meest interessante opties kunnen zijn als je kijkt naar factoren zoals gebruiksvriendelijkheid, prestaties en natuurlijk zijn prijs en beschikbaarheid.

Fujifilm GFX100RF

• De zogenaamde GFX100RF-compactcamera zou een 100MP medium-format sensor krijgen

Als je op relatief gedurfde geruchten zat te wachten, vind je deze misschien wel interessant: Fuji Rumors heeft aangegeven dat Fujifilm werkt aan een 100MP medium-format camera voor 2025. Als de gelekte informatie accuraat is, zal de camera een 100MP GFX-sensor combineren met een behuizing van ongeveer hetzelfde formaat als de X-Pro3.

Dat zou de GFX100RF in ieder geval erg aantrekkelijk maken. Qua stijl en gevoel in de hand zou hij moeten lijken op Fujifilms premium compactcamera's, maar daarnaast heeft hij dus nog een sensor die flink groter is dan een full-frame sensor. Ook is er schijnbaar sprake van een vaste GF 35 mm f/4 lens.

Dit alles zou hem een aantrekkelijk alternatief voor de prachtige Leica Q3 maken. Net zoals die camera lijkt de GFX100RF zich op een redelijk niche markt te focussen. Ten eerste is het geen goedkoop toestel. Het is een soort van opvolger voor de GFX50S II die in 2022 werd gelanceerd voor 3.999 euro (zonder lens).

We verwachten dat de camera meer geschikt zal zijn portretten en landschapsfotografie dan voor snelle actie. Oftewel, dit is een hulpmiddel voor rustige scènes in plaats van voor straatfotografie.

De GFX100RF is een interessante camera voor meerdere redenen. Fujifilm heeft goed zijn best gedaan om medium-format iets aantrekkelijker te maken voor een breder publiek. Een compactcamera met een vaste lens zou dan ook een perfecte combinatie kunnen zijn, net als de X100VI was voor zijn premium compacte reeks.

Hoewel we nog niet weten hoeveel de GFX100RF zal kosten, zou hij in ieder geval toegankelijker zijn dan de Leica Q3 als hij een vergelijkbare prijs krijgt als die van de GFX50S II. Daardoor zou hij ook echt een overtuigend alternatief zijn. We verwachten niet dat hij net zo goed zal verkopen als de X100VI, maar onder fotografen zou de camera wel net zo'n soort "cultstatus" kunnen krijgen.

Fuji Rumors voorspelt een release in maart 2025 voor de GFX100RF, dus misschien hoeven we niet heel lang meer te wachten.

Fujifilm Instax Wide Evo

• Stijlvolle Instax-instant-camera die foto's maakt in 'wide-format film'

*update – de Fujifilm Instax Wide Evo is op 21 januari 2025 aangekondigd - zie voor meer informatie onze hands-on review.

Nikon-geruchten voor 2025

Na verschillende recente releases ziet Nikons line-up van systeemcamera's er sterk uit in 2025. Van het retro Zf-model tot de flagship Z9, er is binnen de Z-serie een optie voor iedereen. Met zo'n groot aanbod zijn er niet heel veel modellen die echt een upgrade nodig hebben. De Z6 III verscheen bijvoorbeeld ook nog vorig jaar en werd meteen onze favoriete systeemcamera. We verwachten ook binnenkort nog geen opvolger voor de uitstekende Z8 en daarnaast geloven veel mensen dat het bestaan van de Z8 een Z7 III ook overbodig maakt. Wat is er dan nog om naar uit te kijken voor Nikon-fans?

Nikon Z5 II

• Nikon kan opnieuw de beste full-frame systeemcamera voor beginners uitbrengen

De Nikon Z5 mag dan wel in 2020 zijn uitgekomen, maar we vinden het nog steeds een van de beste instapmodellen als je de wereld van full-frame systeemcamera's wil betreden. Hij is inmiddels wel alweer bijna vijf jaar oud en kan dus wel een upgrade gebruiken. Een nieuw model zou ook al in het eerste kwartaal van 2025 kunnen verschijnen.

The New Camera suggereert dat de Z5 II in Q1 arriveert met een prijs rond de 1.200 dollar. Die relatief agressieve prijs zou hij nodig hebben om niet in het vaarwater van de oudere Z6 II te komen, die je nu voor ongeveer 1.500 dollar (1.400 euro) kan vinden.

We verwachten dat de Z5 II zal lijken op de Nikon Z50 II, een APS-C-camera uit Nikons line-up, maar dat hij zich zal onderscheiden met een 24,5MP full-frame sensor. Verder gokken we dat hij voorzien zal zijn van Nikons Expeed 7-processor, net als de Z5 II. Dat zou weer uitstekende onderwerpdetectie voor autofocus mogelijk moeten maken. Die chip kan de burstsnelheid ook verhogen ten opzichte van de 4,5fps op de originele Z5.

Met deze zogenaamde specs zou de Z5 II op papier redelijk op de retro Nikon Zf lijken. De belangrijkste verschillen zouden dan ook op het gebied van design te merken zijn. De Z5 II zal er ongetwijfeld moderner uitzien, zoals de Z50 II. Daarnaast verwachten we op dit model ook beeldstabilisatie. De Zf heeft een indrukwekkende "AI-assisted in-body Vibration Reduction" met 8 stops en 5 assen. Als dit iets wordt beperkt op de Z5 II dan kan dat voor een duidelijker verschil tussen de twee modellen zorgen.

Aangezien het hier om een full-frame instapmodel gaat, verwachten we niets heel indrukwekkends van Nikon op het gebied van video. We gokken dat het toestel 4K/30fps 10-bit video zal ondersteunen en twee SD UHS-II-kaartslots zal hebben.

De Nikon Z5 II wordt dus waarschijnlijk geen revolutionair nieuw product, maar met de juiste features en de juiste prijs kan het wel een van de beste systeemcamera's voor beginners worden.

Nikon Z9 II / Z9H

• Nikons flagship systeemcamera voor sport- en natuurfotografie kan een krachtige upgrade krijgen

We horen nu al meerdere jaren hier en daar geruchten over een opvolger voor de flagship Z9. Dat model werd eind 2021 gelanceerd en is een krachtige systeemcamera voor professionals met zijn gestapelde 45,7MP-sensor en DSLR-design. Sindsdien heeft Nikon de interne onderdelen ook in het minder grove design van de Z8 verwerkt, voordat Canon de lat vorig jaar weer hoger legde met de indrukwekkende EOS R1.

De vraag is nu dus of Nikon weer zal reageren. Er is momenteel nog niet veel bewijs en online lijken de meningen verdeeld te zijn. Aan de ene kant geloven sommige mensen dat Nikon werkt aan een global shutter die specifiek is ontwikkeld voor sport- en natuurfotografie en dus om snelle bewegingen vast te leggen. Dit zou zogenaamd leiden tot een model genaamd de Z9H.

Aan de andere kant geloven andere mensen dat er een Nikon Z9 II onderweg is met alleen een elektronische sluiter en een nieuwe Expeed 8-processor. Dat model zou erg hoge burstsnelheden mogelijk moeten maken, plus hogere framerates bij video-opnames en betere onderwerpdetectie voor autofocus. Hij zou in principe dus alles kunnen doen wat de Z9 kan, maar dan nog iets beter om te concurreren met de EOS R1.

We denken dat die tweede optie waarschijnlijker is dan de eerste. De EOS R1 heeft geen global shutter, ook al heeft de snellere en kleinere Sony A9 III dat wel, dus er is weinig reden voor Nikon om op dit punt heel veel geld te stoppen in het ontwikkelen van zijn eigen global shutter als de R1 zijn grootste concurrent is. Daarom denken we dus dat een Z9 II met algemenere upgrades waarschijnlijker is. Toch durven we over beide opties niet met zekerheid te zeggen dat ze hoe dan ook in 2025 zullen uitkomen.

De Nikon Z9 levert al prestaties die meer dan goed genoeg zijn voor de meeste professionals. Er is natuurlijk wel ruimte voor verbetering, vooral op het gebied van burst. Met maximaal 20fps wordt deze modus op de Z9 wel duidelijk verslagen door de 40fps op de EOS R1.

De vraag is of het de moeite waard is voor Nikon om een opvolger te ontwikkelen om alleen op dat vlak weer beter te kunnen concurreren, zeker aangezien dit al een redelijk gespecialiseerd premium model is.

Nikon cinema camera

• In 2025 kan de overname van RED Digital Cinema wel een zijn vruchten afwerpen voor Nikon, in de vorm van een nieuwe filmcamera

Nikon verraste de filmwereld vorig jaar met de overname van RED Digital Cinema. RED staat bekend om het maken van een aantal van de favoriete, professionele filmcamera's binnen de industrie en het ontwikkelen van sommige legendarische videocodecs. Al die technologie is nu dus van Nikon.

Wat dit betekent voor camera's van Nikons eigen merk, is nog niet helemaal duidelijk. Nikon maakt al een aantal uitstekende hybride camera's en de Nikon Z9 is dan ook onze favoriete 8K-camera van al de beste videocamera's, maar Nikon is nog steeds niet echt de eerste keuze voor veel videoprofessionals.

Daar zou natuurlijk binnenkort verandering in kunnen komen. Nu RED van Nikon is, zijn er allerlei mogelijkheden om de videokwaliteit te verbeteren. We hebben al gezien dat ondersteuning voor RED LUT's op Nikon-camera's is verschenen, waaronder op de Nikon Z50 II, maar we verwachten dat de integratie nog wel verder zal gaan. Dat kan bijvoorbeeld ook betekenen dat er ondersteuning komt voor RED's R3D-codec op toekomstige hybride camera's van Nikon.

We verwachten ook nog wel een soort cross-over op het gebied van hardware. Aangezien RED nu dus van Nikon is, lijkt het ons vrij logisch dat toekomstige RED-camera's over zullen schakelen van Canons RF-lenzen naar Nikons Z-lenzen. Andersom zou Nikon ook wel wat van RED kunnen overnemen: de global shutter die in de Komodo 6K zit. Die sluiter kan Nikon een grote boost geven.

We weten nog niet zeker wanneer de grote overname dus echt zijn vruchten zal afwerpen, maar we verwachten dat de aankomende producten wel een grote impact kunnen hebben. We gokken dan ook dat Nikon nu zeker de strijd aan wil gaan met de camera's in Sony’s FX-line-up, Canons Cinema EOS-serie en met Panasonics topklasse videocamera's.

GoPro-geruchten voor 2025

Ondanks de lancering van twee nieuwe camera's (de flagship GoPro Hero 13 Black en de ultra-compacte GoPro Hero) was 2024 toch een zwaar jaar voor GoPro. Ooit was het bedrijf de overduidelijke marktleider op het gebied van action camera's, maar het Amerikaanse bedrijf heeft steeds meer concurrentie gekregen van Chinese bedrijven zoals DJI en Insta360, zelfs zo veel concurrentie dat de toekomst van het bedrijf in gevaar is. Om kosten te besparen heeft GoPro vorig jaar dan ook een kwart van zijn werknemers ontslagen. Volgens CEO Nicholas Woodman heeft deze herstructurering er samen met meer inkomsten uit abonnementen (en meer abonnees) ervoor gezorgd dat het bedrijf toch nog "duurzaam en veilig" is. Woodman heeft ook gesuggereerd dat er nog wel nieuwe camerareleases onderweg zijn en wij hebben wel wat ideeën over wat voor camera's dit kunnen zijn.

GoPro Max 2

• GoPro's uitgestelde Max 2 360-graden camera kan jaren na zijn aankondiging misschien eindelijk onthuld worden

We weten dat er binnenkort een GoPro Max 2 aankomt, want de CEO van het bedrijf, Nicholas Woodman, heeft dit in principe vorig jaar al bevestigd tijdens een bijeenkomst voor het bespreken van de financiële resultaten. Woodman liet aan zijn investeerders weten dat er in 2025 een nieuwe versie van de 360-graden action camera zou arriveren. Dat is later dan origineel gepland was, want GoPro had eerder geschat dat de lancering ergens in Q4 2024 zou plaatsvinden.

De originele GoPro Max wist indruk op ons te maken toen hij werd geïntroduceerd in oktober 2019. Hij biedt 5,6K 360-graden video-opnames met in-camera stitching, herframing en digitale stabilisatie in een relatief compacte behuizing die compatibel is met de montagesystemen die al bestonden voor GoPro-apparaten. In de jaren sinds zijn release heeft het Chinese bedrijf Insta360 de markt van 360-graden action camera's verovert met een aantal uitstekende modellen, waaronder onze huidige favoriet: de Insta360 X4.

Om te kunnen concurreren met Insta360 moet GoPro wel echt zorgen voor flink verbeterde prestaties op de Max 2 in vergelijking met zijn voorganger. Het is inmiddels dan ook al weer zo'n vijf jaar geleden dan die voorganger uitkwam. Als de geruchten accuraat zijn en de Max 2 inderdaad 599 dollar zal kosten bij zijn release, dan moet hij die prijs ook wel kunnen verantwoorden.

We verwachten in ieder geval een verhoging van de resolutie voor 360°-video's, waarschijnlijk naar 8K om de X4 te evenaren. 360 Rumors geeft aan dat de resolutie zelfs 9,3K zou kunnen zijn als hij dezelfde sensoren gebruikt die ook in de GoPro Hero Black 12 en 13 zitten. Een zogenaamde gelekte foto van de Max 2 toont prominente koelingsvinnen en dat suggereert dat de beeldverwerking voor flink wat hitte zal zorgen. Dat is dan ook wel te verwachten als je te maken hebt met enorm veel pixels. De Max 2 krijgt misschien ook ondersteuning voor hogere framerates dan de X4 om zich te onderscheiden van zijn grootste rivaal.

De originele Max had al indrukwekkende elektronische beeldstabilisatie, maar dit kan inmiddels ook wel weer verbeterd worden. Verder zien we op het volgende model misschien ook automatische in-camera herframing en dat is precies het soort tijdbesparende feature dat de Max 2 kan onderscheiden van zijn concurrentie.

GoPro Hero 14 Black

• Bereid je voor op de nieuwste flagship action camera van GoPro, die zoals vrijwel altijd in september verwacht wordt

De onthulling van de GoPro Hero 13 Black vond nog niet zo heel lang geleden plaats, dus we verwachten nog niet heel snel een opvolger. Als een nieuwe versie van GoPro's flagship action camera wel aan het einde van 2025 gelanceerd wordt, zal hij waarschijnlijk een vergelijkbare upgrade zijn als zijn voorgangers. Dat betekent vooral kleine verbeteringen en waarschijnlijk geen revolutionaire veranderingen.

Aangezien de Hero 13 Black nog relatief nieuw is, hebben we nog niet heel veel geruchten gehoord over de Hero 14 Black. We verwachten dat hij dezelfde nieuwe (en waarschijnlijk krachtige) processor zal gebruiken als de GoPro Max 2. Ook gokken we dat de maximale resolutie van de 5,3K op de 13 Black zal worden verhoogd naar 8K en dat de beeldkwaliteit ook op andere manieren wordt verbeterd. Verder zou hij een nieuwe, grotere sensor kunnen krijgen om het dynamisch bereik te verbeteren en om beter te presteren bij weinig licht.

Iets anders waar GoPro zich meer op kan focussen en waarmee het zijn action camera nog meer kan onderscheiden van de concurrentie, is met extra Lens Mods die automatisch gedetecteerd worden. Momenteel zijn er opties voor een anamorfe lens, een macrolens en een ultrawide-lens. We denken dat deze feature van de Lens Mods een interessante manier is om deze line-up te onderscheiden van andere populaire modellen. Er is in ieder geval een grote kans dat de Hero 14 Black in september uitkomt, want GoPro heeft elk jaar zijn nieuwste model voor de Hero Black-line-up in september gelanceerd.

GoPro Helmet

• GoPro action camera's ingebouwd in motorhelmen? Klinkt als een logische stap

GoPro heeft in begin 2024 een Australische fabrikant van slimme helmen, Forcite Helmets, overgenomen en dat suggereert plannen voor motorhelmen met ingebouwde camera's en andere technologie.

Natuurlijk kunnen motorrijders momenteel ook gewoon een GoPro aan hun helm bevestigen, maar we verwachten dat een speciale GoPro Helmet (of hoe het ook precies zal heten) andere technologie zal bevatten voor bijvoorbeeld navigatie, communicatie en veiligheidsmeldingen. Een verslag van RideApart gebaseerd op grondig onderzoek stelt dat GoPro en Forcite's eerste slimme helm al in 2025 zou kunnen verschijnen.

Insta360- / Leica- / Panasonic- / Pentax- / Ricoh- / OM System-geruchten voor 2025

De merken die we hierboven benoemd hebben, zijn natuurlijk niet de enige merken die in 2025 interessante camera's zullen uitbrengen. Er zullen nog meer dan genoeg overtuigende alternatieven in 2025 verschijnen. Dat geldt voor systeemcamera's, action camera's, compactcamera's en meer.

We hebben hieronder dan ook de meest interessante geruchten over aankomende modellen van Insta360, Leica, Panasonic, OM System, Ricoh en Pentax verzameld.

Panasonic Lumix S1H II / Lumix S1R II

• Flagship full-frame "L-mount" Lumix-camera's voor videoprofessionals zijn misschien onderweg

Gebaseerd op voorgaande jaren verwachten we inmiddels een paar nieuwe, interessante Panasonic-camera's per jaar. In 2024 kregen we de fantastische Lumix GH7 en de Lumix S9, terwijl we in 2023 te maken hadden met de Lumix G9 II en de Lumix S5 II. Wat kunnen we dan in 2025 verwachten?

Het is alweer een tijdje geleden dat Panasonic voor het laatst een high-end full-frame camera heeft gelanceerd en recente geruchten wijzen op opvolgers voor de Lumix S1H en de Lumix S1R.

Er wordt voorspeld dat een Lumix S1H II in 2025 zal lanceren en misschien ook al in het eerste kwartaal. Dit zou een opvolger zijn van de erg goede S1H, met zijn focus op video. Er zijn meer dan genoeg redenen voor filmmakers om enthousiast te zijn over de nieuwe camera. Panasonic zal namelijk waarschijnlijk veel van zijn recente technologie in de camera verwerken. Denk daarbij aan dingen zoals phase detect autofocus (die voor het eerst verscheen op de S5 II), plus ingebouwde 32-bit float-audio, zoals bij de Lumix GH7. En dat allemaal in een professionele behuizing zoals die van de originele S1H.

The New Camera denkt dat de S1H II zal beschikken op een full-frame sensor met een relatief lage resolutie van 22,5MP en een focus op videocontent. Er zou sprake zijn van 6K "open gate video" en een "triple native ISO". Dat laatste zagen we voor het eerst in de Canon EOS C400 / EOS C80. Er zou ook een DR-boost met tot 17 stops aan dynamisch bereik kunnen zijn bij het gebruik van een "Arri Log C4"-profiel, plus ProRes RAW / RAW HQ interne opnames. Als deze features inderdaad aanwezig zijn, dan zou een zogenaamde Lumix S1H II de beste videokwaliteit van alle Lumix-systeemcamera's kunnen bieden, met waarschijnlijk ook twee ventilatoren voor onbeperkte opnametijden. Dit kan dus ook de camera voor filmmakers worden rond dit prijspunt.

Een nieuwe S1R II zou daarnaast weer erg interessant zijn voor fotografen, zeker als de geruchten over een "goedkopere versie" van de Leica SL3 accuraat zijn. De samenwerking tussen Leica en Panasonic is geen geheim. De twee bedrijven delen veel van de cameratechnologieën die bij de L-mount gebruikt worden. Als de S1R II dezelfde 61MP-sensor kan gebruiken als de SL3, maar tegelijkertijd ongeveer de helft kost van de SL3, dan wordt dit een zeer aantrekkelijk model.

Ricoh GR IV

• Een geüpgradede premium GR III-compactcamera voor fotografen die gemakkelijk in een broekzak past

We hadden eigenlijk verwacht de Ricoh GR IV vorig jaar al in handen te krijgen, maar helaas bleken de geruchten toen niet kloppend te zijn. Wat we in plaats daarvan kregen, waren niche versies van de huidige GR III- / GR IIIx-modellen (de GR III HDF / GR IIIx HDF). Die nieuwe versies waren vrijwel identiek aan hun voorgangers op elk vlak, behalve dan dat de ingebouwde ND-filters werden ingeruild voor een highlight diffusion-filter. Er zijn nu toch weer geruchten die aangeven dat een vierde generatie model in 2025 zal arriveren en dit model zal waarschijnlijk erg interessant zijn voor fotografieliefhebbers.

De Ricoh GR-serie is al een lange tijd favoriet bij ervaren fotografen die op zoek zijn naar een alledaagse camera. De nieuwste modellen leveren een uitstekende beeldkwaliteit dankzij hun grote APS-C-sensors en scherpe vaste lenzen en weten alles te verpakken in een erg compacte behuizing die met gemak in een broekzak past. De GR IIIx is ook een van onze favoriete premium compactcamera's en wist zelfs een van onze collega's te overtuigen om zijn geld hieraan uit te geven in plaats van aan de nieuwste iPhone. De GR III-serie is dus zeer aantrekkelijk, maar zeker niet perfect. Er is meer dan genoeg ruimte voor verbetering en we hebben dan ook al geschreven over de vijf upgrades doe we willen zien op de GR IV, waaronder een ingebouwde flitser en betere autofocus.

We zijn nog een beetje voorzichtig met het delen van GR IV-geruchten, want er zijn nog maar weinig specs gelekt en dat suggereert dat het misschien toch nog even zou kunnen duren voor dit nieuwe model verschijnt (als hij inderdaad onderweg is). We hopen in ieder geval wel dat de GR IV dit jaar verschijnt en ook echt een upgrade is, en niet gewoon een verfijnde versie van de GR III van vijf jaar oud. Compactcamera's worden weer steeds populairder en de Ricoh GR III / GR IIIx is een van de weinige opties van hoge kwaliteit rond de 1.000 euro. We zouden dus heel graag binnenkort een GR IV met duidelijke verbeteringen zien. De camera zou een mooi alternatief kunnen zijn voor de Fujifilm X100VI.

Een nieuwe Pentax SLR-filmcamera

• 2024 bracht ons een nieuwe, compacte Pentax 'half-frame' film camera. 2025 brengt misschien een nieuwe SLR

Pentax leverde de eerste camera van het Pentax Film Project in 2024 en deze werd gewoon de Pentax 17 genoemd. We waren in de eerste instantie niet de grootste fans van deze camera, maar uiteindelijk wist deze verrassend gebruiksvriendelijke half-frame filmcamera ons toch over te halen en bleek het achteraf een van de highlights van 2024 te zijn. Daarom zijn we dus ook zeker benieuwd naar een nieuwe toevoeging aan deze serie. Volgend Pentax zal de volgende filmcamera van het merk dan ook een ware SLR zijn.

Het lijkt dus vrij waarschijnlijk dat er weer een nieuwe Pentax-filmcamera onderweg is. We verwachten allen niet dat de tweede camera van dit project heel snel zal arriveren. Pentax's Film Project werd in 2022 aangekondigd en de eerste camera kwam twee jaar later pas uit. Het zou dus ook wel een flinke verrassing zijn als de nieuwe SLR-filmcamera van Pentax al in 2025 verschijnt, maar we worden graag op die manier verrast.

Toen het project pas net onthuld was, zei Pentax Product Planner Takeo Suzuki: "Eerst zullen we een compacte filmcamera ontwikkelen. Daarna zullen we, terwijl we verschillende soorten technologieën beoordelen, verdergaan met het ontwikkelen van een high-end compact model, een SLR-model, en als laatste (hopelijk) een volledig mechanische SLR-camera." Die betaalbare compacte filmcamera met de uitstekende garantie was uiteindelijk inderdaad de nieuwe Pentax 17. Wat de er verder nog onderweg is weten we niet, maar de volledig mechanische SLR-camera is een mooi vooruitzicht voor serieuze fotografen.

Het verbaast ons eigenlijk niet helemaal meer, maar DJI, de marktleider op het gebied van drones, heeft ons weer verrast met een nieuw soort drone die toch nog enigszins bekend aanvoelt. De DJI Flip is een 'all-in-one' camera en drone voor vloggen met een uniek, nieuw soort vouwbaar design. Hij heeft vier ingebouwde propellerbeschermers in plaats van standaard propellerarmen. Dit is deel van de aanpak die in de eerste instantie op veiligheid is gefocust, maar die ook goed past bij de focus op vloggen met deze drone. Dit design ziet er echter wel heel apart uit.

Opgevouwen ziet de Flip er als een soort ruimteschip uit Star Wars uit en wanneer je hem openvouwt, ziet hij er weer als een soort combinatie tussen een 'cinewhoop FPV-drone' en een cameradrone uit. Wij zouden zeggen dat hij qua design, functionaliteit en prestaties ergens tussen de DJI Neo en de DJI Mini 4 Pro te plaatsen is. De Mini 4 Pro is echter wel duidelijk een betere drone voor het maken van foto's en video's en weet ook beter te presteren bij het vliegen.

De Flip is in principe ook echt een drone voor beginners en dat is ook te merken aan de prijs. Het is dus een ander soort drone dan de Mini 4 Pro. We maken deze vergelijking alleen omdat de Flip wel als cameradrone kan functioneren en foto's kan maken in JPEG en RAW, plus video's kan opnemen in 4K (tot 60fps) in de Standaard- en D-Log M-profielen. Aan de andere kant is de Flip ook een veel veelzijdigere drone dan de Neo, maar hij maakt wel gebruik van dezelfde mogelijkheden om het onderwerp van de foto of video te tracken en een aantal van de gevarieerde bedieningsopties die je ook bij de Neo krijgt.

DJI Flip review: prijs en beschikbaarheid

• Beschikbaar sinds 14 januari 2025 bij verschillende retailers
• De DJI RC-N3 basiskit kost 439 euro
• De DJI RC 2 Fly More Combo kost 779 euro

De DJI Flip werd op 14 januari 2025 aangekondigd en is beschikbaar in drie verschillende kits: de standaard DJI Flip-kit bestaat uit de drone, een DJI RC-N3-controller, één batterij, een paar extra propellers en andere basisaccessoires voor 439 euro, terwijl de kit met de (slimme) DJI RC 2-controller 639 euro kost.

Net na de release is er nog geen Fly More Combo beschikbaar met de simpelere DJI RC-N3-controller. Er is wel een Fly More Combo met de DJI RC 2-controller, maar die kost 779 euro. Deze uitgebreide kit bestaat uit alles wat in de bovenstaande kit zit, plus twee extra batterijen, een oplaadhub voor vier batterijen, een schoudertas en twee extra paar reservepropellers. De Fly More Combo heeft eigenlijk een verrassend degelijke prijs-kwaliteitverhouding als je zijn voordelen ten opzichte van de basiskit in gedachten houdt.

DJI Flip review: specs

DJI Flip review: design en controller

• Uniek vouwbaar design
• Beschermde propellers
• Gewicht onder 250 gram vanwege wetgeving

DJI's vouwbare drone design zag er tot nu toe steeds hetzelfde uit, en waarom ook niet? Dit systeem werkt al jaren uitstekend. Bij een drone met beschermde propellers in plaats van propellerarmen moest er natuurlijk wel het een en ander veranderen.

De Flip heeft vier beschermde propellers die zich onder de drone zelf bevinden en uit kunnen worden gevouwen. Eerst vouw je de voorste propellers uit en dan de achterste. De voorste propellers hebben ook korte pootjes om de voorkant van de drone van de grond af te houden.

Ondanks dat het gewicht hier natuurlijk mooi onder de 250 gram blijft, is de Flip groter dan de DJI Mini-modellen wanneer hij is opgevouwen en neemt hij natuurlijk nog meer ruimte in beslag als je hem uitvouwt. Het uitvouwen activeert de Flip ook meteen, dus je kan het beste de gimbal-beschermer verwijderen voordat je de drone uitvouwt van zijn 136 x 62 x 165 mm formaat tot zijn 233 x 280 x 79 mm formaat.

De propellerbeschermers zijn gemaakt van een polycarbonaat aan de zijkanten en een lichtgewicht, sterke 'carbon fiber' draad aan de boven- en onderkant. Dit maakt deze drone veiliger voor het vliegen in de buurt van mensen en maakt het mogelijk om hem op je handpalm te laten landen en vanaf je palm te laten opstijgen. Dat is misschien handiger dan het klinkt, want je hebt hierdoor niet per se een landingsmat nodig en je kan zo eenvoudig en snel aan de slag overal waar het vliegen met een drone veilig en legaal is.

Het frame van de drone zelf is vrij groot voor een drone van deze gewichtsklasse. Er zit een 3D-infraroodsensor aan de voorkant van de drone, boven de gimbal, en het zwarte plastic paneel toont ook welke intelligente opnamemodus momenteel actief is.

Dit is vooral erg handig wanneer je de drone zonder de DJI Fly-app of een controller wil gebruiken. De drone vertelt je echter ook welke modus actief is wanneer je op de modusknop aan de zijkant drukt om van modus te wisselen.

Net als de DJI Neo kan je de Flip ook laten vliegen zonder app met de intelligente vliegmodi, juist met de app en via stembediening. Natuurlijk kan je ook nog de DJI RC-N3-controller of de slimme DJI RC 2-controller gebruiken voor de besturing.

Allebei die controllers zijn geweldig, maar de DJI RC 2 is toch wel de handigste optie. Deze heeft namelijk een fel en scherp ingebouwd 5,5-inch scherm, dus deze hoef je niet nog met je smartphone te verbinden om beeld te krijgen.

DJI Flip review: functies en vliegervaring

• Niet geweldig in de wind
• Intelligente vliegmodi
• AI-tracking van je onderwerp

De specs van de Flip die voor zijn lancering bekend waren, gaven geen maximale windbestendigheid aan, maar zelfs bij een vrij beperkte tegenwind werd de drone al flink vertraagd tijdens het vliegen. Dit kan een gevolg zijn van zijn formaat en de vorm van de propellers, maar ook van de propellerbeschermers. Toch kan de Flip nog steeds een degelijke maximumsnelheid van 12 m/s bereiken in zijn Sport-modus. Hij vliegt wel iets langzamer in de 'Cine'- en normale modi.

Wanneer je de Flip gewoon als een typische cameradrone gebruikt, in combinatie met een van de twee traditionele controlleropties, voelt het vliegen over het algemeen goed aan, op het probleem met de wind na. Hij is zeker niet zo wendbaar als de Mini 3 of Mini 4 Pro, maar de bediening werkt wel hetzelfde en het is wel erg handig dat je hem kan laten opstijgen vanuit je hand en hier ook weer kan laten landen.

Net als de DJI Neo is de Flip ook een uitstekende drone voor selfies, al wordt hij vooral gepromoot als een drone voor vlogging. Je kan namelijk ook audio opnemen via de DJI Fly-app en dus ook je eigen stem toevoegen bij het opnemen van video's. Je kan natuurlijk ook nog een microfoon zoals de DJI Mic verbinden met je smartphone om de audiokwaliteit te verbeteren. Propellergeluiden worden in beide gevallen zoveel mogelijk weggefilterd of in ieder geval verminderd.

Net als bij de Neo krijg je bij de Flip ook toegang tot de intelligente vliegmodi zoals 'Follow', 'Dronie', 'Circle', 'Rocket', 'Spotlight' en 'Helix'. Binnen de app kan je ook gewoon kiezen voor handmatige besturing en in dat geval kan je de Flip dus besturen met de on-screen bediening. Als je een controller gebruikt, krijg je ook toegang tot 'Quickshots', waarin je ook weer opties vindt voor Dronie, Circle, Rocket, Spotlight, Helix en 'Boomerang'.

AI-onderwerptracking moet ervoor zorgen dat je onderwerp automatisch in het midden van het frame blijft bij het maken van foto's en video's in de intelligente vliegmodi. Deze modi gebruiken dan ook 'ActiveTrack 4.0', 'Spotlight 2.0' en 'Point of Interest 3.0'. Deze tracking is erg effectief. Tijdens het toepassen van deze tracking wist de Flip overigens ook nog steeds complexe omgevingen succesvol te navigeren dankzij zijn '3D Infrared Sensing System'.

De Flip zit net zo vol met features als elke andere DJI-drone en het 3D Infrared Sensing System lijkt ook gewoon goed te werken. Deze gebruikt sensoren die naar voren zijn gericht om een beperkte obstakelvermijding mogelijk te maken. Dit kan je ook in actie zien op het controllerscherm wanneer je 'Return to Home' gebruikt. De geplande richting en route van de drone worden dan als een groene overlay getoond. DJI claimt ook dat dit systeem het veiliger maakt om 's nachts te vliegen.

Een andere feature is Hyperlapse met 'Free', 'Circle', 'Course Lock' en 'Waypoint' als opties om uit te kiezen. Hiermee kan je hyperlapse-video's opnemen in maximaal 4K horizontaal en 2,7K verticaal. Er is ook een optie voor het maken van panoramafoto's, maar deze is vrij simpel en handmatige panorama's zorgen meestal voor betere resultaten.

Meer handige features zijn snelladen, waarbij de oplaadhub twee batterijen tegelijk kan opladen, en dataoverdrachtssnelheden tot 30MB/s via de DJI Fly-app wanneer je foto's en video's van de Flip naar je telefoon wil overzetten. Je kan de Flip ook met USB-C verbinden met een computer en je kan data overzetten van de 2GB aan interne opslagruimte en/of microSD-kaart zonder de drone aan te hoeven zetten.

DJI Flip review: foto- en videokwaliteit

• 1/1,3-inch sensor
• Tot 4K/60fps video's
• 12MP/48MP RAW- en JPEG-foto's

De Flip beschikt over een 3-assige mechanische gimbal voor zo soepel mogelijke beelden en de camera biedt een brandpuntsafstand die equivalent is aan 24 mm met een vast diafragma en een focus vanaf 1 meter. De 12MP/48MP 1/1,3-inch Quad Bayer 4-in-1-sensor gebruikt grote pixels en Dual Native ISO-integratie voor verbeterde prestaties bij weinig licht. Daarnaast is er nog tot 4x digitale zoom beschikbaar, afhankelijk van de opnamemodus en resolutie.

De beeldkwaliteit is goed, maar niet zo goed als wat je krijgt bij de DJI Mini 3 of Mini 4 Pro. De foto's en video's die je hieronder kan zien, zijn gemaakt met een vroege versie van de DJI Fly-app en van de firmware voor het apparaat, dus dat moet je wel in gedachten houden bij het beoordelen van de kwaliteit. Tegelijkertijd lijkt het ons niet waarschijnlijk dat de software bij de release ineens dramatisch beter is geworden op dit vlak. Foto's en video's zien er een beetje troebel uit. Beelden zien er in het midden van het frame het scherpst uit en wat zachter aan de randen.

De Flip is echt een model voor beginners en dat betekent dat dit soort beeldkwaliteit ook wel te verwachten is. Zoals altijd zijn kleine problemen met de beeldkwaliteit ook minder duidelijk te zien in video's en zeker wanneer de drone in beweging is. Hoewel dit apparaat dus bedoeld is voor beginners, is hij ook gericht op vloggers. Je kan dus wel video's opnemen in 4K met 60fps, 4K met 100fps in de Slow Motion-modus en 1080p met 100fps. Dat geldt allemaal voor horizontale video's, maar je kan ook verticale video's opnemen in 1080p en 2,7K met 30fps.

Die verticale video's worden eigenlijk gewoon uit het beeld van de horizontale sensor gesneden. Je kan de camera dus niet fysiek draaien naar een portretoriëntatie, terwijl dat wel kan bij de DJI Mini 3 en Mini 4 Pro. Deze mogelijkheid zou echter wel een fantastische feature zijn. Hiermee zou je niet alleen van 4K-kwaliteit kunnen genieten bij horizontale video's, maar dus ook bij portretfoto's. Toch is het fijn dat deze drone voor vloggers wel nog video's kan bijsnijden naar verticale video aangezien videocontent voor sociale media ook voornamelijk verticaal is.

Voor beginners, en gebruikers die geen zin hebben in nabewerking, kan je video's gewoon met het normale kleurprofiel opnemen. Vergevorderde gebruikers kunnen daarnaast echter ook nog kiezen voor het 10-bit D-Log M-profiel. Dat is een platter profiel dat je meer controle biedt over de uiteindelijke beelden en over de kleurweergave.

Bij dat profiel is de maximale bitsnelheid 150Mbps. Foto's kan je vastleggen in JPEG én RAW, dus de Flip levert op het gebied van foto's en video's in ieder geval meer indrukwekkende opties dan de Neo, hoewel de vliegmodi en bediening wel erg vergelijkbaar zijn.

Moet je de DJI Flip kopen?

Koop hem als...

Koop hem niet als...

Hoewel we zeker kunnen waarderen hoe simpel en gebruiksvriendelijk deze camera is, krijg je nou eenmaal wel vrij weinig controle over de beeldkwaliteit. Er zijn maar drie opnamemodi, je kan audio alleen opnemen via de interne microfoon en je kan de batterij niet verwisselen. Die laatste beperking betekende voor ons dat we helaas meerdere keren teleurgesteld werden tijden het opnemen van beelden voor deze review.

De beeldkwaliteit is hier niet slecht, maar de 8-bit beelden zijn wel veel minder indrukwekkend dan de beelden die je kan vastleggen met de Hero 13 Black en andere premium action camera's. De Hero is overigens ook niet de meest compacte action camera die je kan krijgen. DJI en Insta360 bieden allebei nog compactere, lichtere alternatieven.

De grootste pluspunten zijn hier de aantrekkelijke prijs, de betrouwbare beeldstabilisatie en de uitstekende batterijduur. Deze aspecten maken de Hero toch interessant, ondanks zijn zwaktepunten. Als je op zoek bent naar een goedkope, eenvoudige action camera die goed past binnen GoPro's ecosysteem van montage-accessoires en apps, dan is de Hero die camera.

GoPro Hero review: prijs en beschikbaarheid

• Beschikbaar vanaf 229,99 euro
• Nu beschikbaar bij GoPro en de gebruikelijke externe retailers

De GoPro Hero is beschikbaar vanaf 229,99 euro en dat is net iets meer dan de helft van wat GoPro's huidige flagship, de Hero 13 Black kost. Met deze prijs is dit model ook flink goedkoper dan de mini action camera's van de concurrentie: de iets oudere DJI Action 2 (269 euro) en de Insta360 Go 3 (399,99 euro) en Go 3S (ook 399,99 euro).

Dat maakt de Hero dus ook een van de goedkoopste action camera en je kan waarschijnlijk alleen goedkopere alternatieven vinden als je op zoek gaat naar tweedehands modellen of als je toevallig een goede deal tegenkomt.

• Prijs-kwaliteit score: 4/5

GoPro Hero review: design

• Klein, licht en stevig
• Handig magnetisch montagesysteem
• Waterproof tot 20 meter zonder case
• LED-touchscreen aan de achterkant

Net als alle action camera's van GoPro is ook de Hero erg robuust en waterproof. De stevige plastic behuizing voelt alsof het wel tegen een stootje kan en moet geen problemen hebben om water buiten te houden bij een diepte tot 5 meter. De cameralens is ook extra beschermd dankzij een verstevigde laag van waterafstotend glas. Die laag kan je gelukkig ook vervangen als hij ooit beschadigd raakt.

De Hero is voorzien van GoPro's uitvouwbare "montagevingers" aan de onderkant. Daarmee kan je hem vastmaken aan meer dan 35 accessoires van GoPro (en van externe bedrijven). Denk hierbij aan accessoires zoals selfiesticks, en montagesystemen voor bijvoorbeeld helmen en fietsen. In de verpakking vind je overigens ook een enkele gebogen montagesysteem om ergens op te plakken.

De Hero is erg klein en lichtgewicht, zeker voor een GoPro. Hij weegt maar 86 gram en vergeleken daarmee voelt de andere "kleine" GoPro die we nog hadden liggen, de Hero 11 Black Mini uit 2022, vrij groot en onhandig. Er zijn wel kleinere action camera's te vinden, zoals de uitstekende Insta360 Go 3S. Dat model is ongeveer twee keer zo klein als de Hero, weegt ongeveer de helft en kan ook 4K-video's opnemen.

Ondanks zijn kleine formaat, heeft de Hero toch nog genoeg ruimte voor een touchscreen aan de achterkant (de 11 Black Mini had bijvoorbeeld helemaal geen scherm). De kwaliteit van dit display is niet heel erg hoog, het gaat hier om een LCD-display in plaats van een OLED-display, maar het doet zijn werk. Je krijgt net genoeg schermruimte om door de verschillende opnamemodi te swipen, om instellingen aan te passen in de menu's en om te bekijken wat je hebt vastgelegd met de camera.

De fysieke knoppen werken ook prima. Er zijn twee grote rubberen knoppen aanwezig die je heel gemakkelijk in kan drukken. Met één van deze knoppen start en stop je opnames en met de andere knop zet je de camera aan en uit, plus wissel je snel tussen de opnamemodi. Dat was het eigenlijk wel. Er zitten wel nog statuslampjes aan de voor- en achterkant, zodat je weet wanneer je aan het opnemen bent of wanneer de action camera aan het opladen is.

Qua opslag hebben we hier te maken met een microSD-kaartslot. Er wordt geen microSD-kaart meegeleverd, dus die moet je los aanschaffen. Hij moet ook een V30 of snellere UHS-3-rating hebben.

Naast dit kaartslot is er ook nog een USB-C-poort aanwezig. Deze kan je gebruiken voor het opladen van de batterij, maar ook voor het overzetten van bestanden. GoPro levert de Hero met een korte USB-C-naar-USB-C-kabel in de doos. Vervelend genoeg werkte de bekabelde verbinding niet om bestanden van de Hero naar een Mac over te zetten, maar met een Windows-pc werkte het wel. De GoPro Quik-app op Mac kon wel zien dat de camera verbonden was, maar gaf aan dat we een kaartlezer moesten gebruiken om bestanden te importeren. Het toevoegen van zo'n onnodige stap in het hele proces vinden we niet echt een slimme designkeuze, zeker niet als je er nog een extra accessoire in huis moet hebben.

De batterij zit overigens ingebouwd in de camera en kan je dus niet verwisselen. Bij duurdere GoPro-modellen kan je wel je batterij verwisselen, maar de gestroomlijnde aanpak bij de Hero betekent dus dat je het moet doen met wat er ingebouwd is.

• Design score: 4/5

GoPro Hero review: features en prestaties

• Batterijduur van 80 minuten
• Spraakbediening
• Beeldstabilisatie wordt toegepast door de Quik-app

De batterijduur is gelukkig prima. We hebben ons volledig opgeladen testmodel van de Hero continu in 4K/30fps laten opnemen, totdat de batterij na een indrukwekkende 80 minuten leeg was. In de efficiëntere batterijbesparingsmodus, bij het opnemen in 1080/30fps, kan hij opnemen voor meer dan 2,5 uur. Wanneer je de Hero oplaadt, verandert het indicatielampje niet van kleur en wordt deze ook niet uitgeschakeld. Dat betekende dat het niet echt duidelijk was hoe lang het precies duurde om de batterij weer volledig op te laden. We hebben tussendoor wel meerdere keren het batterijniveau gecheckt en het leek in ieder geval redelijk snel te gaan.

Het aanbod aan features op de Hero is ook redelijk beperkt, maar dat past wel bij de versimpelde aanpak. Het menuscherm op de Hero heeft maar zes opties: spraakbediening aan/uit, piepjes aan/uit, screensaver aan/uit, oriëntatievergrendeling aan/uit, batterijbesparing aan/uit en schermvergrendeling aan/uit. De stembediening werkt prima. Je kan hiermee opnames starten en stoppen, een foto maken en het apparaat uitzetten door eerst “GoPro…” en vervolgens een instructie te zeggen. Het apparaat wist ons goed te verstaan en reageerde ook vrijwel elke keer zoals het hoorde.

GoPro’s HyperSmooth elektronische beeldstabilisatie is hier ook beschikbaar, maar deze kan je niet via de camera zelf activeren. Je kan de stabilisatie alleen naderhand via de GoPro Quik-app toepassen. Als je stabielere beelden wil, moet je dus je video's exporteren naar een mobiel apparaat of een Mac (er is momenteel nog geen Quik-app voor Windows-pc's, al zegt GoPro dat deze "binnenkort" zal komen). Het goede nieuws is dat je video's vrij effectief automatisch worden gestabiliseerd wanneer je ze eenmaal hebt geëxporteerd.

De Quik-app zelf is redelijk goed ontworpen en gebruiksvriendelijk. De app crashte echter wel een aantal keer op onze iPhone 13 bij het exporteren van grote bestanden naar de galerij. Het was ook wel een beetje vervelend om constant te worden aanbevolen om een GoPro-abonnement te nemen.

Dat abonnement kost je 49,99 euro per jaar (of 24,99 voor het eerste jaar als je voor het eerst dit abonnement afsluit) en geeft je natuurlijk wel een aantal voordelen. Je krijgt onbeperkte cloudopslag, al je foto's en video's kunnen automatisch geüpload worden in hun volledige kwaliteit, clipjes kunnen automatisch bewerkt worden of "geregisseerd" worden door AI. Ook krijg je met het abonnement korting op accessoires die je via de GoPro-website koopt en op je volgende GoPro-camera. Daarnaast kan je per jaar ook twee keer je camera laten vervangen als je hem kwijt bent of hij beschadigd is. Als je meer dan één GoPro-apparaat hebt, kan dit abonnement het zeker waard zijn.

• Features en prestaties score: 3,5/5

GoPro Hero review: beeldkwaliteit

• 12MP-foto's en 4K/30fps-video's
• 8-bit kleurdiepte en maximale bitsnelheid van 50Mbps
• Ingebouwde microfoons

Wanneer we zeggen dat GoPro het simpel heeft gehouden bij de Hero, dan menen we dat ook echt. Er zijn maar drie opnamemodi beschikbaar: Slo-Mo, Video en Foto. Er zijn dus geen opties voor livestreamen, een timelapse, een burstmodus of de andere modi die je op de meeste action camera's terugvindt.

Binnen de modi die je wel kan gebruiken, zijn er verder ook niet echt instellingen die je kan aanpassen. De enige manier om te veranderen hoe beelden worden opgenomen, is door de camera in zijn batterijbesparingsmodus te zetten. Daardoor wordt de videokwaliteit omlaag gehaald om de camera langer te kunnen gebruiken. Opnemen in 4K/30fps wordt dan opnemen in 1080p/30fps en 2,7K/60fps slow-motion video's worden 1080/60fps video's. De 12MP-foto's blijven verder altijd hetzelfde.

Video's worden opgenomen in 8-bit kwaliteit met een maximale bitsnelheid van 50Mbps. Er zijn verder geen opties om op te nemen in een "plat" log-kleurprofiel om bij de videobewerking meer mogelijkheden te krijgen. De Hero is echt ontworpen om alles heel simpel te houden. Het gevolg daarvan is dat de videokwaliteit redelijk matig is, vergeleken met wat we gewend zijn van GoPro. Als je de uitstekende kleuren en detailrijke beelden van de duurdere GoPro's gewend bent, dan zal je meteen merken dat de Hero achterloopt.

De elektronische stabilisatie mag dan wel indrukwekkend zijn, maar de beeldkwaliteit zelf ziet er nogal saai en dof uit in 4K, en alles ziet er heel erg "zacht" uit in 1080p. Dat is overigens het geval bij goede verlichting. Als je opneemt bij weinig licht, gaat de kwaliteit nog verder achteruit. Je hebt dan te maken met meer ruis en minder details. We hebben een korte video in elkaar gezet (hierboven te zien) om de kwaliteit bij daglicht te demonstreren. Hieronder zie je een aantal 12MP-foto's gemaakt met de Hero. We hebben deze foto's een beetje bewerkt via Adobe Lightroom om ze iets levendiger te maken. Ze zagen er standaard namelijk nogal dof uit.

De Hero beperkt overigens ook hoe lang je kan opnemen. Wanneer we hem continu lieten opnemen in 4K/30fps tot de batterij leeg was, werd de video uiteindelijk over meerdere bestanden verdeeld. Elke video was ongeveer 10 minuten lang. Je kan ze achteraf wel weer aan elkaar zetten tot één lange video, maar dat kost wel weer extra moeite.

Over hat algemeen vonden we de beeldkwaliteit dus teleurstellend. Ja, de Hero is redelijk goedkoop voor een action camera van een bekend merk, maar er zijn ook meer dan genoeg oude modellen van Insta360, DJI én GoPro om uit te kiezen als je meer opties, betere prestaties en ook een aantrekkelijke prijs zoekt.

We moeten ook de audio-opnames nog even benoemen. Helaas zijn die ook niet geweldig. Dat is jammer, want de Hero biedt geen ondersteuning voor externe microfoons, zelfs niet voor usb-microfoons. Als je live audio bij je video's wil opnemen, moet je dat dus of via de twee interne microfoons doen of je moet de audio echt volledig los opnemen en later synchroniseren met de video. De interne microfoons zijn zeker niet slecht onder goede omstandigheden, maar ze kunnen weinig tegen doen als bijvoorbeeld een stevige wind voor veel achtergrondgeluiden zorgt.

• Beeldkwaliteit score: 3/5

Moet je de GoPro Hero kopen?

Koop hem als...

Koop hem niet als...

GoPro Hero: alternatieven

Er is niet zo belachelijk veel veranderd bij de Hero 13 Black ten opzichte van zijn voorganger. Dat komt niet helemaal als een verrassing, want dat was ook al het geval bij de Hero 12 Black en zijn voorganger. De verbeteringen zijn over het algemeen redelijk klein en zijn vooral interessant voor serieuze filmmakers die meer filmische beelden willen creëren (met behulp van een nieuwe reeks accessoires).

Veel mensen hoopten dat we 8K-video of een grotere sensor voor verbeterde prestaties bij weinig licht zouden krijgen. In plaats daarvan hebben we echter weer met dezelfde 8:7-sensor te maken die maximaal 5,3K-video met 60fps mogelijk maakt. We hebben nu wel de optie gekregen om op te nemen in HLG HDR-video om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk details in schaduwen en highlights worden behouden. Ook is er een slow-mo modus waarmee je maximaal in 5,3K met 120fps kan opnemen.

De behuizingen zijn vrijwel hetzelfde en ook aan GoPro's indrukwekkende HyperSmooth-stabilisatie is vrijwel niets veranderd. We hebben tot nu toe vooral dingen benoemd die hetzelfde zijn gebleven, maar we zullen hieronder ook vijf van de belangrijkste nieuwe features benoemen die je kan verwachten op GoPro's premium action camera.

1. GoPro Hero 13 Black vs GoPro Hero 12 Black: nieuwe lensaccessoires

• Hero 13 Black: HB-serie van Lens Mods en ND-filters, automatisch gedetecteerd door de camera
• Hero 12 Black: alleen Max Lens Mod, alleen handmatig

Een van de grootste veranderingen heeft te maken met de Lens Mods. Deze zijn op zichzelf niet nieuw (de Hero 12 Black kon ook al gebruik maken van de ultrawide Max Mod), maar GoPro heeft het aanbod van deze lenzen flink uitgebreid met een nieuwe HB-serie. Daarnaast kan de Hero 13 Black deze lenzen automatisch detecteren.

We hebben nu onder andere een nieuwe Macro Lens Mod die 4x dichterbij kan focussen dan de ingebouwde camera van de Hero 13 Black. Daarnaast is die lens ook voorzien van handmatige focus, plus is er ondersteuning voor focus peaking, waarbij er wordt aangegeven welke delen van je foto in focus zijn.

Action camera's zijn nou eenmaal niet zo goed in het focussen van heel dichtbij, maar met de Macro Lens Mod kan je focussen tot 11 cm van een object af. Als je de focusring op zijn infinity-positie zet, voelt de mod veel meer zoals de gewone camera, maar dan met een iets minder breed gezichtsveld. Dit is dan ook de Lens Mod die de Hero 13 Black interessanter moet maken voor allerlei soorten content creators.

Daarnaast is er ook nog een nieuwe anamorfe lens, die natuurlijk erg interessant is voor filmmakers, aangezien deze een filmische 21:9-beeldverhouding en de typische anamorfe lensflare mogelijk maakt. Deze Lens Mod zal in 2025 worden gelanceerd en wij hebben dus nog geen kans gehad om hem uitgebreid te testen. Als laatste is er ook nog de Ultra Wide Lens Mod. Dat is in principe dezelfde soort lens als de bestaande Max Mod voor de Hero 12 Black.

Het grootste verschil hier zit hem in het nieuwe montagesysteem. De lenzen kunnen nu automatisch gedetecteerd worden door de Hero 13 Black en dat is het geval voor alle accessoires uit de HB-serie, waaronder vier ND-filters. De Hero 13 Black kan dus automatisch herkennen welke Lens Mod of ND-filter er verbonden is en de camera-instellingen aanpassen op basis van die specifieke accessoires. Op die manier verspillen mensen die veel van lens wisselen minder tijd.

Het is overigens ook belangrijk om te weten dat de Max Mod-lens (van de Hero 12 Black) ook kan worden gebruikt in combinatie met de Hero 13 Black. Deze wordt dan weliswaar niet automatisch gedetecteerd. De nieuwe HB-serie is jammer genoeg niet compatibel met de Hero 12 Black.

2. GoPro Hero 13 Black vs GoPro Hero 12 Black: slow-motion video

• Hero 13 Black: 5,3k tot 120fps, 720p tot 400fps
• Hero 12 Black: 5,3K tot 60fps, 2,7K tot 200fps

De Hero 13 Black heeft een aantal nieuwe slow-motion opnamemodi die je kan vinden in een Burst Slo-Mo-menu, waaronder een modus voor 5,3K met tot 120fps (voor vijf seconden opnametijd en een verwerkingstijd van nogmaals vijf seconden). Naast hogere framerates bij 5,3K (die overigens nog steeds tot 60fps gaan als je voor een langere periode wil opnemen), kan je nu ook tot 400fps krijgen bij een resolutie van 720p. Dat betekent tot 13x slow-motion. In die modus kan je tot 15 seconden opnemen, net als bij de modus met een 900p-resolutie en 360fps.

In de praktijk zijn deze modi vooral handig voor het vastleggen van hele specifieke momenten in ultra slow-motion, maar ze vereisen wel wat meer verwerkingstijd, voordat je vervolgens de camera weer opnieuw kan gebruiken. Dit betekent dat ze niet in elke situatie heel praktisch zijn. Bij de verschillende videoresoluties zijn de framerates voor slow-motion op de Hero 13 Black dus ongeveer dubbel zo hoog als bij de Hero 12 Black.

3. GoPro Hero 13 Black vs GoPro Hero 12 Black: magnetische montage

• Hero 13 Black: magnetische montage, inklapbare "vingers" en 1/4-20-inch schroefdraad
• Hero 12 Black: hetzelfde als Hero 13 Black, maar zonder magnetische montage

GoPro heeft op de Hero 13 Black ook voor het eerst magnetische montage als optie toegevoegd, ook al hebben verschillende rivalen dit al eerder aangeboden. Deze manier om de GoPro met bepaalde accessoires te verbinden, is veel sneller dan de originele aanpak met schroefdraad. Het voelt echter nog steeds net zo veilig en betrouwbaar.

In plaats van de bestaande inklapbare "vingers" achterwege te laten (omdat er nu dus magnetische montage is), ondersteunt GoPro dit montagesysteem ook nog steeds. Ook het verbinden met accessoires via een 1/4-20-inch schroefdraad is nog steeds mogelijk. Er zijn in principe dus drie verschillende montagesystemen om uit te kiezen bij de Hero 13 Black en er zijn allerlei accessoires die deze systemen ondersteunen.

Een nieuw Contacto-accessoire maakt onder andere dus ook gebruik van het nieuwe magnetische systeem. Hierbij wordt de standaard batterijdeur vervangen en kan je ook onderweg opladen, zonder de waterbestendigheid in gevaar te brengen. Over het algemeen is het hele action camera-ecosysteem van GoPro het meest ontwikkelde ecosysteem dat we tot nu toe hebben gezien en de ervaring is nu dus nog beter geworden dan bij de concurrentie.

4. GoPro Hero 13 Black vs GoPro Hero 12 Black: gps is terug

• Hero 13 Black: gps beschikbaar, "Stickers"
• Hero 12 Black: Geen gps

Gps is terug van weggeweest, nadat het afwezig was op de Hero 12 Black. Net als voorheen kan je nu dus weer je video's en foto's taggen met locatiedata als je dat wil. Gebruikers kunnen ook "Stickers" toevoegen met realtime data, zoals snelheid, hoogte en g-kracht, via de Quik-app. Dit is een geweldige feature voor fans van extreme sporten en andere actievelingen. Je kan hiermee je prestaties tracken en ook duidelijk weergeven in je content. Met gps aan gaat de batterij overigens wel sneller leeg.

5. GoPro Hero 13 Black vs GoPro Hero 12 Black: grotere batterij

• Hero 13 Black: 1.900mAh-batterij
• Hero 12 Black: 1.720mAh-batterij

De Hero 13 Black heeft een 10% grotere batterijcapaciteit dan zijn voorganger (1.900mAh vs 1.720mAh). Dit betekent dat je tot 1,5 uur achter elkaar kan opnemen in 5,3K en tot 2,5 uur in 1080p. Het gaat hier om een nieuwe Enduro-batterij, die niet compatibel is met oudere modellen. Ook werken oudere batterijen niet in de Hero 13 Black, aangezien de batterij zelf nu fysiek groter is geworden en de contactpunten iets anders geplaatst zijn. Als je dus al een Hero 12 Black (of een nog ouder model) hebt en overweegt te upgraden, is het goed om te weten dat je je bestaande batterijen niet meer kan gebruiken.

Het is altijd jammer als je weer moet investeren in nieuwe batterijen bij het upgraden naar een nieuw model, maar de betere prestaties zijn natuurlijk wel een pluspunt. Daarnaast heeft GoPro voor de behuizing van de Hero 13 Black dezelfde afmetingen kunnen behouden. Daardoor worden bestaande accessoires zoals de Media Mod, montagesystemen en skins nog steeds ondersteund.

Welke moet je kopen?

Misschien heeft GoPro gewoon niet meer veel nieuwe ideeën of misschien is de action camera-technologie momenteel al zo geavanceerd als mogelijk is, maar de Hero 13 Black is, net als zijn voorganger, weer een minimale upgrade. Toch is de flagshipserie van GoPro wel weer op verschillende manieren verbeterd. Er zijn nieuwe optionele accessoires, zoals de extra Lens Mods, die het apparaat interessanter maken voor nog meer mensen, waaronder bijvoorbeeld vloggers.

Als je echter alle nieuwe Lens Mods wil kunnen gebruiken, dan wordt dat een heel duur grapje en moet je daar meer dan dubbel zoveel aan uitgeven als aan de camera zelf. Met het volledige Hero Black-ecosysteem kan je echter wel beelden vastleggen die je niet met een andere camera rond dit prijspunt kan vastleggen.

Deze upgrade lijkt op het eerste gezicht dus nogal teleurstellend, maar GoPro heeft zijn flagship model toch weten te verbeteren, zonder al te grote veranderingen door te voeren. Als je graag een iets betere batterijduur en het gemak van het magnetische montagesysteem wil, plus de veelzijdigheid die de nieuwe lenzen mogelijk maken, dan is er hier eigenlijk maar één keuze en dat is de Hero 13 Black. Als je de nieuwe accessoires echter niet zo interessant vindt, dan kan je waarschijnlijk de Hero 12 Black voor een aantrekkelijkere prijs in huis halen.

• GoPro Hero 13 Black vs DJI Osmo Action 5 Pro: heeft DJI eindelijk GoPro verslagen?

De betrouwbare DJI-leaker @JasperEllens heeft zowel een lijst met specs gedeeld, die er redelijk officieel uitziet, als een afbeelding van een nieuwe 'DJI RC Track'-controller. Met die controller kan de drone je gaan volgen zonder dat je de gebruikelijke controller nodig hebt.

Dit concept is niet nieuw voor drones. Skydio, een bedrijf dat in augustus 2023 gestopt is met de verkoop van consumentendrones, bood ook al zijn eigen 'Beacon'-accessoire aan voor zijn drones, waardoor ze je konden volgen tijdens fietstochten en andere activiteiten. Zo'n soort accessoire zou echter voor DJI wel nieuw zijn. Bij DJI heb je momenteel namelijk een grotere controller nodig om gebruik te kunnen maken van de 'follow me'-functie.

Als deze leak accuraat blijkt te zijn, zou dat de DJI Air 3S een aantrekkelijke optie kunnen maken voor mensen die vaak alleen op pad gaan, maar toch mooie beelden van hun activiteiten willen vastleggen.

Eerdere leaks hebben al aangegeven dat de drone waarschijnlijk een relatief kleine upgrade zal zijn ten opzichte van de DJI Air 3. De grootste verbetering lijkt de toevoeging van een grotere 1-inch sensor voor de hoofdcamera te zijn (daarnaast wordt waarschijnlijk dezelfde 1/1,3-inch sensor voor de telefotocamera gebruikt).

Als DJI's kleine beacon in de eerste instantie exclusief zal zijn voor de Air 3S, dan zou dat hem wel wat aantrekkelijker kunnen maken. Misschien dat hij dan ook eerder een plaats weet te veroveren op onze lijst met de beste drones. Een recent gelekte teaser, gedeeld door Quadro_News, suggereert dat de DJI Air 3S officieel aangekondigd zal worden op 15 oktober, dus we hoeven waarschijnlijk niet lang meer te wachten op de officiële onthulling.

DJI Air 3S: wat is er nog meer nieuw?

Volgens de gelekte specs hierboven zou de DJI Air 3S in ieder geval nog vier andere verbeteringen krijgen ten opzichte van de Air 3 uit juli 2023.

Eén van deze verbeteringen is de toevoeging van Lidar-technologie om de obstakelsensoren accurater te laten werken bij weinig licht. Dat zou ervoor kunnen zorgen dat je dure drone minder snel tegen een boom aan knalt in het donker. Het lijkt er daarnaast ook op dat de Air 3S meer interne opslag krijgt: 42GB in plaats van de 8GB op de Air 3.

De gelekte specs suggereren ook dat we te maken krijgen met een groter ISO-bereik. Dat zou in theorie ook voor betere prestaties bij weinig licht moeten zorgen (voor foto's en video's). De Air 3S zal naar verwachting ook verbeterde slow-motion-modi krijgen, waaronder voor 4K/120fps en 1080p/240fps.

Verder lijkt het erop dat het gewicht, de vliegtijd (ongeveer 45 minuten), de horizontale vliegsnelheden en de resolutie van de camera's (12MP bij beide camera's) grotendeels hetzelfde blijven als bij de Air 3. Toch kunnen dat nieuwe beacon-accessoire en een aantal andere verbeterde specs hem in interessant alternatief maken voor de DJI Mini 4 Pro.

• GoPro Hero 13 Black vs DJI Osmo Action 5 Pro: heeft DJI eindelijk GoPro verslagen?

Een paar jaar geleden leek GoPro eigenlijk nog de enige echte optie te zijn voor mensen die op zoek waren naar een betrouwbare, compacte action camera. Dat is inmiddels toch wel veranderd. Rivalen van bedrijven zoals Insta360 en DJI bieden nu sterke concurrentie. Zoals je zal zien in deze vergelijking, weet de DJI Osmo Action 5 Pro de huidige kampioen, de GoPro Hero 13 Black, in ieder geval op een aantal vlakken te verslaan.

Hij heeft een grotere sensor, betere waterbestendigheid, grotere displays met een beter contrast, een langere batterijduur en nog meer. Betekent dit dan het einde voor GoPro? Nee, dat natuurlijk ook weer niet. Voor sommigen zal de nieuwe HB-Lens-serie de semi-modulaire GoPro Hero 13 Black een veelzijdigere optie maken dan de Osmo Action 5. Hieronder zullen we verder ingaan op de verschillen tussen deze twee action camera's.

GoPro Hero 13 Black vs DJI Osmo Action 5 Pro: prijs en beschikbaarheid

• Hero 13 Black beschikbaar vanaf 449,99 euro
• Osmo Action 5 Pro beschikbaar vanaf 379 euro

Er zaten maar een paar weken tussen de releases van deze twee action camera's. De GoPro Hero 13 Black werd als eerste aangekondigd, op 4 september, en kwam later die maand officieel uit. Hij kost je minstens 449,99 euro. De DJI Osmo Action 5 Pro werd twee weken later, op 19 september, aangekondigd en deze haal je voor minimaal 379 euro in huis .

Beide camera's zijn echter ook beschikbaar in duurdere bundels met accessoires zoals extra batterijen, zoals de 'Osmo Action 5 Pro Adventure Combo' (479 euro) en de 'Hero 13 Black + Accessories Bundle' (499,99 euro). Zoals je kan zien, hangt de prijs-kwaliteit dus ook af van wat voor accessoires je precies nodig hebt (en in welke regio je woont). Over het algemeen is de Osmo Action 5 Pro wel goedkoper.

• Prijs en beschikbaarheid winnaar: DJI Osmo Action 5 Pro

GoPro Hero 13 Black vs DJI Osmo Action 5 Pro: design en display

• Hero 13 Black: twee LCD-schermen, hoofdscherm heeft een touchscreen
• Osmo Action 5 Pro: twee OLED-schermen, beide schermen hebben touchscreens

GoPro heeft dan misschien wel het design van de moderne action camera ontworpen, maar DJI heeft het in ieder geval op één vlak verbeterd. Twee schermen zijn de nieuwe norm en daar heeft de originele DJI Osmo Action uit 2019 voor gezorgd. Het jaar daarna had de GoPro Hero 9 Black ook ineens twee displays.

De GoPro Hero 13 Black en DJI Osmo Action 5 hebben dus allebei een design met twee schermen, wat ideaal is voor vloggers. Toch heeft DJI deze opstelling weer wat verder uitgewerkt. Bij de DJI hebben namelijk allebei de displays een touchscreen, terwijl bij de GoPro alleen het scherm achterop een touchscreen heeft. Bij de Hero 13 Black moet je dus, net als voorheen, nog op de sluiterknop aan de bovenkant drukken om opnames te starten en stoppen.

Je zou kunnen zeggen dat de stijl van het display dat gebruikt wordt op de DJI Osmo Action 5 Pro ook iets moderner is. Beide panelen op deze action camera maken gebruik van OLED-technologie, waarbij elke pixel een aparte lichtbron is. GoPro gebruikt daarentegen nog steeds LCD-panelen op de Hero 13 Black.

Je zal vooral het verschil tussen deze displays merken als je 's avonds aan het opnemen bent. In donkere omgevingen zie je namelijk pas echt goed dat de LCD-schermen bij alle content een flinke gloed afgeven.

De OLED-displays op de Osmo Action 5 Pro maken ook een always-on modus mogelijk. In deze modus kan je nog steeds bepaalde statistieken op het scherm zien, ook al ben je het niet actief aan het gebruiken. Interessant genoeg is dat juist waar het voorste scherm op de GoPro Hero 8 Black in het verleden specifiek voor bedoeld was.

Wat echter het belangrijkste voor een display van een action camera is, is helderheid. Om te kunnen concurreren met direct zonlicht, heb je een hoge helderheid nodig en op dit vlak presteren beide camera's erg goed.

DJI geeft aan dat de Action 5 Pro ook een geweldige kleurdiepte kan weergeven en 100% van de DCI-P3-kleurruimte dekt. Dat is natuurlijk mooi meegenomen, maar we maken ons meer zorgen om de kleuren tijdens het bewerken dan tijdens het framen van een shot. We zijn wel fans van het grotere formaat van het scherm achterop de DJI. Deze is 2,5-inch groot, vergeleken met het 2,27-inch scherm achterop de GoPro.

• Design en display winnaar: DJI Osmo Action 5 Pro

GoPro Hero 13 Black vs DJI Osmo Action 5 Pro: accessoires

• Hero 13 Black: HB-serie van lenzen en filters
• Osmo Action 5 Pro: naadloze verbinding met DJI Mic

De sterkte van de GoPro Hero 13 Black zit hem niet zozeer in de basics of de specs, maar in de manier waarop GoPro het aanpakt met zijn accessoires. Je kan de lens van de camera verwisselen en er zijn dan ook een aantal verschillende lenzen om uit te kiezen bij GoPro zelf. De HB-serie van lenzen bestaat onder andere uit een macrolens met focusring, een ultrawide, anamorfe lens (die in 2025 uitkomt) en een ND-filter.

Je kan de lensbeschermer van de Hero 13 Black verwijderen, dus je zet ook niet zomaar een nieuw onderdeel voor de standaard lens, zoals je bij sommige third-party lenzen voor iPhones doet. Je zou misschien wel denken dat er door dit design een groot aanbod aan third-party accessoires is, maar dat blijkt toch een beetje een ingewikkelde situatie te zijn.

De GoPro Hero 13 Black kan detecteren of er een first-party lens wordt gebruikt en dat betekent dus dat GoPro de volledige controle heeft over dit ecosysteem. Dat is wat er echt anders is bij deze generatie. De GoPro Hero 12 Black had wel al een 'super-wide-angle MAX' Lens Mod, maar die was niet zo slim ontworpen als de nieuwe Lens Mods.

De GoPro kan in principe dus veranderen in verschillende camera's, op een manier die ons doet denken aan de modulaire One R-serie van Insta360. De Action 5 Pro heeft niet zo'n soort systeem en dat betekent dat je met minder elegante third-party opties te maken krijgt als je hier een andere lens wil gebruiken.

DJI blinkt echter wel uit met zijn DJI Mics als optionele accessoires die je enorm gemakkelijk via Bluetooth kan verbinden met de action camera. GoPro biedt ook wel ondersteuning voor het verbinden van een microfoon via Bluetooth, maar het gaat daar dan om third-party microfoons en dat maakt het proces ook minder gestroomlijnd.

• Accessoires winnaar: GoPro Hero 13 Black

GoPro Hero 13 Black vs DJI Osmo Action 5 Pro: sensor en lens

• Hero 13 Black: 27MP, 5,3K-video
• Osmo Action 5 Pro: Tot 40MP, 4K-video, grotere 1/1,3-inch sensor

DJI kan claimen dat het de beste specs heeft dankzij de sensor van de Osmo Action 5 Pro. Dit is een zeer respectabele, grote 40MP-sensor van 1/1,3 inch. Volgens DJI kan deze sensor tot 13,5 stops aan dynamisch bereik leveren. Dat is genoeg om ons te laten geloven dat er waarschijnlijk hiervoor gebruik wordt gemaakt van slimme softwaretrucjes.

Hoewel de sensor dezelfde grootte heeft als de sensor op de Action 4, gaat het hier toch om een design van de "volgende generatie" volgens DJI en de sensor is ook simpelweg groter dan die van de GoPro. De GoPro Hero 13 Black heeft een kleinere 27MP-sensor van 1/1,9 inch, net als het model van vorig jaar.

DJI's grotere sensor betekent dat je betere kwaliteit kan verwachten bij weinig licht en een groter dynamisch bereik. DJI levert echter weer niet de speciale HDR-modi die je bij de Hero 13 Black krijgt. GoPro's camera biedt zowel standaard HDR- als HLG HDR-modi die een aantal verschillende belichtingen combineren om elk frame van de uiteindelijke beelden mee samen te stellen. Dat is een handige manier om overbelichte highlights te verwijderen.

De DJI Osmo Action 5 biedt echter wel een hogere resolutie, 40MP vergeleken met de 27MP van de GoPro. Hoewel we hier nog geen officiële bevestiging van gekregen hebben, verwachten we dat DJI een 'Quad Bayer'-design gebruikt, net als vrijwel elke telefoonsensor met zo'n hoge resolutie. Dat zou in ieder geval goed passen bij de uitstekende prestaties bij weinig licht (voor een action camera) die de Action 5 Pro biedt.

De Osmo Action 4 van DJI's vorige generatie had een 10MP-sensor. Het zou dan ook niet handig zijn geweest om de resolutie te verviervoudigen zonder een Quad Bayer-sensor met ondersteuning voor pixel binning te gebruiken.

• Sensor en lens winnaar: Gelijkspel

GoPro Hero 13 Black vs DJI Osmo Action 5 Pro: batterijduur

• Hero 13 Black: 1.900mAh-batterij met tot 2,5 uur opnametijd
• Osmo Action 5 Pro: 1.950mAh-batterij met tot 4 uur opnametijd

Toen de GoPro Hero 13 Black arriveerde, was de verbeterde batterijduur meteen een van de fijnste veranderingen. Met zijn 1.900mAh-batterij moet hij tot 2,5 uur lang in 1080p kunnen opnemen, of tot 1,5 uur in 5,3K.

DJI weet GoPro echter toch te verpletteren op dit vlak, ondanks het feit dat het bedrijf bij de Action 5 Pro maar een iets grotere 1.950mAh-batterij gebruikt. DJI claimt dat de Osmo Action 5 tot 4 uur kan opnamen in 1080p en dat is met de stabilisatie aan, maar met Wi-Fi en de twee displays uit.

Hoe krijgt DJI dit voor elkaar? Het zal grotendeels gewoon een kwestie van slimme optimalisaties en efficiëntie zijn, maar de Osmo Action 5 Pro gebruikt ook gewoon een modernere processorarchitectuur dan de GoPro. Zo heeft hij 4nm-transistors, terwijl de GoPro GP2 een 12nm-chip heeft (ervan uitgaande dat GoPro niet stiekem zijn architectuur een upgrade heeft gegeven). Kleinere transistors maken dan ook een meer efficiënt stroomverbruik mogelijk. Wat voor velen misschien net zo belangrijk is: de batterij van de DJI Osmo Action 5 Pro kan ook veel sneller opgeladen worden.

• Batterijduur winnaar: Osmo Action 5 Pro

GoPro Hero 13 Black vs DJI Osmo Action 5 Pro: modi en features

• Hero 13 Black: 10m waterproof, 2,7K-video bij 240fps, 400fps slow-mo in 720p
• Osmo Action 5 Pro: 20m waterproof, 47GB interne opslag

DJI is een ietwat onverwachte kant opgegaan met de belangrijkste upgrades voor de Osmo Action 5 Pro. Hij is waterbestendig tot 20 meter diep en dat is dus twee keer zo diep als bij de GoPro Hero 13 Black (tot 10 meter). Je hebt niet eens een speciale case nodig om dit mogelijk te maken.

De waterbestendigheid zit dan ook nog steeds niet op hetzelfde niveau als bij een echte waterproof case. GoPro's eigen waterproof case beschermt namelijk tot 60 meter diep tegen water (en de bijbehorende druk). Hoe dan ook is de waterbestendigheid van de camera's zelf toch geruststellend als je bijvoorbeeld wat mooie beelden wil maken tijdens het snorkelen.

De Osmo Action kan zelfs de diepte meten en voldoet aan de EN13319-standaard. Dat betekent dat je deze metingen ook echt kan vertrouwen. Heb je een dieptemeter nodig als je gaat snorkelen? Nee, maar het kan wel gebruikt worden om de DJI Osmo Action 5 Pro te laten starten en stoppen met opnemen wanneer je het water betreedt of verlaat.

De DJI Osmo Action 5 Pro biedt daarnaast verrassend veel ingebouwde opslagruimte. Als je wel eens op pad bent gegaan met je action camera en erachter bent gekomen dat er geen microSD-kaart in zat, dan is het goed om te weten dat je bij de DJI in ieder geval nog 47GB aan ingebouwde opslagruimte heeft. We gaan ervan uit dat dit getal is wat je overhoudt van 64GB aan totale opslagruimte als de rest wordt ingenomen door het besturingssysteem en bijbehorende systeembestanden.

GoPro weet echter wel een beetje terug te vechten als het gaat om zijn slow-motion mogelijkheden en verschillende opnamemodi. Zoals gewoonlijk kan ook de Hero 13 Black weer maximaal in 5,3K opnemen, terwijl de DJI Osmo Action 5 Pro een maximale resolutie van 4K biedt. De Hero 13 Black kan ook opnemen met maximaal 240fps in 2,7K en Full HD, terwijl je bij de DJI Osmo Action 5 Pro alleen in Full HD van 240fps kan genieten.

Met 'burst slo-mo' kan je wel nog tot 12x bij 900p of tot 13x bij 720p bereiken, maar dat houdt de DJI ook maar voor maximaal 15 seconden vol. DJI is wel nog van plan om opnamemodi met maximaal 960fps toe te voegen aan de Osmo Action 5 Pro, maar die zullen gebaseerd zijn op interpolatie, waarbij er extra frames gecreëerd worden.

Dat is dus eigenlijk een soort van valsspelen en laat zien dat hoewel GoPro's sensor niet op elk vlak superieur is, hij wel beter ontworpen is voor dit soort modi. DJI heeft echter wel nog wat handige features achter de hand dankzij de nieuwe processor. Deze action camera kan nu een object volgen, het beeld bijsnijden en vrij effectief digitaal pannen. Dit zijn vormen van automatische bewerkingen die erg handig kunnen zijn voor casual gebruikers van action camera's of mensen die zelf niet al te veel tijd willen besteden aan het bewerken van hun foto's.

• Modi en features winnaar: Gelijkspel

GoPro Hero 13 Black vs DJI Osmo Action 5 Pro: eindoordeel

DJI neemt de strijd met GoPro duidelijk serieus. Dat is wel te merken aan de Osmo Action 5 Pro, met al zijn nieuwe features en upgrades. Dat terwijl GoPro in vergelijking niet zo veel heeft veranderd de afgelopen paar generaties.

Er is echter op geen van beide modellen genoeg verandert om ons echt anders over action camera's te laten denken. Het is nog steeds het geval dat alle flagship modellen goede prestaties leveren bij daglicht en niet bepaald geweldig presteren bij weinig licht.

Welke van deze twee action camera's je dus moet kiezen, hangt meer af van of je meer geïnteresseerd bent in het nieuwe HB-Lens-systeem van GoPro of de betere specs van de DJI. Het lenssysteem van GoPro zorgt ervoor dat je de GoPro Hero 13 Black als een soort modulair camerasysteem kan gebruiken, terwijl er bij DJI gewoon elke keer een nieuwe sensor wordt gebruikt.

Welk model meer geschikt is voor jou, hangt vooral af van wat jij het belangrijkste aspect van een action camera vindt. Bij de meeste onderdelen die we hier hebben besproken, is er een duidelijke winnaar, dus nu is het een kwestie van het afwegen van welke onderdelen je het belangrijkst vindt. De GoPro biedt een hogere videoresolutie en een beter ecosysteem van accessoires, waaronder de nieuwe lenzen, terwijl de Osmo Action 5 Pro een betere 4K-beeldkwaliteit en gebruikerservaring levert.

Een overkoepelende winnaar is lastig te bepalen. Wat we wel kunnen zeggen, is dat DJI meer vooruitgang lijkt te boeken met zijn action camera's de afgelopen jaren.

• Beste action camera 2024: klaar voor al je avonturen
  

De iPhone 16-serie is inmiddels gearriveerd en je kan nu dus de nieuwste modellen in huis halen. Onze reviews van de iPhone 16, iPhone 16 Plus, iPhone 16 Pro en iPhone 16 Pro Max tonen dat Apple dit jaar weer een line-up van krachtige, premium smartphones heeft neergezet. 

De iPhone 16 Pro Max is Apple's nieuwste, duurste telefoon. Hij heeft dit jaar een groter display, een nieuwe Cameraregelaar en de A18 Pro-chip. Dit model is de vervanger van de iPhone 15 Pro Max, die nu ook niet meer verkocht wordt door Apple.

Er zijn ook meerdere features die vrijwel onveranderd zijn ten opzichte van de iPhone 15 Pro Max. Dat toestel had dezelfde hoofdcamera, displaytechnologie, en bouwmaterialen als Apple's nieuwe telefoon. 

Wat zijn dan eigenlijk de belangrijkste verschillen tussen deze twee iPhones? In dit artikel zullen we de twee toestellen met elkaar vergelijken om te zien wat Apple binnen een jaar allemaal veranderd heeft aan zijn duurste smartphone. 

iPhone 16 Pro Max vs iPhone 15 Pro Max: specs

We zullen in dit artikel ook wat dieper ingaan op al de belangrijkste onderdelen van de iPhone 16 Pro Max en de iPhone 15 Pro Max, maar als je gewoon snel wil zijn hoe de specs van de twee toestellen verschillen, dan zie je dat in het overzicht hieronder:

iPhone 16 Pro Max vs iPhone 15 Pro Max: prijs en beschikbaarheid

De iPhone 16 Pro Max is beschikbaar vanaf 1.479 euro en hij ligt sinds 20 september 2024 in de winkel. Voor de duurste versie, met 1TB opslagruimte, moet je 1.979 euro neerleggen.  

Zoals we ook al aangaven in onze iPhone 16 Pro Max review, is Apple's nieuwste flagship zeker geen goedkope smartphone, maar we zijn in ieder geval blij dat het bedrijf de prijzen dit jaar niet heeft verhoogd.  

De iPhone 15 Pro Max wordt inmiddels niet meer door Apple zelf verkocht, maar hij was hier in Nederland en België oorspronkelijk hetzelfde geprijsd als de iPhone 16 Pro Max. De iPhone 15 Pro Max is momenteel natuurlijk wel met korting te vinden bij andere retailers, zeker na de release van de iPhone 16 en de prijzen zullen waarschijnlijk gedurende de rest van het jaar ook nog wel een beetje verder dalen. 

De vraag naar de iPhone 15 Pro en Pro Max kan echter wel hoger blijven dan bij eerdere Pro-modellen, want deze twee modellen bieden ook ondersteuning voor Apple Intelligence, als we dat ooit nog krijgen in Europa. Dat zou er helaas voor kunnen zorgen dat de prijzen niet heel ver zullen dalen. 

iPhone 16 Pro Max vs iPhone 15 Pro Max: design en display

Qua design lijkt de iPhone 16 Pro Max heel erg op de iPhone 15 Pro Max. Eén verschil is dat hij wel iets groter is. Het display op de iPhone 16 Pro Max is het grootste display dat Apple tot nu toe op een iPhone heeft gebruikt. In onze review gaven we aan dat we het nieuwe 6,9-inch scherm indrukwekkend scherp en meeslepend vonden en dat komt deels door de nieuwe, dunnere schermranden. De iPhone 15 Pro Max heeft daarentegen een 6,7-inch display dat hetzelfde is als op de vorige drie generaties. 

Dit iets grotere scherm op de iPhone 16 Pro Max zorgt ook voor een kleine verhoging van de resolutie: 2.868 x 1.320 pixels ten opzichte van de iPhone 15 Pro Max met 2.796 x 1.290 pixels. Dat betekent dat beide telefoons dezelfde pixeldichtheid van 460ppi hebben en dat de displays er even scherp uitzien.

Naast het verschil in schermgrootte zijn er maar weinig andere verschillen tussen deze twee displays. Beide telefoons hebben OLED-displays met adaptieve 1-120hz refresh rates (Apple noemt dit ProMotion), bereiken buiten een piekhelderheid van 2.000 nits, bij HDR-content een piekhelderheid van 1.600 nits en hebben een Dynamic Island, plus een optioneel always-on display.  

Het verschil in schermgrootte zorgt er echter ook voor dat de afmetingen van de twee telefoons net iets anders zijn. De iPhone 16 Pro Max heeft zijn grotere display deels te danken aan dunnere schermranden, maar het toestel is dus ook wel iets groter geworden. Hij meet nu 163 x 77,6 x 8,25 mm, terwijl het Pro Max-model van vorig jaar afmetingen had van 159,9 x 76,7 x 8,25 mm.

De iPhone 16 Pro Max beschikt ook over de gloednieuwe Cameraregelaar. Dit is een aanraakgevoelige knop die je ook kan indrukken en aan de rechterkant van het toestel zit. Die plaats is natuurlijk ook optimaal voor wanneer je foto's of video's wil maken in landschapsmodus (hierover straks meer).

De twee iPhones hebben verder een vrijwel identieke titanium constructie, met een enigszins afgerond frame, een USB 3.0-poort, aan/uit-, volume- en actieknoppen, omlaag gerichte speakers en een kleine speakergrille bovenaan voor telefoongesprekken en stereogeluid. Beide toestellen hebben een IP68-certificering voor stof- en waterbestendigheid en dat betekent dus dat ze een onderdompeling tot 1 meter diep voor maximaal 30 minuten moeten kunnen overleven. 

Qua kleuropties heb je bij de iPhone 16 Pro Max te maken met Black Titanium, White Titanium en Natural Titanium, net als bij de iPhone 15 Pro Max, maar de Blue Titanium-variant van vorig jaar is vervangen door een nieuwe bronskleurige 'Desert Titanium'-optie. 

iPhone 16 Pro Max vs iPhone 15 Pro Max: camera's

De iPhone 16 Pro Max heeft op het gebied van de camera's wel een aantal upgrades gekregen ten opzichte van de iPhone 15 Pro Max. Deze upgrades zijn samen dan ook eigenlijk de hardware-upgrades waar je het meeste van merkt.  

Beide smartphones zijn voorzien van drie camera's in de driehoekige opstelling die we inmiddels gewend zijn van Apple. De hoofdcamera en ultrawide zitten onder elkaar (als je de toestellen verticaal houdt) en dat maakt het mogelijk om spatial video's op te nemen.

Deze twee Pro Max-modellen hebben allebei een 48MP-hoofdcamera (f/1,8) en het lijkt er dan ook op dat dit precies dezelfde camera is, ook al heeft Apple het bij de iPhone 16-serie nu ineens over een Fusion Camera. Verder hebben ze ook allebei dezelfde 12MP-telefotocamera (f/2.8) met 5x optische zoom en 25x digitale zoom. 

De iPhone 16 Pro Max heeft wel een flink verbeterde 48MP-ultrawide (f/2,2) gekregen. Op de iPhone 15 Pro Max hadden we namelijk te maken met een 12MP-ultrawide (f/2,2) en de nieuwe camera maakt het onder andere mogelijk om macrofoto's met een hogere resolutie vast te leggen.

De grootste upgrade is misschien echter wel de nieuwe Cameraregelaar op de iPhone 16 Pro Max. De capacitieve knop kan als ontspanknop gebruikt worden, maar kan ook via aanraakbediening en verschillende gebaren dingen zoals de zoom, focus en andere functies aanpassen.

In onze review gaven we aan dat de Cameraregelaar ervoor kan zorgen dat de iPhone 16 Pro Max soms als een echte camera aanvoelt. De tweedelige focus- en sluiterfunctie die waarschijnlijk voor gebruikers van losstaande camera's vertrouwd aan moet voelen, ontbrak vreemd genoeg nog bij de lancering.

iPhone 16 Pro Max vs iPhone 15 Pro Max: prestaties

Apple noemt de modellen uit de iPhone 16-serie de "eerste iPhones die ontworpen zijn voor Apple Intelligence" en een deel van dat ontwerp vind je aan de binnenkant.

De iPhone 16 Pro Max (en de kleinere iPhone 16 Pro) draait op de A18 Pro-chip. Apple zegt dat de A18 Pro 15% betere CPU-prestaties levert en 30% betere GPU-prestaties dan de A17 Pro-chip in de iPhone 15 Pro Max.

Op papier lijken de chips nog redelijk veel op elkaar. De A18 Pro en A17 Pro hebben allebei een 6-core CPU met 2 performance cores en 4 efficiency cores, een 6-core GPU en een 16-core Neural Engine voor machine learning. 

De A18 Pro heeft 17% meer geheugenbandbreedte vergeleken met de A17 Pro en dat betekent dat hij meer data kan verwerken in dezelfde hoeveelheid tijd. Qua RAM en opslagruimte heb je wel met dezelfde configuraties te maken voor beide telefoons. Ze hebben allebei 8GB RAM en je kan kiezen tussen 256GB, 512GB en 1TB opslagruimte. 

We verwachten dat de gebruikerservaring erg vergelijkbaar zal zijn als het om de software gaat. De iPhone 16 Pro Max en iPhone 15 Pro Max draaien immers allebei op iOS 18 en krijgen ook allebei toegang tot Apple Intelligence-features via iOS 18.1 (al weten we niet wanneer die features in Europa verschijnen). 

Aangezien Apple Intelligence sowieso pas later komt, weten we nog niet of de features verschillend zullen presteren op deze telefoons. De extra geheugenbandbreedte van de A18 Pro-chip zou ervoor kunnen zorgen dat de iPhone 16 Pro Max iets betere AI-prestaties kan neerzetten, maar beide iPhones maken gebruik van dezelfde 16-core Neural Engine voor machine learning, dus het verschil zal waarschijnlijk niet zo heel groot zijn. 

iPhone 16 Pro Max vs iPhone 15 Pro Max: batterij

Apple deelt eigenlijk nooit zelf de precieze batterijcapaciteiten van zijn producten en noemt over het algemeen vaak alleen de zogenaamde batterijduur bij verschillende gebruiksscenario's. We hebben inmiddels echter wel een onofficiële bevestiging van de batterijcapaciteiten van de iPhone 16-modellen. 

Apple claimt dat de iPhone 16 Pro Max 33 uur lang mee moet kunnen gaan bij het afspelen van video's en dat is 4 uur langer dan bij de iPhone 15 Pro Max, die dus zogenaamd 29 uur mee kan gaan. In de praktijk hangt de uiteindelijke batterijduur af van je gebruik, maar je mag er dus op rekenen dat je de beide iPhones ruim een dag kan gebruiken voor ze opgeladen moeten worden.

Beide toestellen ondersteunen overigens de Qi-standaard voor draadloos opladen en natuurlijk Apple's MagSafe. De iPhone 16 Pro Max kan ten slotte iets sneller draadloos opladen, al zijn de oplaadsnelheden met kabel wel identiek.

iPhone 16 Pro Max vs iPhone 15 Pro Max: oordeel

Zoals onze review ook aangeeft, is de iPhone 16 Pro Max echt een prachtige en krachtige telefoon die klaar is voor vrijwel alles. Dit is momenteel dan ook de beste iPhone die je kan kopen. 

Als je op zoek bent naar Apple's grootste iPhone tot nu toe, dan is dat de iPhone 16 Pro Max. Het is ook een leuke extra dat er een grotere batterij in deze grotere behuizing zit. 

De interne specs zijn allemaal van topklasse, maar de iPhone 16 Pro biedt grotendeels dezelfde interne onderdelen voor een paar honderd euro minder en de iPhone 15 Pro Max loopt ook niet ver achter op deze twee toestellen op respectievelijk het gebied van prestaties en prijs. De Cameraregelaar zal voor sommige mensen echt veranderen hoe ze met de camera-app omgaan, maar als je alleen die nieuwe knop interessant vindt, dan kan je natuurlijk ook wat geld besparen door voor een van de standaard iPhone 16-modellen te kiezen. 

Als je al een paar jaar aan het wachten bent om te upgraden, dan is de iPhone 16 Pro Max wel de meest logische keuze, maar als je al een iPhone 15 Pro Max hebt, is het upgraden lastiger te verantwoorden. Als je verder geïnteresseerd bent in Apple Intelligence moet je helaas misschien sowieso een tijdje wachten totdat we dat hier in Europa krijgen, maar we zullen ook nog even moeten kijken of Apple's AI even soepel draait op de A18 Pro en de A17 Pro of dat er merkbare verschillen zijn. 

De upgrades op Apple's duurste iPhone-modellen lijken elk jaar wel steeds kleiner te worden en aangezien Apple Intelligence naar beide toestellen komt en hier toch nog niet beschikbaar zal zijn, is het nog lastig om te zeggen of de software-ervaring heel erg anders zal zijn op deze twee telefoons. 

Toch denken we dat je in ieder geval niet snel teleurgesteld zal zijn na de aankoop van een iPhone 16 Pro Max. De Cameraregelaar maakt de upgrade misschien erg aantrekkelijk voor mensen die veel foto's maken en het grotere scherm betekent dat video's en games nog meer ruimte krijgen en er nog steeds fantastisch uitzien.  

• iPhone 15 vs iPhone 16: welke moet je kopen?
• iPhone 14 vs iPhone 16: welke moet je kopen?
• iPhone 14 Pro vs iPhone 16 Pro: de belangrijkste verschillen

DJI Osmo Action 5 Pro: review in een notendop

DJI mag dan marktleider zijn op het gebied van drones, maar als het gaat om action camera's blijft het achterlopen op GoPro. Dat laatste zal echter niet lang zo blijven als het producten als de Osmo Action 5 Pro blijft maken.

Hoewel niemand al te enthousiast moet worden van de Pro-naamgeving, is de Osmo Action 5 Pro een zeer indrukwekkende action camera. Niet alleen is de beeldkwaliteit super (bij daglicht tenminste en zelfs 's nachts is hij nog steeds beter dan een GoPro), maar hij heeft ook een lange batterijduur, goede beeldstabilisatie, robuuste lichtgewicht constructie en twee kleurrijke OLED-schermen. Verder werkt hij uitstekend samen met de DJI Mic 2.

Hoewel hij niet zo modulair is als de GoPro Hero 13 Black, werkt het magnetische Quick-release-bevestigingssysteem van de Osma Action 5 Pro met allerlei accessoires, van helm- en fietsbevestigingen tot uitschuifbare selfiesticks en ministatieven. Hij kan zelfs worden gebruikt als webcam.

Deze veelzijdigheid betekent dat hij geschikt is voor iedereen, van vloggers tot duikers en bergbeklimmers. Het grote aantal verbeteringen ten opzichte van de Osmo Action 4 suggereert dat DJI serieus van plan is om GoPro en Insta360 te overtreffen en zich te vestigen als het toonaangevend merk van action camera's. Er is nog een lange weg te gaan, maar als we dit kaliber van camera's blijven krijgen, is het zeker een mogelijkheid.

DJI Osmo Action 5 Pro review: prijs en beschikbaarheid

• Adviesprijs van 379 euro
• Beschikbaar vanaf 19 september 2024

De DJI Osmo Action 5 Pro is nu te bestellen voor 379 euro. Daarvoor heb je de Standaard Combo-bundel die bestaat uit de camera, één batterij, één beschermend frame, één Quick Release Adapter Mount, één gebogen zelfklevende basis, één borgschroef, één rubberen lensbeschermer, één glazen lenskap, één anti-slip pad en één USB-C-naar-USB-C-kabel. Er is ook de Adventure Combo-bundel, die 479 euro, kost en al het bovenstaande bevat, plus een mini Quick Release Adapter Mount, een batterijhouder en een verlengkabel van 1,5 meter.

DJI heeft de Action 5 Pro agressief geprijsd, want hij is 70 euro goedkoper dan de GoPro Hero 13 Black. Gezien de specificaties en prestaties, is dat indrukwekkend. Bovendien is er naast de Action 5 Pro een breed scala aan accessoires beschikbaar, die elk afzonderlijk verkrijgbaar zijn, waaronder mounts, verlengstangen, gps-units en microfoons.

• Prijs-kwaliteit score: 4,5/5

DJI Osmo Action 5 Pro review: design en bediening

• Magnetisch Quick-release bevestigingssysteem
• Waterbestendig tot 20 meter diep zonder case
• OLED-touchscreens voor- en achteraan

Als het aankomt op betrouwbaarheid, voelt de Osmo Action 5 Pro geruststellend aan. De camera zelf is klein, licht (145 g) en stevig, met weinig uitstekende onderdelen en een afneembare, vervangbare case om schade aan de lens te voorkomen.

Er wordt ook een frame meegeleverd voor extra bescherming dat zelfs een opening heeft voor de USB-C-oplaadpoort. Met andere woorden, je kunt hem net zo goed altijd gebruiken. Het frame heeft ook bevestigingspunten voor horizontale en verticale montageopties, zodat je de camera snel kunt loskoppelen en opnieuw kunt bevestigen aan magnetische accessoires en de oriëntatie kunt wijzigen voor 16:9- of 9:16-opnamen.

De Action 5 Pro ondersteunt dezelfde montagemethode als GoPro (wat betekent dat hij compatibel zou moeten zijn met honderden accessoires van derden) met behoud van het magnetische Quick-releasesysteem dat eerdere DJI action cams hebben gebruikt. Deze opzet betekende dat we de Osmo Action 5 Pro binnen enkele seconden van de ene houder konden loskoppelen en op een andere konden bevestigen. Tijdens deze review hebben we een paar verschillende bevestigingssystemen gebruikt, waaronder DJI's eigen uitschuifbare selfiestick en een drietal fietshouders.

DJI heeft de waterbestendigheid van de camera zonder behuizing nog verder verbeterd dan de indrukwekkende 18 meter diepte van de Osmo Action 4. Het zegt dat de Action 5 tot 20 meter diep kan gaan zonder duikcase en tot 60 meter met case. Dat is het dubbele van de diepte zonder case van een GoPro Hero of Insta360 Ace Pro.

De Osmo Action 5 Pro ondersteunt ook een breder temperatuurbereik dan andere action cams en werkt van 20 °C tot 45 °C. Als je op zoek bent naar een action camera voor alle weersomstandigheden, dan is dit de meest robuuste optie. Het Care Refresh-beschermingsplan van DJI is ook beschikbaar voor de camera, dat ervoor zorgt dat je een reparatie of vervanging kunt aanvragen (tot twee keer bij een eenjarig plan of vier keer bij een tweejarig plan) als de camera schade oploopt.

De bediening is eenvoudig, want er zijn slechts twee fysieke knoppen op de camera: een aan/uitknop aan de zijkant en een grotere sluiter/videoknop aan de bovenkant. Andere instellingen zijn toegankelijk via de menu's op de touchscreens voor- en achteraan of via de DJI Mimo-app op je smartphone. We hebben beide methoden geprobeerd en ze werken prima, hoewel mensen met grotere handen misschien de voorkeur geven aan de app vanwege het kleine formaat van de touchscreens op de Osmo Action 5 Pro.

De schermen zijn over het algemeen uitstekend. Nu ze zijn geüpgraded naar OLED, zijn ze scherp, helder en kleurrijk. Met een scherm aan elke kant van de camera is het nooit een gedoe om foto's en video's goed te kaderen en samen te stellen. Het maakt niet uit hoe je de camera vasthoudt, er is altijd wel een scherm waarnaar je kan kijken.

• Design score: 4,5/5

DJI Osmo Action 5 Pro: features and performance

• 1.950mAh-batterij
• 47GB interne opslag + microSD-kaartslot
• Drie smaken beeldstabilisatie: RockSteady, RockSteady+ en HorizonSteady
• 48kHz-geluidsopname via DJI Mic 2 (Bluetooth)

DJI doet een aantal gewaagde uitspraken over de batterijduur van de Osmo Action 5 Pro en zegt dat de camera met één volledig opgeladen 1950mAh-batterij tot vier uur video kan opnemen. Dat is een verbetering van 50% ten opzichte van de Osmo Action 4 en DJI zegt dat dit te danken is aan de energiezuinigere 4nm-processor, een grotere batterijcapaciteit en een nieuw algoritme dat het energieverbruik optimaliseert.

Om de proef op de som te nemen, hebben we de camera ingesteld om continu opnamen te maken in twee videomodi: eerst 4K/60 fps en RockSteady beeldstabilisatie ingeschakeld en daarna 1080p/30 fps en alle stabilisatie uitgeschakeld. Met de eerste modus ging een volle batterij iets minder dan twee uur mee en dat is niet slecht gezien de instellingen. Bij de laatste optie ging de batterij iets minder dan vier uur mee, precies zoals werd aangegeven, wat erg sterk is. We moeten ook zeggen dat de camera tijdens deze testen nooit zodanig heet werd dat hij zichzelf uitschakelde of crashte.

De Action 5 Pro heeft ten slotte een USB-C 3.0-poort waarmee je de batterij kan opladen, bestanden kan overzetten en hem gebruiken als webcam voor je pc. Er is ook Wi-Fi 6.0 voor draadloze bestandsoverdracht tot 80MB/s, wat een grote verbetering is ten opzichte van de Wi-Fi 5.0 van de Action 4. Livestreamen is eveneens mogelijk via de Mimo-app op je telefoon.

De camera heeft 47 GB interne opslagruimte (genoeg voor ongeveer 80 minuten video in 4K/60fps of drie uur in 1080p/30fps) en een microSD-kaartslot zodat je zelf extra opslag kan toevoegen. Dat is naar onze mening een mooie opzet, omdat casual gebruikers kunnen vertrouwen op de interne opslag, terwijl meer veeleisende, gebruikers geheugenkaarten kunnen gebruiken.

Er zijn drie soorten elektronische beeldstabilisatie aan boord. RockSteady is het basisniveau, RockSteady+ verhoogt het niveau ten koste van een grotere crop en HorizonSteady houdt de video horizontaal (tot op zekere hoogte) en past een nog grotere crop toe. Ze zijn allemaal zeer effectief en zelfs met de grotere crop blijft er voldoende ruimte over om een degelijke video op te nemen.

De camera voegt ook niet-gestabiliseerde video's met gyroscoopdata toe, zodat je zelf clips kunt stabiliseren in de nabewerking. Dit is enerzijds beter voor de batterij en geeft je anderzijds meer controle over het niveau van stabilisatie. We hebben dit geprobeerd met de gratis GyroFlow-plugin voor DaVinci Resolve 18 en het werkt uitstekend. Om de een of andere reden moet je bij het opnemen wel het gezichtsveld "Wide" selecteren, anders werkt de stabilisatie niet goed.

Een nieuwe functie die content creators handig zullen vinden, is de mogelijkheid om een onderwerp te volgen en framen met 9:16-beeldverhouding. Dit lijkt alleen te werken met mensen (met onze kat werkte het niet), maar levert wel goed werk om iemand te herkennen en in het frame te houden.

De laatste functie die het vermelden waard is, is de compatibiliteit van de camera met de DJI Mic 2. Je kunt tot twee DJI Mic 2-zenders draadloos koppelen via Bluetooth en ze 48kHz-audio laten opnemen, wat we een geweldige manier vonden om schone, heldere voice-over audio op te nemen, zelfs in winderige omstandigheden. Het is de enige actiecamera die dit momenteel kan. Andere camera's die met de Mic 2 werken, ondersteunen alleen een 16kHz sampling rate, wat niet zo helder zal klinken. 

• Features en prestaties score: 5/5

DJI Osmo Action 5 Pro review: beeldkwaliteit

• Tot 4K/120fps-video
• 4K SuperNight-modus
• Verschillende kleurprofielen: 10-bit, D-Log M en HLG

De Osmo Action 5 Pro maakt gebruik van dezelfde 1/1,3-inch sensor als de Osmo Action 4, maar we vonden de beeldkwaliteit over het algemeen beter. Deze action cam legt schone kleuren en uitstekende details vast in goede lichtomstandigheden. We hebben de meeste opnamen hieronder gemaakt in 4K/60fps met het D-Log M-kleurprofiel en kleurcorrectie in de postproductie met Davinci Resolve 18.

De enige uitzondering is de 4K SuperNight-video, die geen D-Log M-opnamen toestaat en 4K-clips beperkt tot 30 fps. We heb deze beelden verder niet bewerkt om te laten zien hoe ze er rechtstreeks vanaf de camera uitzien. We waren helaas niet onder de indruk van SuperNight en als we in de toekomst nachtopnames maken, zijn we geneigd zijn om de resolutie terug te schroeven naar 1080p, omdat de 4K-beelden er niet bijzonder scherp uitzien. Hoewel de resultaten niet ideaal zijn, is de DJI Osmo Action 5 Pro wel de action camera met de beste nachtbeelden.

Het feit dat de Action 5 Pro geen 5,3K- of 8K-beelden maakt, stoort ons niet echt, want in onze ervaring is 4K voldoende voor een action camera. Als je liever je video's bijsnijdt in de nabewerking en een 4K-bestand als resultaat wil, dan is de GoPro Hero 13 Black met 5,3K-resolutie wel interessanter.

Naast de opnamen bij weinig licht, is het enige waar DJI in de toekomst aan kan werken de implementatie van hun eigen tegenhanger van GoPro's Lens Mods. Met de Lens Mods kan je bijvoorbeeld macro-opnamen maken of ND-filters toepassen om wat extra flexibiliteit toe te voegen. Dit zou de DJI Osmo Action 5 Pro nog indrukwekkender maken. 

• Beeldkwaliteit score: 4/5

Moet je de DJI Osmo Action 5 Pro kopen?

Koop hem als...

Koop hem niet als...

DJI Osmo Action 5 Pro: alternatieven

GoPro-fans die hoopten op 8K-video of een nieuwe en grotere sensor in de Hero 13 Black zullen meteen teleurgesteld zijn. Dat komt omdat GoPro's nieuwste action camera, die samen met de nieuwe GoPro Hero werd gelanceerd, grotendeels hetzelfde is als zijn voorganger.

Je hebt nog steeds dezelfde 27MP-sensor met 8:7-beeldverhouding sensor en ondersteuning voor maximaal 5,3K-video, evenals de HyperSmooth-stabilisatie en waterdichtheid tot 10 meter diepte. Die specificaties zijn al drie jaar op rij hetzelfde en verschillen bijgevolg zelfs niet van de GoPro Hero 11 Black. De concurrentie heeft daarentegen niet stilgezeten. De DJI Osmo Action 4 presteert bij weinig licht beter dan GoPro, terwijl Insta360 de Ace Pro heeft uitgebracht die 8K-video kan opnemen.

Ondanks de kleine upgrades moet je de GoPro Hero 13 Black niet meteen afschrijven. GoPro is al lange tijd een sterke speler op het gebied van action camera's en de Hero 12 Black stond bovenaan in ons overzicht met de beste action camera's. De Hero 13 Black heeft het bekende recept nu verder verfijnd en is een nog aantrekkelijkere keuze voor videografen geworden.

Geen enkel ander merk biedt zoveel accessoires aan en GoPro heeft er naast de Hero 13 Black nog veel meer geïntroduceerd, waaronder de HB-lenzen en ND-filters. GoPro heeft de Ultra-Wide, Macro en Anamorphic Lens Mods aangekondigd, evenals een 4-pack ND-filters. Deze mods draaien over de ingebouwde lens van de Hero 13 Black, die een nieuw ontworpen fitting heeft die automatisch detecteert welke mod is bevestigd en de camera-instellingen aanpast. 

GoPro heeft ook een voorbeeld genomen aan de concurrentie door eindelijk gebruik te maken van een snelle en betrouwbare magnetische bevestiging, die wordt toegevoegd aan de bestaande bevestigingsopties. Een betere batterijduur en warmteafvoer zijn twee andere factoren die zijn aangepakt: de vernieuwde 1.900mAh-batterij is tien procent groter tegenover vorig jaar en is in staat om tot 1,5 uur lang 5,3K-video's en ongeveer 2,5 uur 1080p-video's op te nemen.

Hoewel de maximale videoresolutie 5,3K blijft, is er nu Hybrid Log Gamma (HLG) HDR-video om het verlies aan detail in fel belichte gebieden en schaduwen te minimaliseren. De slow-motion is eveneens verbeterd en kan je nu maximaal instellen op 13x vertraging in een 720p 400fps Burst Slo-Mo-modus. Content kan daarnaast 40 procent sneller worden geüpload dankzij de introductie van Wi-Fi 6. 

De gps is ook terug nadat die uit het niets was verwijderd uit de Hero 12 Black. Via de Quik-app kunnen Performance Stickers worden toegevoegd om informatie zoals snelheid, hoogte en G-kracht in videoclips op te nemen, evenals de locatie-informatie.

Dat zijn de belangrijkste verbeteringen. Vooruitgang gaat echter niet altijd over grote stappen in de belangrijkste specificaties zoals videoresolutie. Het gaat net zo goed over prestaties in de praktijk en de Hero 13 Black voelt aan als de meest overtuigende action camera.

GoPro Hero 13 Black review: prijs en beschikbaarheid

• Beschikbaar vanaf 10 september 2024
• 449 euro voor de losse Hero 13 Black
• Verschillende bundels met accessoires beschikbaar

De GoPro Hero 13 Black kost 449 euro en is vanaf 10 september 2024 te koop via verschillende kanalen, waaronder de webshop van GoPro zelf. Naast de camera onthulde GoPro de nieuwe HB-lenzen en -filters, waaronder de Macro Lens Mod (139,99 euro), Ultra Wide Lens Mod (109,99 euro) en een nieuw ND Filter 4-pack (79,99 euro), die ook allemaal verkrijgbaar zijn vanaf 10 september. Als je geïnteresseerd bent in deze nieuwe accessoires, zijn de kosten wel hoog. Als je de hele HB-serie aanschaft, heb je min of meer een tweede GoPro Hero 13 gekocht.

Een ander bijzonder accessoire is de Contacto (89,99 euro), die de batterijklep vervangt zodat je de camera onderweg kan opladen via een magnetische bevestiging, zonder de waterdichtheid aan te tasten. GoPro kondigde ook de Anamorphic Lens Mod aan (139,99 euro), hoewel deze lens pas in 2025 verkrijgbaar zal zijn. 

• Prijs-kwaliteit score: 4/5

GoPro Hero 13 Black review: design en gebruiksgemak

• Even groot als de Hero 12 Black
• 10 procent grotere batterij
• Nieuwe Lens Mod-bevestiging detecteert het accessoire
• Nieuw magnetisch bevestigingsmechanisme

Heb je al eerder een GoPro Hero Black camera gebruikt? De Hero 13 Black zal je bekend voorkomen, omdat hij qua formaat identiek is aan de vorige modellen, met afmetingen van 71,8 x 50,8 x 33,6 mm, maar met een grotere batterij en verwaarloosbare gewichtstoename, waardoor de weegschaal nu op 159 g staat.

De batterijcapaciteit is met 10 procent toegenomen tot 1.900mAh en biedt opnametijden tot 1,5 uur voor 5,3K-video of tot 2,5 uur voor 1080p-video. GoPro noemt de werkelijke verbetering ten opzichte van de Hero 12 Black gemiddeld 13,5 procent met luchtstroom en 26,7 procent zonder luchtstroom.

De batterij is echter niet compatibel met de Hero 12 Black en eerdere modellen, omdat deze een ander formaat en ontwerp heeft. Oudere batterijen zijn ook niet compatibel met de Hero 13 Black, dus als je gaat upgraden moet je rekening houden met de kosten van extra batterijen.

We hebben de Hero 13 Black gebruikt tijdens het karten bij 30 graden, waarbij we in totaal ongeveer een uur lang 5,3K-video hebben opgenomen, met zowel het scherm aan de voor- als achterkant en gps actief. De batterij ging van ongeveer 80 procent naar bijna helemaal leeg, wat niet slecht is. Voor een camera van dit type zijn de prestaties van de batterij behoorlijk goed.

De Lens Mod-bevestiging van de Hero 13 Black is nieuw. Niet op de manier waarop je een Lens Mod bevestigt, maar wel het nieuwe contactpunt HB-lenzen en filters, wat betekent dat het de lens kan detecteren. Dit is een functie waar gebruikers van spiegelloze en DSLR-camera's bijvoorbeeld al bekend mee zijn. Dankzij de communicatie tussen camera en objectief worden je instellingen automatisch aangepast. Het is een klein detail, maar het maakt het wisselen tussen lenzen net dat beetje makkelijker.

De Macro Lens Mod is bijvoorbeeld een klein wonder dat de focusafstand verkleint tot 11 cm (4x dichterbij dan de ingebouwde lens). Traditioneel kunnen action camera's niet bijzonder dichtbij scherpstellen, waardoor ze niet echt geschikt zijn voor vloggen. Dat verandert totaal met de Macro Lens Mod. Als GoPro de opname-ervaring voor een groot deel van de potentiële gebruikers zou willen verbeteren, dan zou deze lens de oplossing moeten zijn. 

De Macro Lens Mod is het perfecte voorbeeld van zinvolle verbeteringen die niet altijd gaan over belangrijke specificaties zoals een hogere resolutie. De Hero 13 Black met macrolens erop wordt een degelijke vlogcamera en dat kan geen enkele andere action camera op deze manier.

Als je regelmatig wisselt van lens op de GoPro Hero 13 Black, dan is de nieuwe magnetische bevestiging een godsgeschenk. DJI en Insta360 maken al gebruik van magnetische bevestigingen en GoPro is gelukkig gevolgd. Het merk heeft nu een aantal kogelkopbevestigingen geïntroduceerd waarmee je de camera eenvoudig kunt verplaatsen. GoPro behoudt de oude montagemethodes wel, wat de overgang eenvoudiger maakt voor bestaande GoPro-gebruikers.

Een laatste opmerking over het ontwerp: de Hero 13 Black is een robuuste camera. Hij is niet alleen waterdicht, maar kan ook tegen een stootje. Tijdens een bijzonder ruige kartingrit met een snelheid van ongeveer 35 km/u kwam de camerabevestiging los en viel het toestel op de racebaan. De Hero 13 Black werd later teruggevonden en had alleen wat schaafplekken aan de buitenkant.

• Design score: 5/5

GoPro Hero 13 Black review: features en prestaties

• Beperkte opnametijd voor slow-motion video's
• Nieuw HLG HDR-kleurenprofiel

Net als bij de Hero 12 Black kan je standaard 5,3K-video met 60fps opnemen. In Burst Slo-Mo wordt dit 120fps halen en als je zakt naar 720p wordt dit 400 fps. Al deze burst-modi zijn beperkt in opnametijd: je kan vijf seconden 5,3K/120fps opnemen, 10 seconden lang 360fps 900p/360fps en 15 seconden lang 720p/400fps.

De Hero 13 Black heeft ongeveer evenveel tijd nodig om de bestanden te verwerken voordat je opnieuw kunt beginnen met filmen. Daarom zouden we niet in alle situaties vertrouwen op deze nieuwe burst-modi vanwege de verwerkingstijd. Burst Slo-Mo is vooral een voorbeeld van een functie die op papier indrukwekkend en leuk is, maar die in de praktijk slechts beperkt bruikbaar is.

In het videopresetmenu kun je kiezen tussen drie kleurprofielen: standaard, HDR en Log. Afhankelijk van welke optie je kiest (en of je een Lens Mod hebt), kunnen de maximaal beschikbare videoresolutie en beeldsnelheden veranderen.

Als je bijvoorbeeld de Ultra-Wide Lens Mod gebruikt, kun je geen 5,3K-video opnemen, maar maximaal 4K. Voor HDR-video kun je geen opnames maken met 60 fps en is 30 fps de limiet. Het duurt dus even om erachter te komen wat je wel en niet kunt doen met de Hero 13 Black.

De batterij en oververhitting zijn hot topics bij GoPro's en zoals gezegd zijn er verbeteringen op beide gebieden. Je zult merken dat de batterij veel langer meegaat als er geen luchtstroom is, bijvoorbeeld als je opneemt in een kamer of gewoon rondloopt. We gebruikten de Hero 13 Black in Spanje in een hitte van 30 graden en hoewel hij warm werd, gaf hij geen problemen. Het is duidelijk dat GoPro erin geslaagd is de warmteafvoer te verbeteren. In vergelijking met concurrerende action cams gaat de Hero 13 Black oververhitting op indrukwekkende wijze tegen.

• Features en prestaties score: 4,5/5

GoPro Hero 13 Black review: beeldkwaliteit

• Dezelfde 8:7-verhouding als de Hero 12 Black
• Verbeterde modi voor slow-motion
• Nieuwe HDR- en HLG-kleurprofielen leveren goed werk

Dankzij de nieuwe Lens Mods is het mogelijk om video's te maken met een andere look. De Macro Lens Mod creëert nieuwe mogelijkheden voor vloggers, terwijl ND-filters je in staat stellen om de framerate te vertragen voor filmische bewegingsonscherpte tijdens snelle bewegingen. Nogmaals, deze ND filters worden automatisch gedetecteerd en de camera-instellingen worden automatisch aangepast.

We hebben een videocompilatie (hierboven) toegevoegd die is gemaakt met de gratis versie van GoPro's Quik-app. Het bevat muziek en overgangen en automatisch geselecteerde hoogtepunten uit de videobestanden die naar onze telefoon zijn geüpload. 

De kartingclips zijn gemaakt in 5,3K-resolutie met HDR, dat nu beschikt over het HLG-kleurprofiel. Je kunt zien dat er veel detail behouden blijft in de heldere gebieden direct in en rond de zon, zonder afbreuk te doen aan de details van het circuit. Voor sommige clips hebben we de Ultra-Wide Lens Mod gebruikt, die beperkt is tot 4K-video. 

Timewarp-sequenties zoals de fietsclips hierboven zijn een fluitje van een cent: het is een van de hoofdopties in het opnamemodusmenu en de clips worden automatisch gemaakt. Deze videocompilatie kostte ons amper tijd om te maken en de naam van de Quik-app is zeker geen leugen.

• Beeldkwaliteit score: 4/5

Moet je de GoPro Hero 13 Black kopen?

Koop hem als...

Koop hem niet als...

GoPro Hero 13 Black: alternatieven

De laatste lijkt de interessantste van de twee op basis van de gelekte afbeeldingen, die opnieuw zijn gedeeld op Twitter. Hij zal waarschijnlijk de Hero 11 Black Mini vervangen, die in 2022 op de markt kwam als een goedkopere, compactere action cam voor fiets- en motorhelmen. De uitgelekte productbeschrijving omschrijft hem als “onze kleinste 4K-camera met een robuust, superlicht ontwerp dat een fractie van de grootte en het gewicht van andere GoPro-camera's is".

Het lijkt erop dat de GoPro Hero nog steeds waterdicht is tot 5 meter diep en HyperSmooth-stabilisatie heeft, maar dat is ongeveer alles wat we tot nu toe weten over die action cam. Hetzelfde geldt voor de Hero 13 Black: uit de gelekte beelden blijkt dat het ontwerp vrijwel identiek is aan dat van zijn voorganger.

Een veelbelovende verandering is de aanwezigheid van magnetische accessoires op de productpagina's. Het magnetische montagesysteem op de DJI Osmo Action 4 viel bij ons in de smaak, omdat het gewoon erg makkelijk en snel is om accessoires te wisselen. GoPro heeft dus duidelijk naar de concurrentie gekeken deze keer.

Twee van de accessoires voor de Hero 13 Black zouden een "GoPro Magnetic Latch Ball Joint Mount" en "Magnetic Latch Mount" zijn. Dit wijst erop dat de duurdere GoPro een geavanceerde montagesysteem heeft. Verder zouden er nieuwe versies van de Lens Mods gelanceerd worden, waaronder een "Macro Lens Mod" en "Ultra Wide Lens Mod".

Hoe staat het met de GoPro Max 2?

De komst van een nieuw Hero-model naast de premium Hero 13 Black is niet geheel onverwacht. In februari gaf CEO Nick Woodman reeds aan dat vier nieuwe camera's aan zouden komen met prijzen tussen de 199 en 599 dollar. De leaks onthullen helaas geen specificaties, maar het design van twee van deze camera's hebben nu dus wel gezien. 

De vraag is nu welke twee andere camera's er nog aankomen. Er wordt verwacht dat de GoPro Max 2 één van deze twee modellen zal zijn. Deze 360°-camera zou al sinds vorig jaar "in ontwikkeling" zijn volgens GoPro. In mei zei GoPro echter dat dit proces langer duurt dan gehoopt en dat dat deze camera pas in het vierde kwartaal van 2024 zou verschijnen. De GoPro Max 2 zou daarom afzonderlijk gelanceerd kunnen worden later dit jaar.

Dat is natuurlijk zonde, want 360-camera's, zoals de Insta360 X4, zijn in opmars en stelen wat van de populariteit van action cams door hun veelzijdigheid. Nu GoPro maar liefst vier nieuwe camera's belooft, zou dat wel eens wat opschudding kunnen veroorzaken in deze productcategorie.

Sony ZV-E10 II: review in een notendop

De Sony ZV-E10 II is een compacte vlogcamera die we zeker kunnen aanraden. Zijn kleine formaat is misleidend, want hij bevat belangrijke onderdelen en functies die zijn overgenomen van Sony's duurdere APS-C-camera's.

Het hart van deze camera is de 26MP Exmor R-sensor en BIONZ XR imaging engine, die hem in staat stellen om scherpe 4K-video op te nemen. Een van de grootste verbeteringen ten opzichte van zijn voorganger is dat de Sony ZV-E10 II in staat is video's op te nemen in XAVC HS/XAVC S 10-bit 4:2:2 kleuren tot 4K/60p met een gegevenssnelheid tot 200 Mbps. Om te profiteren van het dynamisch bereik en de kleurverbetering, ondersteunt de camera S-Cinetone en Log recording, samen met de mogelijkheid voor gebruikers om maximaal 16 LUT's te uploaden via de Creators-app. De Sony ZV-E10 II kan ook proxy-bestanden opnemen in XAVC HS HD of XAVC S HD met een maximale gegevenssnelheid van 16 Mbps, ondanks het feit dat hij maar één UHS-II-kaartslot heeft. Al bij al krijg je hier enorm veel functies voor wat op het eerste gezicht een eenvoudige vlogcamera lijkt. 

Gezien het feit dat de camera is gebouwd rond dezelfde sensor, processor en hetzelfde platform als de Sony A6700 en FX30, is het jammer dat Sony niet in staat was om de 4K/120p-video toe te voegen. Het is ook teleurstellend om te zien dat de mechanische sluiter van de Sony ZV-E10 is weggelaten, wat betekent dat de ZV-E10 II alleen een elektronische sluiter heeft. Op het gebied van stabilisatie heeft de camerabehuizing geen sensor-shift, dus je bent beperkt tot Optical Steady Shot (Standard) met compatibele objectieven of Active SteadyShot, wat een flinke crop toepast. Als alternatief kun je gebruik maken van Sony's gratis Catalyst Browse-software, die gyroscopische metadata voor de camera gebruikt om je opnamen te stabiliseren. De software werkt ongelooflijk goed, maar het is een extra stap die sommigen liever overslaan.

Zoals je zou verwachten, is de autofocus van deze camera ongeëvenaard binnen deze prijsklasse en veel beter dan die van concurrerende APS-C-camera's. Het geüpgradede 759-punts PDAF-systeem vindt onderwerpen met gemak en volgt ze nauwgezet. De productfocusmodus was een van de opvallende functies van de originele Sony ZV-E10 en werkt nog beter op het nieuwe model. Als deze functie wordt geactiveerd door op het prullenbakpictogram te drukken, detecteert de camera op intelligente wijze een product en stelt deze naadloos scherp als het product omhoog wordt gehouden.

Qua ontwerp is de ZV-E10 II vrijwel identiek aan zijn voorganger. De positie van de knoppen is ongewijzigd en de vormfactor zal bekend aanvoelen. Hoewel deze camera iets groter en zwaarder is, blijft hij compact tegenover concurrenten. We vonden het prettig dat hij, ondanks zijn compacte formaat, toch een behoorlijke grip heeft. Vanwege het formaat is er geen EVF, wat sommige beginners misschien afschrikt.

Het is geen probleem om alleen het kantelbare touchscreen te gebruiken, maar op zonnige dagen werd het wel een beetje lastig, omdat we het scherm niet helder genoeg vonden, zelfs niet met maximale helderheid. We vonden het standaard opnamescherm ook onoverzichtelijk, maar je kunt dit naar wens personaliseren in de instellingen.

Een van de unieke eigenschappen van de Sony ZV-E10 II is de ingebouwde drieweg capsulemicrofoon die bovenop de camera zit. Het unieke ontwerp helpt het geluid te isoleren wanneer de gebruiker tegen de camera spreekt zonder externe geluidsopname. Sony zegt dat de nieuwste versie "slim" is en nog beter in staat zou moeten zijn om heldere audio op te nemen. 

We hadden het vorige model niet op hetzelfde moment, maar kunnen wel zeggen dat de geluidskwaliteit erg goed is en ruim voldoende voor de meeste scenario's waarin je deze camera wil gebruiken. Voor geluidsopnamen van hogere kwaliteit heb je de optie om audiobronnen via de 3,5mm-aansluiting te verbinden. Als alternatief ondersteunt de digitale multifunctionele hotshoe van de camera audiogegevensoverdracht, zodat je een Sony-microfoon, zoals de ECM-G1, kunt aansluiten.

Als je wil livestreamen, kan dat ook eenvoudig met de Sony ZV-E10 II via een draadloze netwerkverbinding of USB-C, tot 4K/25p met een maximale bitrate van 38 Mbps. Streamen in Full HD gaat tot 60 fps en het is ook mogelijk om de livestream meteen op te nemen zodat je die achteraf kan bewerken.

De ZV-E10 II is een camera die veel mogelijkheden biedt voor content creators die de beperkingen van een smartphone beginnen te ervaren en behoefte hebben aan betrouwbaarheid in een pakket dat alles eenvoudig houdt. Als je het zonder zoeker kunt stellen en de beperkingen van oververhitting bij lange 4K-video's kunt erbij wil nemen, is de Sony ZV-E10 II zeker het overwegen waard.

Sony ZV-E10 II review: prijs en beschikbaarheid

• Adviesprijs van 1.099 euro (alleen body)
• Kit met Sony E PZ 16-50mm F3,5-5,6 II kost 1.199 euro
• Beschikbaar vanaf 10 juli 2024

De Sony ZV-E10 II was vanaf 10 juli 2024 beschikbaar als pre-order en inmiddels ligt hij vrijwel overal in de winkelrekken. De body is verkrijgbaar voor een adviesprijs van 1.099 euro en je kan ook een kit met de Sony E PZ 16-50mm F3.5-5.6 II kopen voor 1.199 euro. Dat is helaas wel een flinke prijsstijging ten opzichte van de Sony ZV-E10. 

• Prijs-kwaliteit score: 3,5/5

Sony ZV-E10 II review: design en bediening

• Body is quasi identiek
• Grotere NP-FZ100 batterij
• Kantelbaar touchscreen
• Digitale hot shoe

De Sony ZV-E10 II is een zeer compacte camera met afmetingen van 114,8 x 67,5 x 54,2 mm en een gewicht van 375 gram. Hij is bijna 10 mm dikker, een paar millimeter breder en 32 gram zwaarder dan zijn voorganger.

De grotere afmetingen zijn bedoeld om plaats te maken voor de NP-FZ100 batterij, die wordt gebruikt in de Sony A6700. Dit betekent ook dat de geheugenkaartsleuf naar de linkerkant van de camera is verplaatst, tussen de microfoon en USB-C-poort aan de bovenkant en de koptelefoon- en micro-HDMI-aansluiting aan de onderkant. Het klepje van de UHS-II-kaartsleuf klikt vast en is gemakkelijk los te maken, zelfs als je handschoenen draagt.

Het 3-inch kantelbare touchscreen beweegt soepel en klikt stevig terug op zijn plaats. We waren echter niet blij dat het scherm in een lichte hoek staat wanneer het helemaal is uitgeklapt. Dit betekent dat het scherm niet recht naar je toe wijst als je het naar voren klapt. Een andere kleine ergernis is dat sommige knoppen te gemakkelijk per ongeluk kunnen worden geactiveerd. We zijn daarentegen erg blij met de speciale foto/video/S&Q-schakelaar aan de bovenkant van de camera.

Veel nuttige en veelgebruikte instellingen zijn verstopt in de menu's, maar gelukkig maakt Sony het relatief eenvoudig om een eigen pagina samen te stellen onder Mijn Menu. Een ander positief punt is het feit dat veel knoppen van de camera ook kunnen worden aangepast voor zowel foto- als videomodi, wat je veel flexibiliteit geeft. Als je wat tijd besteedt aan de configuratie van de knoppen en de samenstelling van je eigen menu, zal dit je ervaring met de Sony ZV-E10 II zeker ten goede komen. Een laatste detail waar we van hielden, is de aanwezigheid van een rood indicatielampje aan de voorkant van de camera, net boven het alpha-logo. Er is ook een rode frame-indicator die aan en uit kan worden gezet om je ervan te verzekeren dat je aan het opnemen bent.

• Design score: 3,5/5

Sony ZV-E10 II review: functies en prestaties

• Beste autofocus op dit prijspunt
• Geen sensor-shift stabilisatie
• Oververhit bij lange 4K/60p-opnames

De Sony ZV-E10 II was een upgrade die Sony eigenlijk niet hoefde uit te brengen, aangezien de originele ZV-E10 niet echt concurrentie heeft. Hoewel er over het geheel genomen een flink aantal zinvolle verbeteringen zijn, is de Sony ZV-E10 II niet perfect.

Als compactcamera zonder ventilatie verwachtten we eigenlijk niet dat de ZV-E10 II onbeperkte opnames kan maken met maximale resolutie en framerates. Dat blijkt ook niet het geval te zijn. We merkten dat de camera constant oververhit raakte en na 24 minuten uitviel tijdens 4K/60p-opnames, zelfs met het scherm naar buiten geklapt, wat kan helpen om de warmte af te voeren. We konden de camera weer laten opnemen door hem opnieuw op te starten en daarna hield hij het een vijftal minuten vol voor hij opnieuw uitviel. Toen de oververhittingsproblemen begonnen, voelde de camera erg heet aan (verrassing!) en hij functioneerde niet meer normaal totdat hij volledig was afgekoeld. We hadden daarentegen geen last van oververhitting tijdens opnames in Full HD.

Nu we de nadelen gehad hebben, moeten we benadrukken dat de Sony ZV-E10 II uitblinkt op vlak van autofocus. De AF is snel en betrouwbaar, wat betekent dat je je kunt concentreren op het vastleggen van de content die je wilt, of dat nu foto's of video's zijn, en de camera zorgt voor de rest. Het is ook veel eenvoudiger om op afstand opnamen te maken en je content te delen, dankzij de verbeteringen die Sony heeft aangebracht in de Sony Creators-app. Wanneer de Sony ZV-E10 II is gekoppeld, kun je content overzetten tussen de camera en je telefoon via 2,4GHz of 5GHz Wi-Fi. Het proces verloopt snel en is veel minder frustrerend dan oudere oplossingen die Sony hiervoor had.

Bij het maken van Raw+JPEG-opnamen kun je 30 frames bij 11 fps maken met AF-C in de continue burst-modus, voordat het geheel hapert vanwege de enkele UHS-II-kaart. Dit is een camera die geschikt is voor het vastleggen van korte actiemomenten, maar niet voor lange sequenties. Als je langere actiescènes op een eenvoudige manier wilt vertragen, kun je de camera in de speciale S&Q-functie zetten door een schakelaar om te zetten. Met de S&Q-modus kun je slow-motion-video opnemen en bekijken op de camera, zonder geluid. We vinden het wel jammer dat de Sony ZV-E10 II maximaal 4K bij 60 fps vastlegt, terwijl zijn tegenhangers met dezelfde sensor en processor, maximaal 4K/120p halen.

We waren onder de indruk van de batterijduur van de ZV-E10 II. We konden gemakkelijk een dag foto's en video's maken dankzij de FZ-NP100 batterij. Deze batterij is goed voor ongeveer 550 opnamen, wat veel is voor een camera in deze prijsklasse. De ZV-E10 had reeds een goede batterijduur en het nieuwe model legt de lat nog hoger.

• Functies en prestaties score: 4/5

Sony ZV-E10 II review: foto- en videokwaliteit

• Dezelfde 26MP-sensor als de duurdere Sony A6700
• Verbeterde video codecs
• Geen ingebouwde stabilisatie

De 26MP-sensor van de Sony ZV-E10 II schiet prachtige JPEG's bij goed licht en bruikbare foto's bij weinig licht, terwijl de RAW-bestanden een goed dynamisch bereik hebben zodat je voldoende mogelijkheden hebt tijdens het bewerken.

Wat betreft de resultaten in de filmmodus is de introductie van 10-bits video, iets wat de meeste concurrenten ook bieden, een groot voordeel. De grotere kleurenflexibiliteit, inclusief de toevoeging van het S-Cinetone-beeldprofiel en log recording, maakt deze camera geschikt voor professioneler gebruik. 

Op hun best zien opnamen in 10-bits 4:2:2 4K/60p er netjes uit als de ISO onder de 6400 wordt gehouden. In de videomodus heeft de Sony ZV-E10 II een maximaal gevoeligheidsbereik van ISO100 tot 32.000, maar boven ISO6400 beginnen kleurverschuivingen en ruis vervelend te worden.

Het ontbreken van sensor-shift beeldstabilisatie is een redelijk groot minpunt. Wanneer je de camera koppelt aan een OSS Sony-lens, zijn de opnames redelijk stabiel, ook al kunnen ze niet tippen aan de stabiliteit van een Lumix of Olympus. Sony heeft echter een troef achter de hand met zijn Catalyst Browse-software en als je tijd (en zin) hebt, kun je beelden maken die stabiel genoeg zijn zodat hun kwaliteit overeenkomt met gimbal-stabilisatie.

• Beeldkwaliteit score: 4/5

Moet je de Sony ZV-E10 II kopen?

Koop hem als...

Koop hem niet als...

Sony ZV-E10 II: alternatieven

Een bericht van @DroneMood op Twitter, waarin het betrouwbare @Quadro_News wordt aangehaald als bron, heeft een registratielabel van de Amerikaanse FCC voor de DJI Neo getoond, samen met foto's uit een video, afkomstig van @OsitaLV, die de kleine drone tijdens een vlucht lijken te tonen.

Volgens drone-expert Weiliang Zhang zou de Neo ongeveer 169 gram kunnen wegen op basis van het batterijlabel. De DJI Mini 4 Pro weegt ongeveer 249 gram en dat zou de Neo een van DJI's lichtste drones tot nu toe maken. Hij zou wel iets groter zijn dan de Ryze Tello van 80 gram.

De gelekte video toont een compacte drone met een propellorkooi, wat suggereert dat hij ontworpen is om veilig binnen te vliegen. Die kooi is waarschijnlijk afneembaar en als de Neo een opvouwbaar ontwerp heeft, wat bij de meeste DJI drones het geval is, zou hij best in je zak kunnen passen.

Het is nog niet duidelijk of de DJI Neo een vliegende selfiecamera is, zoals de HoverAir X1, of een cinewhoop drone die werkt met een FPV-headset (first-person view). Aangezien de persoon die de drone bestuurt in de gelekte video geen headset lijkt te dragen, lijkt een standaard drone in dit stadium waarschijnlijker.

Een recenter bericht van DroneMood op Twitter waarin een Walmart-productpagina wordt getoond, geeft ons ook een hint over de mogelijke dollarprijs. Dat bericht suggereert dat de DJI Neo Fly More Combo-bundel (die normaal gesproken twee extra accu's, een oplaadstation en schoudertas bevat) 329 dollar gaat kosten.

Vliegende selfiecamera?

We weten nog niet wat het doelpubliek van de DJI Neo zal zijn, maar de potentieel lage prijs en kleine vormfactor zouden het een populaire kleine drone kunnen maken. Voeg daar een paar autopilootfuncties aan toe en je hebt een aantrekkelijk instapmodel voor beginnende piloten.

Een mogelijkheid is dat hij het opneemt tegen de HoverAir X1. Die drone weegt slechts 125 gram en combineert een twee-assige gimbal en elektronische beeldstabilisatie, hoewel DJI heeft bewezen toonaangevend te zijn op beide gebieden. In theorie zou hij aanzienlijk beter kunnen zijn dan de geflopte Snap Pixy uit 2022.

De DJI Neo ziet eruit als een fascinerende kleine drone en is misschien wel de spirituele opvolger van de DJI Spark, een van de eerste drones die het bedrijf aanbood en ook was gemaakt voor beginners met een klein budget. Gezien het feit dat FCC-aanvragen meestal binnen een paar maanden gevolgd worden door officiële lanceringen, zouden we niet lang moeten wachten om de Neo in het echt te zien.

Fans hopen dit jaar waarschijnlijk op een grotere upgrade dan vorig jaar en dat kunnen we ze ook niet kwalijk nemen. De GoPro Hero 12 Black is een geweldige action camera, maar er is niet heel veel veranderd ten opzichte van de Hero 11 Black, naast meerdere softwareverbeteringen en hier en daar wel wat efficiëntere hardware.  

Er is inmiddels veel sterke concurrentie van bedrijven zoals Insta360 en DJI. De Insta360 Ace Pro en de DJI Osmo Action 4 bieden bijvoorbeeld beide betere prestaties bij weinig licht en hebben grotere sensoren. Het is tijd voor een inhaalslag voor GoPro, maar zal dat ook echt lukken met de Hero 13 Black? 

Zal GoPro weer de titel van "koning van de action camera's" kunnen bemachtigen? Hieronder vind je in ieder geval alles wat we tot nu toe al weten over de GoPro Hero 13 Black.

In het kort

• Wat is het? De Hero 13 Black zal GoPro's volgende flagship action camera zijn
• Wanneer komt hij uit? Waarschijnlijk ergens in september 2024
• Hoeveel zal hij kosten? Waarschijnlijk rond 449,99 euro

De GoPro Hero 13 Black zal naar verwachting worden gelanceerd in september 2024. Dit is namelijk vrijwel elk jaar de periode waarin GoPro zijn volgende generatie flagship action camera's aankondigt.

GoPro's Hero-camera's zijn sinds 2017 allemaal in september gelanceerd. Het laatste model dat niet in september is gelanceerd, was de GoPro Hero 5 Black en die verscheen ook maar net in oktober (2 oktober). 

Een jaarlijkse lancering maakt het enigszins lastig om echt dramatische verbeteringen te leveren, maar toch heeft GoPro deze dit jaar wel nodig. De concurrentie, van onder andere Insta360, is momenteel namelijk erg sterk. Dit soort
concurrenten waren eerst niet zo gevaarlijk voor GoPro, maar de kwaliteit van deze action camera's is in de laatste paar jaar ook drastisch verbeterd. 

Alle grote rivalen lijken nu te strijden om wie de beste prestaties kan leveren bij weinig licht. 

GoPro Hero 13 Black: nieuws en leaks

Er zijn tot nu toe nog bijna geen leaks of overtuigende geruchten voorbij gekomen over de GoPro Hero 13 Black. Het meest interessante nieuws komt dan ook vanuit een presentatie van GoPro's eigen CEO, Nick Woodman, tijdens een meeting met investeerders.  

"We zijn van plan om vier nieuwe camera-SKU's te lanceren, [en] dat geeft ons een line-up van hypermoderne, toonaangevende camera's met prijzen van 199 dollar tot 599 dollar, met meer gepland voor 2025", zei Woodman over de line-up van 2024.  

De Hero 13 Black werd niet specifiek vermeld, maar GoPro is dus van plan om meer modellen toe te voegen aan zijn line-up naast de bestaande Black-serie. Bij de toekomstige modellen zullen naar verwachting onder andere een budget camera, een GoPro Max 2 en (in 2025) ook een motorhelm met een geïntegreerde camera horen.  

Aangezien er nog zo weinig nieuws over de GoPro Hero 13 Black is, zullen we hieronder ook een aantal dingen benoemen die we graag zouden willen zien op de nieuwe action camera en waarvan we verwachten dat ze ook echt mogelijk zijn.

1. GoPro GP3-processor

GoPro heeft inmiddels al drie generaties gebruikgemaakt van de GP2-processor. Dat betekent dat dezelfde chip dus al sinds 2021 gebruikt wordt en dat het inmiddels toch wel tijd is voor een nieuwe processor. 

Het bedrijf leek nooit echt veel te geven om de pure specs van zijn processors, maar teardowns hebben ons getoond dat de huidige GoPro GP2 een quad-core Cortex-A53-CPU is. Sindsdien hebben we al nieuwere varianten van deze chip gezien als onderdeel van de 'efficiency cores' in smartphone, zoals de Cortex-A510 uit 2021 en de kleinere Cortex-A520 uit 2023 (die in 2024 verder verbeterd werd, maar dezelfde naam behield).  

Dit klinkt allemaal misschien heel technisch, maar we benoemen dit omdat het aangeeft dat er inmiddels al meerdere generaties van effectievere en efficiëntere hardware beschikbaar zijn waar de GoPro GP3 op zou kunnen draaien. 

Het allernieuwste design, dat werd aangekondigd in mei 2024, is een 3nm-chip. GoPro's GP2 is een 10nm-chip en geavanceerdere architecturen zouden in principe ook veel energie-efficiënter moeten zijn. 

Dit zou onder andere slimmere beeldverwerking, een betere batterijduur en minder hitte moeten opleveren. Dat laatste is vooral belangrijk als je langdurige opnames wil kunnen maken onder warme omstandigheden. Dat kan op de Hero 12 Black namelijk nogal een probleem zijn. 

2. Een grotere sensor

De Hero 12 Black heeft een 1/1,9-inch sensor, de Sony IMX 677L. Dit is een grotere versie van de IMX677 die GoPro-camera's al sinds 2020 gebruiken. GoPro gebruikt overigens al meer dan een decennium sensors uit dezelfde familie.  

Is het dan inmiddels niet tijd voor een upgrade? Wij denken van wel. Zonder een upgrade hangen de verbeteringen op het gebied van beeldkwaliteit namelijk volledig af van software en dat is niet ideaal. 

De GoPro Hero 12 Black maakt ook al vrijwel optimaal gebruik van de potentie van de IMX677L-sensor. Er is dus geen ruimte meer voor 120fps bij 5,7K of eigenlijk alles boven 120fps bij 4K. Je hebt daarnaast ook een sensor met een veel hogere resolutie nodig voor 8K-opnames.  

Voor degenen die geïnteresseerd zijn, vind je hieronder de lijst van GoPro-sensoren die iets langer dan een decennium gebruikt zijn in de verschillende modellen:

Hero 12 Black: IMX677L

Hero 11 Black: IMX677L

Hero 10 Black: IMX677

Hero 9 Black: IMX677

Hero 8 Black: IMX277

Hero 7 Black: IMX277

Hero 6 Black: IMX277

Hero 5 Black: IMX117

Hero 4 Black: IMX117

Hero 3 Black: IMX117

Een logischer upgrade zou een sensor zoals de Sony IMX877 of IMX977 zijn. Voor zover we weten, bestaat zo'n sensor echter nog niet. Toch bestaan er natuurlijk wel Sony-sensors die nog niet overal op de Sony Semiconductor Solutions Group-website vermeld worden. 

We zullen hier later nog verder op ingaan, maar het grootste probleem met een nieuwe GoPro-sensor van Sony heeft niet per se te maken met resolutie, maar met formaat, behalve als je in 8K wil opnemen. Grote rivalen zoals de DJI Action 4 en de Insta360 Ace Pro gebruiken flink grotere 1/1,3-inch sensors. 

3. De terugkeer van gps

GoPro heeft de gps-functie van de Hero 12 Black verwijderd (of hem in ieder geval uitgeschakeld). De officiële reden volgens GoPro was dat deze functie een erg grote invloed had op de batterijduur en dat gebruikers niet genoeg luisterden naar het advies van GoPro om het zelf uit te zetten. 

Dit voelt echter meer als een probleem met de gebruikerservaring en niet zozeer een probleem met de hardware. Op het internet vind je dan ook meer dan genoeg mensen die klagen over het gebrek aan gps op de Hero 12 Black, ook al maakt dit het apparaat niet meteen een slechte action camera. Het is alleen voor velen dus toch fijn om toegang tot de feature te hebben.

4. Betere prestaties bij weinig licht

Elke mainstream action camera heeft in meer of mindere mate wel moeite met het leveren van goede prestaties bij weinig licht en dat is al helemaal het geval bij GoPro's. Deze camera's hebben nogal kleine sensors en dat beperkt hoeveel licht ze binnen kunnen laten. 

We willen natuurlijk niet ineens een veel grotere GoPro, dus hoe kan dit probleem dan op een andere manier worden opgelost? Nou, smartphones gebruiken simpelweg slimmere, intensievere beeldverwerking om dit probleem op te lossen. Een telefoon kan echter wel een paar seconden nemen om een enkele foto te verwerken, maar dat is niet het geval bij een GoPro die 30 of 60 foto's per seconde maakt. 

Eén mogelijk hulpmiddel is een nieuw sensordesign dat Sony heeft ontwikkeld in zijn nieuwste sensor voor smartphones, genaamd LYTIA.

Deze sensor gebruikt een gestapeld design bestaande uit twee lagen. Hierdoor kan er per vierkante inch meer licht binnen worden gelaten. Een samenwerking met Oppo bracht dan ook veel aandacht naar dit design in 2023 en het grootste voordeel is een grotere fotodiode.

Sony zegt dat zijn 1/1,4-inch LYT800-sensor kan concurreren met een 1-inch sensor qua kwaliteit, terwijl hij merkbaar kleiner is. Dat zou nou precies kunnen zijn wat de GoPro Hero 13 Black nodig heeft. De LYT700-, LYT800- en LYT900-sensors waar Sony Semiconductor Solutions het publiekelijk over heeft gehad, hebben misschien niet de ideale vorm en specs voor een GoPro (hoeveel het ook niet heel erg verschilt), maar misschien bestaat er achter de schermen al een speciaal design voor dit soort apparaten. 

Insta360 heeft hier al het goede voorbeeld gegeven met zijn Ace Pro en PureVideo-mode. Deze produceren samen veel betere nachtbeelden dan de GoPro 12 Black. We weten niet welke sensor die camera gebruikt, maar Insta360 heeft het in ieder geval over een "5nm AI-chip" gehad en dat suggereert dat de beeldverwerking na het vastleggen van de beelden hier een grote invloed heeft. GoPro moet er hoe dan ook voor zorgen dat de Hero 13 Black op hetzelfde niveau zit als het aanbod van Insta360. 

5. Langere batterijduur

Een verbeterde batterijduur was al een van de grootste upgrades voor de Hero 12 Black. GoPro wist dit te bieden door de bitrate van bepaalde capture-modi te verlagen. Sommige gebruikers claimden dat ze hierdoor dat deze verbeteringen ook gewoon via een simpele firmware-update bij de Hero 11 Black geïmplementeerd zouden kunnen worden.  

Een GoPro Hero 13 Black-processor met een geavanceerdere processorarchitectuur zou de batterijduur nog verder kunnen verbeteren. In een blog uit 2023 van een ingenieur, die claimt te hebben gewerkt aan een van TomToms oude action camera's, wordt gesuggereerd dat er misschien nog veel meer manieren zijn om de GoPro efficiënter te maken. 

"Ik geloof echt dat GoPro zich nog niet genoeg op de software [voor] stroombeheer heeft gefocust", schreef Renjith Thomas voor de release van de GoPro Hero 11 Black. 

"Er zijn heel veel kleine aanpassingen die samen nog meer energiebesparing kunnen opleveren," zei hij aan de hand van zijn werk aan de TomTom-camera. Zijn hele blogpost is overigens wel het lezen waard als je meer wil weten over welke factoren de grootste invloed hebben op de batterijduur van dit soort apparaten.

6. 8K-video

GoPro zou er voor kunnen kiezen om een optie voor 8K-video toe te voegen aan de Hero 13 Black. Dat heeft Insta360 immers ook gedaan bij de Ace Pro. Maar is dit een goed idee?

Op dit punt verwachten we dat 8K-video maximaal in 30fps kan worden opgenomen en dat is niet echt ideaal voor de meeste scenario's waarin je een action camera gebruikt. Bij de Insta360 zorgt de 8K-modus er overigens ook voor dat er geen HDR-verwerking voor deze beelden is. De komende jaren zal HDR waarschijnlijk steeds belangrijker worden voor GoPro (overbelichte wolken zien er nooit geweldig uit).

8K is ook vrij veeleisend voor een camera's met dit soort kleine sensoren en lenzen. De mogelijkheid om bepaalde details goed weer te geven wordt bepaald door meer dan alleen de resolutie van de sensor. De GoPro Hero 13 Black heeft daarnaast eerder verbeterde 4K-kwaliteit nodig dan een 8K-modus.  

Het zou natuurlijk wel mooi zijn voor de marketing van de Hero 13 Black en tegelijkertijd zouden we het ook wel graag willen uitproberen. 

Om dit te bereiken, moet de volgende GoPro tenminste een 48MP-sensor hebben of tenminste een 52MP-sensor als we weer te maken hebben met een 8:7-beeldverhouding voor de sensor. Zelfs bij die resolutie hebben we dan eerst nog te maken met beelden zonder stabilisatie. Dat komt door de manier waarop softwarematige stabilisatie werkt.

7. Uitklapbaar OLED-scherm

Een uitklapbaar scherm is een manier voor GoPro om zijn Black-serie een vernieuwd design te geven. Dat is bijvoorbeeld ook handig voor mensen die willen vloggen met een action camera. Het bedrijf wist de vraag voor deze feature in 2020 al af te laten nemen dankzij het kleurscherm dat aan de voorkant van de Hero 9 Black werd geplaatst. 

Een groter, uitklapbaar display met een traditionelere beeldverhouding zou de compositie van je beelden echter toch iets gemakkelijker kunnen maken. In een ideale wereld zou het nieuwe model beschikken over een OLED-paneel met de hoge helderheid die we tegenwoordig ook op smartphones en smartwatches zien. 

Felle OLED-displays zijn inmiddels redelijk gangbaar en ook niet meer zo duur als voorheen. Het enige lastige in deze situatie is dat de Hero 13 Black een display van ongeveer 2,3 inch nodig zou hebben en dat is niet echt een formaat dat verder gebruikt wordt voor smartphones, wearables of andere consumententechnologie die op grote schaal geproduceerd wordt. Dat is nou juist wat het bedrijf waarschijnlijk wel zou willen om de kosten laag te houden. 

Is dit dan een waarschijnlijke toevoeging? Misschien niet. Maar we hopen toch in ieder geval op een nieuwe, verbeterde versie van GoPro's 'Screen Mod'. Deze Mod voegt een speciaal vlogscherm toe, maar de huidige variant bestaat al sinds 2020.

GoPro Hero 13 Black: verwachting

Momenteel weten we dus helaas nog niet echt veel over de GoPro Hero 13 Black. We hopen voor nu dus vooral dat een aantal van de grootste wensen van fans van action camera's worden vervuld op dit model.  

GoPro weet onderhand natuurlijk wel waar het mee bezig is. Aangezien we nu in het AI-tijdperk zitten, verwachten we ook dat het bedrijf op de een of andere manier AI zal inschakelen. Hopelijk zal het worden gebruikt om de prestaties bij weinig licht te verbeteren. 

We zullen nog wel even moeten wachten om te zien of dit nog verder zal worden verbeterd met nieuwe hardware. We hopen in ieder geval dat dit wel het geval is, want de concurrentie is sterk.

• Beste action camera 2024: klaar voor al je avonturen

Een goede laptop voor fotobewerking is onmisbaar voor fotografen, kunstenaars en designers die vaak op verschillende locaties werken, zoals thuis, in de studio of onderweg. Met deze laptops kan je overal creatief bezig blijven.

Een efficiënte laptop voor fotobewerking herken je aan zijn vermogen om je ongestoord in je "design workflow" te kunnen houden. Hiervoor heb je al gauw minstens 16GB RAM, 512GB opslagruimte en een krachtige processor (die goed om kan gaan met veeleisende software zoals Adobe Photoshop) nodig.

Wij hebben vanuit onze expertise de belangrijkste specs, zoals de CPU, GPU en RAM uitgebreid getest en daarnaast ook benchmarks voor de prestaties uitgevoerd om zo het beste van het beste te vinden.

De beste laptops voor fotobewerking 2026

Beste laptop voor fotobewerking in het algemeen

De MacBook Pro met M5 Pro/Max-chip is het perfecte totaalpakket voor contentcreatie. De versies met deze krachtigere chips bieden niet alleen prestaties van topniveau, maar komen ook met enkele andere upgrades die het basismodel met de gewone M5-chip niet heeft. Zo hebben ze Thunderbolt 5 in plaats van Thunderbolt 4 voor snellere datatransfers.

Hoewel Apple nog steeds geen laptop met OLED-display heeft, is het mini-LED display (Liquid Retina XDR) van uitstekende kwaliteit en heb je weer de keuze uit een 14- en 16-inch model. De resolutie is meer dan hoog genoeg en door de 120Hz refresh rate ziet alles er soepel uit. De MacBook Pro (M5 Pro/Max) is daarnaast een van de lichtste laptops die prestaties van dit niveau kan bieden. Wat ons vooral verbaasde, was dat de prestaties niet merkbaar afnamen wanneer we op batterijstroom werkten. Die zie je bijvoorbeeld regelmatig bij Windows-laptops.

Het grootste minpunt blijft de prijs. Dit is een dure laptop en een behoorlijke investering, vooral voor professionele ontwerpers, fotografen en content creators. De MacBook Air met M5-chip is een goedkoper alternatief voor wie wat geld wil besparen.

Lees de MacBook Pro (M5) review

Laptop voor fotobewerking met de beste prijs-kwaliteit

Apple behoudt de koppositie met de MacBook Air (M5, 13 inch). Hij heeft een licht, compact ontwerp met prestaties van het allerhoogste niveau en een uitstekende batterijduur. Een belangrijke verbetering ten opzichte van de vorige MacBook Air is de basisopslag die van 256GB naar 512GB is verhoogd zonder prijsstijging.

De M5-chip levert hier krachtige prestaties en is geschikt voor veeleisende taken, zoals foto- en videobewerking. Bij standaardtaken als tekstverwerking en internetgebruik zal de MacBook Air (M5, 13 inch) nooit traag aanvoelen. De webcam ondersteunt daarnaast Center Stage, waardoor je tijdens videogesprekken altijd centraal in beeld staat. Als je je verplaatst, volgt het beeld je ook (tot op zekere hoogte).

Je moet het wel opnieuw doen met alleen USB-C-poorten, waardoor je misschien zal moeten investeren in een docking station. Alle poorten ondersteunen nog steeds Thunderbolt 4. Als je de snelheid van Thunderbolt 5 nodig hebt, moet je voor een MacBook Pro gaan.

Lees de MacBook Air (M5, 13 inch) review

Beste Windows-laptop voor fotobewerking

De ASUS ProArt P16 (2025) is de ultieme Windows-laptop voor foto- en videobewerking. Daar hoort ook een ultiem prijskaartje bij. In ruil daarvoor krijg je wel een Nvidia RTX 5090, 64GB RAM en 2TB opslag. Dit is een laptop de de prestaties van een desktop evenaart en zelfs overtreft. Wie dagelijks werkt met programma's als Premiere Pro, Vegas Pro of DaVinci Resolve, zal niets te klagen hebben.

In het touchpad zit de ASUS Dial, waarmee je per programma sneltoetsen kan toewijzen aan dit slimme wiel. Denk aan functies als zoom, timeline-scrubbing of het aanpassen van brush sizes in creatieve software. Via de ProArt Creator Hub kan je deze functies volledig aanpassen.

Het scherm is ten slotte van topkwaliteit. Het gaat om een 16-inch OLED-touchscreen met 4K-resolutie. Ten opzichte van de vorige versie van de ProArt P16 is de refresh rate verdubbeld van 60Hz naar 120Hz. Hierdoor voelt alles aanzienlijk sneller aan en wie dat wil, kan ook gamen op deze laptop, hoewel hij daar niet voor ontworpen is.

Lees de ASUS ProArt P16 (2025) review

Beste goedkope Windows-laptop voor fotobewerking

Een belangrijke reden waarom de Gigabyte Aero X16 hier staat, is dat de basisversie (die wij getest hebben) uitgerust is met Nvidia GeForce RTX 5060 en eigenlijk niet veel duurder is dan sommige gaming laptops met de RTX 4060. Deze nieuwe GPU presteerde uitstekend in onze testen en je kan probleemloos AAA-games spelen op middelhoge resolutie met een hoge refresh rate.

Je krijgt daarnaast een 16-inch display met dunne schermranden eromheen en een redelijk dunne behuizing, waardoor het geheel net geen 2 kg weegt. We raden wel een laptophoes aan, want de behuizing is niet enorm stevig. Hoewel dit geen OLED-paneel is, heeft het display wel een QHD-resolutie en is het Pantone Validated. Combineer dit met 100% sRGB dekking en je kan prima uit de voeten voor foto- en videobewerking.

De batterijduur was ten slotte verrassend goed. De Gigabyte Aero X16 kan op batterijstroom de GPU volledig uitschakelen om energie te besparen. Op die manier wisten we een batterijduur van net geen zeven uur te halen en dat zien we niet vaak bij krachtige laptops van dit formaat.

Lees de Gigabyte Aero X16 review

Beste laptop voor fotobewerking met touchscreen

De Samsung Galaxy Book6 Pro kan je omschrijven als "de MacBook van Samsung", maar hij is veel meer dan dat. Dit is een kleine, dunne laptop van topkwaliteit die zich kan meten met de beste laptops van het moment.

Het 14-inch AMOLED-scherm is de ster van de show hier. Het is helder, scherp en levendig. OLED-schermen en zeker touchscreens hebben snel last van reflecties, maar dankzij de hoge helderheid en antireflectielaag wordt dit probleem bijna helemaal van de baan geveegd.

De batterijduur is ook erg goed. Bij het gebruikelijke kantoorwerk (met het scherm op gemiddelde helderheid) konden we de Galaxy Book6 Pro de hele werkdag gebruiken. Aan het einde had ik nog enkele procentjes over. Een ander pluspunt is dat de prestaties grotendeels behouden blijven op batterijstroom en dat je bij de meeste taken geen merkbare verschillen hebt ten opzichte van de prestaties op netstroom.

Lees de Samsung Galaxy Book6 Pro review

Laptop voor fotobewerking aankoopadvies

Zo kies je de beste laptop voor fotobewerking

Bij het kiezen van de ideale laptop voor fotobewerking moet je navigeren door een doolhof van allerlei technische termen om de belangrijkste features voor jouw creatieve werk te bepalen. Of je nu programma's uit de Adobe Creative Suite gebruikt of alternatieven, de specs van je laptop moeten ondersteuning bieden voor intensieve fotobewerkingssoftware zonder in te leveren op prestaties.

Net als laptops voor grafisch design (en in tegenstelling tot laptops voor pure videobewerking) hebben laptops voor fotobewerking vooral een krachtige processor nodig. Veel fotobewerkingstaken vereisen namelijk vooral veel CPU-kracht. Een goede mobile workstation of zakelijke laptop kan dus ook goed werken, als zo'n laptop tenminste ook een display van hoge kwaliteit heeft met een goed contrast en een goede helderheid. Ook is een hoge dekking van een kleurruimte zoals DCI-P3 belangrijk.

RAM is verder ook cruciaal voor complexe fotobewerkingsprojecten en hoewel een (discrete) GPU niet enorm belangrijk is voor fotobewerking, is dit wel essentieel voor taken zoals 3D-modelleren of videobewerking. Als je een bepaald soort creatief werk doet, kan je zomaar ineens ook te maken krijgen met andere creatieve taken, dus het is handig om daar rekening mee te houden.

Een IPS-display met accurate kleurweergave, een hoog contrast, een hoge helderheid en een brede kleurruimte is ideaal. Daarnaast is snelle SSD-opslag ook nodig voor snelle toegang tot je bestanden en zorg ook dat je genoeg opslagruimte hebt, want de bestanden kunnen soms erg groot zijn. Let natuurlijk ook vooral op de aansluitingen die je nodig hebt en zorg ervoor dat je al je apparaten kan verbinden met de laptop zelf als je geen losse dock of adapters wil gebruiken.

Hoewel vooral MacBooks erg populair zijn bij fotografen vanwege hun prestaties en de kwaliteit van hun displays, zijn er rond dezelfde prijzen zeker ook enorm goede Windows-laptops te vinden die goed concurreren op het gebied van features en die je ook nog eens kan upgraden.

Zo testen we de beste laptops voor fotobewerking

We hebben hardware getest die bedoeld is voor allerlei creatieve taken en beroepen.
Denk hierbij aan laptops voor grafisch design, laptops voor videobewerking, laptops voor schrijvers en laptops voor muziekproductie.

Wanneer we een laptop testen die goed is voor fotobewerking, letten we vooral op factoren zoals prestaties, draagbaarheid, displaytype, prijs-kwaliteit en het algehele design.

Fotobewerking kan vaak redelijk veeleisend zijn, zeker wanneer je aan grote, complexe projecten werkt. Daarom testen we ook hoe goed laptops specifieke software zoals Adobe Photoshop draaien. Laptops die zijn ontworpen voor fotografen moeten namelijk zonder problemen kunnen omgaan met een van de meest gebruikte fotobewerkingsprogramma's.

Iedereen pakt creatieve taken natuurlijk op zijn eigen manier aan en daarom evalueren wij alle individuele pluspunten van laptops om te zien of ze aan de verwachtingen voldoen van de beoogde gebruikers.

DJI Avata 2: review in een notendop

FPV-drones worden steeds populairder. Iets dat meer dan 15 jaar geleden begon als een hobby waarvoor vastberaden piloten onderdelen moesten kopen en hun eigen drones moesten bouwen (en repareren), is nu mainstream geworden. Die evolutie is grotendeels te danken aan DJI. 

Het bedrijf biedt een kant-en-klare oplossing voor beginnende piloten die met drones willen vliegen met een meeslepende FPV-bril (en dus willen zien wat de drone ziet) zonder de moeilijkheden en steile leercurve van het vliegen met traditionele FPV-drones. 

Zodra je de Avata 2 hebt gekocht, kun je beslissen hoe makkelijk of moeilijk je het jezelf wil maken. Beginners kunnen gemakkelijk en stressvrij vliegen in de normale modus, met behulp van de intuïtieve DJI Motion Controller 3 en alle ingebouwde assistentie, waaronder automatisch opstijgen, obstakelsensoren en automatische terugkeer naar de startpositie. Dit betekent dat iedereen, ongeacht hun skills, kan genieten van de sensatie van meeslepende vluchten terwijl ze foto's of video's maken.

Als je je zekerder voelt, kun je overschakelen naar de sportmodus, die meer snelheid en controle biedt. Tot slot kun je ervoor kiezen om alle vluchtassistentie uit te schakelen en volledig handmatig te vliegen met behulp van de DJI Controller 3. Let wel: dit raden we niet aan voor beginnende piloten. Oefen eerst uitvoerig in een simulator, anders zul je ongetwijfeld crashen en je nieuwe Avata 2 beschadigen, want hij is niet gebouwd om zware botsingen te weerstaan.

DJI Avata 2 review: prijs en beschikbaarheid

• Beschikbaar sinds 11 april 2024
• DJI Avata 2 Fly More Combo begint bij 999 euro
• DJI FPV Controller 3 is apart te koop voor 149 euro

De DJI Avata 2 is de derde FPV-drone van DJI. Hij werd aangekondigd op 11 april 2024 en is onmiddellijk verkrijgbaar via de DJI-website en andere retailers. Het is de opvolger van de Avata, die in augustus 2022 werd uitgebracht, en de DJI FPV die in maart 2021 werd gelanceerd. Hij is verkrijgbaar als Fly More Combo met één batterij voor 999 euro of met drie batterijen voor 1.199 euro. De Fly More Combo bevat de drone, de nieuwe DJI Goggles 3 en de nieuwe DJI Motion Controller 3, waarbij alles netjes in de meegeleverde zwarte tas past. 

Als je liever met een gamecontroller vliegt, kan je de DJI Remote Controller 3 afzonderlijk kopen voor 149 euro. Deze lijkt hetzelfde ontwerp te hebben als de DJI Remote Controller 2, behalve dat de antenne, die voorheen inklapbaar was, nu in de controller zit. 

De DJI Avata 2 Fly More Combo is redelijk geprijsd als je bedenkt wat er allemaal in het pakket zit, met name de Goggles 3, die in combinatie met de O4-camera en transmissie zorgen voor een uitstekende beeldkwaliteit met een veel beter dynamisch bereik dan de originele Avata, de DJI FPV of de O3 Air Unit die vaak wordt gebruikt op zelfgebouwde drones. Schaduwen bevatten meer detail en zijn beter in balans met de highlights.

DJI Avata 2 review: design en controller

• Volledig herontwerp van de Avata met verlengde wielbasis en lager zwaartepunt
• DJI Motion Controller 3 inbegrepen, DJI Remote Controller 3 los verkrijgbaar
• Weegt 30g minder dan de vorige Avata

De DJI Avata 2 is volledig opnieuw ontworpen ten opzichte van zijn voorganger, met een langere wielbasis, afmetingen van 184,5 x 212 x 64 mm, en een vlakker frame voor een betere aerodynamica. DJI beweert dat de Avata 2 duurzamer en krachtiger is dan zijn voorganger, terwijl hij 30g minder weegt. Zonder batterij is hij verrassend licht en hoe goed hij bestand is tegen crashes valt nog te bezien, hoewel dergelijke ongelukken grotendeels kunnen worden voorkomen door te kiezen voor de ingebouwde obstakeldetectie.

In de Avata 2 zit een 2.150mAh-batterij waarmee je tot 26 minuten kunt vliegen als je langzaam vliegt op een windstille dag. Als je handmatig vliegt en stunts uitvoert op een winderige dag, zal je vliegtijd aanzienlijk korter zijn. Dit is vooral handig voor mensen die deze drone commercieel gebruiken, omdat ze zich dan kunnen concentreren op hun taak zonder zich constant zorgen te hoeven maken over lege batterijen en de angst om belangrijke momenten te missen.

Er zijn twee controllers beschikbaar: de nieuwe DJI Motion Controller 3 zit in de Fly More Combo, terwijl de DJI Remote Controller 3 (in de stijl van een gamecontroller) apart verkrijgbaar is.

De DJI Motion Controller 3 is een intuïtieve manier om de Avata 2 te besturen en stelt gebruikers zonder ervaring in staat om meteen redelijk nauwkeurig en gecontroleerd te vliegen. Voor meer ervaren piloten kan dit daarentegen minder interessant zijn dan een gamecontroller, die volledige controle biedt in handmatige modus zodat je stunts kunt uitvoeren. Welke je kiest hangt af van je eigen skills, hoe avontuurlijk je bent en voor welke toepassingen je de DJI Avata 2 wilt gebruiken. De DJI Motion Controller 3 zou bijvoorbeeld erg handig kunnen zijn voor het vliegen in kleine ruimtes.

DJI heeft Easy Acro toegevoegd aan deze controller, een eenvoudige oplossing voor iedereen die weinig ervaring heeft met stunts, waarmee je met één druk op de knop flips en rolls kunt uitvoeren.  Helaas zal het ontwerp linkshandige gebruikers frustreren. De controller is ontworpen voor rechtshandige gebruikers en het is onmogelijk voor een linkshandige om de opnameknoppen in te drukken tijdens het vliegen.

De DJI Remote Controller 3 is qua ergonomie dan weer niet ideaal voor ervaren piloten. Als je iemand bent die in de gimbals op de afstandsbediening knijpt om je drone te besturen, is de bediening nogal onhandig en leidt het je af van de besturing. 

DJI Avata 2 review: functies en vliegervaring

• Neerwaartse en achterwaartse visuele positionering
• Lichter en minder lawaaierig dan de vorige Avata
• O4 video-overdracht met ultra-lage latentie

Net als zijn voorganger brengt DJI Avata 2 FPV-drones naar het grote publiek, waardoor iedereen kan genieten van deze ervaring, waarvoor je gewoonlijk urenlang moet trainen. Je kunt nu direct beginnen vliegen na een snel installatieproces en helemaal opgaan in je vlucht dankzij DJI Goggles 3.

Het volledig nieuwe ontwerp ten opzichte van de eerste Avata betekent dat deze drone stiller is. Hij blijft wel relatief luid en voorbijgangers zullen hem nog steeds horen, maar het is een stap in de goede richting. Hij heeft ook een langere wielbasis (framemaat) en een aerodynamischer/platter ontwerp, wat resulteert in betere vliegprestaties.

Een van de belangrijkste redenen om de Avata 2 te kopen ten opzichte van zijn voorganger is de enorme sprong in videokwaliteit. Of je nu met de Avata of de DJI FPV vloog, het dynamisch bereik in video's was slecht, met zeer donkere schaduwen die detail misten. Het O4-videotransmissiesysteem met ultra-low latency blijkt een enorme sprong voorwaarts te zijn, niet alleen voor de videobeelden, maar ook voor de beelden die worden weergegeven in de nieuwe DJI Goggles 3. De beelden zijn zeer scherp en helder. Dat helpt ook enorm bij het ontwijken van moeilijk zichtbare obstakels zoals dunne takken en stroomkabels.

De DJI Avata 2 heeft drie vliegmodi die kunnen worden geselecteerd via de DJI Motion Controller 3 of de DJI Remote Controller 3: Normaal, Sport en volledig handmatig (alleen beschikbaar bij gebruik van de DJI Remote Controller 3). De normale modus die is geselecteerd op de DJI Motion Controller 3 biedt de meeste veiligheid en de meest ontspannen vliegervaring. Je kunt vliegen met uiterste precisie en zelfs achterwaarts, wat zelden voorkomt bij dit type drone. Het is perfect voor beginners en in de praktijk zou iemand die nog nooit met een drone heeft gevlogen meteen in deze modus moeten kunnen vliegen met minimale hulp. Dit is bovendien de modus die je wilt gebruiken om binnenshuis of in zeer krappe ruimtes te vliegen.

De sportmodus is voor diegenen die meer de sensatie willen, met hogere stijg-, daal- en voorwaartse snelheden zonder obstakeldetectie. Dan is er nog de volledig handmatige modus, die alleen beschikbaar is met de DJI Remote Controller 3 (apart verkrijgbaar) en alleen bedoeld is voor ervaren FPV-piloten, omdat alle vluchtondersteuning en stabilisatie wordt verwijderd. Je hebt de volledige controle en kunt vliegen, duiken en stunts uitvoeren. Als je nog niet eerder op deze manier hebt gevlogen, moet je wat tijd besteden in FPV-vluchtsimulator, anders zul je bij de eerste poging zeker neerstorten.

De video in dit artikel is gefilmd in volledig handmatige modus, in een enkele vlucht zonder onderbrekingen, zodat je een idee krijgt van het potentieel van de DJI Avata 2 wanneer hij wordt losgelaten. Versnellen, vertragen, hoog maar ook heel laag vliegen, door krappe openingen vliegen, loopings en flips maken... je kunt het allemaal. Dit is geen freestyle drone, maar het is leuk om te zien hoe ver je ermee kunt gaan.

Wat we hebben geleerd van het vliegen met FPV-drones is dat het gaat om compromissen en vaststellen wat je wilt met een drone. Het is in sommige opzichten vergelijkbaar met het kiezen van een auto: de ene persoon geeft misschien de voorkeur aan een model dat veilig, solide en betrouwbaar is, terwijl een ander misschien behoefte heeft aan snelheid. 

Ervaren piloten zullen echter minder plezier beleven aan de DJI Avata 2. De drone vliegt niet zo goed en overleeft meerdere crashes niet, terwijl zelfgebouwde drones hier beter in zijn. Toen we de Avata 2 in volledig handmatige modus bestuurden, voelde het alsof we constant aan het vechten waren met de drone. Hij was niet zo goed afgesteld als we zouden willen en vergeleken met onze zelfgebouwde drone, was de algemene ervaring stressvoller. 

De FPV-wereld is divers en dit stelt mensen van alle ambities en vaardigheidsniveaus in staat om te vinden wat bij hen past. Dus hoewel de Avata 2 misschien niet geschikt is voor doorwinterde FPV-piloten, is hij geweldig voor diegenen die de veiligheid van een gps en automatische terugkeerfuncties, objectvermijdingssensoren en de veiligheid van de paniekknop willen, die de drone onmiddellijk tot stilstand brengt als het te gevaarlijk of overweldigend wordt. Hij heeft lange vliegtijden, waardoor je meer kunt verkennen en kan genieten van de meeslepende ervaring, mede dankzij de O4-videotransmissie in combinatie met de Goggles 3.

DJI Avata 2 review: videokwaliteit

• O4-videotransmissiesysteem met verbeterd dynamisch bereik
• 1/1,3-inch CMOS-sensor
• Tot 4K/60fps video-opname

De videokwaliteit van de DJI Avata 2 is zo goed als maar kan en het beste wat je momenteel kunt krijgen binnen de FPV-wereld zonder afhankelijk te zijn van GoPro's of externe camera's. 

Helaas hadden we geen set ND-filters voor deze review, dus houd daar rekening mee als je de beelden bekijkt. ND-filters zijn namelijk essentieel voor vloeiende beelden met de juiste hoeveelheid bewegingsonscherpte, vooral op heldere zonnige dagen. We vinden de kwaliteit van de opnames echter nog steeds zeer goed, vooral het dynamische bereik en de balans tussen donkere schaduwgebieden en helder verlichte luchten.

De mogelijkheid om de camera tijdens de vlucht te kantelen is een ander voordeel van de DJI Avata 2. De drone kan worden gekanteld van -95 tot 90 graden, waardoor je omhoog of omlaag kan kijken, en alles daar tussenin.

De 1/1,3-inch beeldsensor van de Avata 2 biedt 12MP aan effectieve pixels bij een vast diafragma van f/2,8 met een gezichtsveld tot 155 graden. Vervolgens ondersteunt hij standaard, groothoek en supergroothoek modi. Hoewel je prima foto's kunt maken met de Avata 2, blijft het een drone die gericht is op video en wie alleen foto's wil maken, kan misschien beter een van de cameradrones van DJI overwegen.

De DJI Avata 2 maakt opnamen tot 4K met 60 fps en tot 1080p met 120 fps, met maximaal 130 Mbps. Je kunt opnamen maken in de standaardmodus als je deze direct wilt gebruiken, of in D-Log M als je meer details wilt vastleggen en de mogelijkheid wilt hebben om je opnamen in videobewerkingssoftware te color-graden voor meer controle over de uiteindelijke look van je opnamen.

DJI Avata 2 voorbeeldvideo

De Goggles 3 in de Fly More Kit zijn over het algemeen uitstekend: ze passen erg goed, met minimale lichtlekken, en ze zijn comfortabel, licht en compact. Uitgerust met dubbele 1080p-Micro-OLED-schermen met een maximale refresh rate van 100Hz, bieden ze levendige kleuren en details.

Toch hebben we het gevoel dat DJI hier een trucje heeft gemist. Het heeft twee kleine lenzen aan de voorkant van de bril geplaatst, waardoor gebruikers kunnen overschakelen van wat de dronecamera ziet naar wat die twee lenzen voor je zien met een dubbele tik, zonder dat je de bril hoeft af te zetten. Helaas is de kijkhoek niet hetzelfde als ons menselijk zicht en dat maakt het lastig om iets te doen zonder de bril af te zetten.

Moet je de DJI Avata 2 kopen?

Koop hem als...

Koop hem niet als...

Aan de hand van uitgebreide tests hebben we meerdere instapmodellen gevonden die beter presteren dan je misschien zou verwachten voor camera's uit hun prijsklassen. Eén opvallend model is bijvoorbeeld de Canon EOS R100. Qua specs kan hij misschien niet concurreren met de nieuwste flagships op de markt, maar we waren erg onder de indruk van zijn compacte vormfactor en zeer degelijke beeldkwaliteit. Dit is dan ook een van de beste camera's voor beginners.

Elke camera in deze koopgids moet je een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding bieden. We hebben dan ook een selectie gemaakt van de beste goedkope camera's voor allerlei verschillende situaties en doeleinden, van robuuste modellen voor op reis tot de beste vlogcamera. Elk model hieronder heeft na een uitgebreide testperiode een plek in de lijst weten te veroveren.

Snel overzicht

Beste goedkope camera's 2026

Beste goedkope systeemcamera

Canon EOS R100 cameravoorbeelden

De Canon EOS R100 is de goedkoopste systeemcamera die je momenteel kan kopen als je alleen maar naar officiële adviesprijzen kijkt. Hij is duidelijk bedoeld als een camera voor beginners en dat betekent ook dat je niet al te veel extra's moet verwachten. Hij heeft niet de meest premium bouwkwaliteit, op vlak van videospecs voelt hij een beetje achterhaald en het vaste scherm achterop is geen touchscreen. Toch vinden we de EOS R100 wel een goede, betaalbare optie beginners die gewoon een upgrade zoeken voor hun smartphonecamera en ook van lens willen kunnen wisselen.

Dankzij een betrouwbaar dual-pixel autofocussysteem en dezelfde 24MP APS-C-sensor als op de duurdere EOS R50 en EOS R10 kan je met deze camera foto's in goede kwaliteit maken. Het toestel biedt ook een mooi compacte vormfactor en een comfortabele grip. Het is dus ook een fijn model voor mensen met wat kleinere handen. Voor video is hij wat meer basic. Je kan 4K-beelden opnemen in 8-bit en met maximaal 30fps. Als je een wat hogere bouwkwaliteit wil, kan je overigens misschien ook beter een andere tweedehands systeemcamera in huis halen. Als je echter op zoek bent naar een mooi instapmodel, niet al te veel geld wil uitgeven, maar toch een nieuwe camera wil, dan is de EOS R100 een van de beste opties op de markt.

Lees onze volledige Canon EOS R100 review

Beste goedkope compactcamera met zoomlens

Panasonic Lumix ZS99 / TZ99 cameravoorbeelden

Het is verrassend hoeveel compactcamera's er momenteel op de markt zijn met een prijs rond de 500 euro en de Lumix ZS99 / TZ99 is een van deze camera's. Deze reiscamera met zoomlens is een geüpgradede versie van de ZS80 / TZ95 uit 2019. Het nieuwe model is op te laden via USB-C, wat tegenwoordig toch wel erg handig is, zeker voor zo'n compacte reiscamera waar je misschien ook niet al te veel accessoires voor wil meesjouwen.

Is zo'n compact model dan wel een upgrade ten opzichte van smartphonecamera's? Op het gebied van zoom zeker. De Lumix ZS99 / TZ99 beschikt over 30x optische zoom met brandpuntsafstanden van 24 tot en met 720 mm. Daar komt ook nog eens vijf-assige beeldstabilisatie bij om ervoor te zorgen dat je zoomfoto's ook mooi scherp zijn. Foto's kan je opslaan in RAW en JPEG en daarnaast kan je nog 4K-video's opnemen. Het 3-inch touchscreen is ook een fijne toevoeging en deze kan je 180 graden kantelen, zodat je hem ook voor selfies kan gebruiken.

Het is echter geen perfecte camera. Er zit niet veel nieuwe technologie in de Lumix ZS99 / TZ99 en Panasonic heeft bij de nieuwere versie ook de zoeker verwijderd. Dat was juist een handig onderdeel voor het fotograferen in een felverlichte omgeving. Toch blijft de ZS99 / TZ99 wel een interessante optie voor mensen die op zoek zijn naar een budgetvriendelijke zoomcamera.

Lees onze volledige Panasonic Lumix ZS99 / TZ99 review

Beste goedkope reiscamera

Olympus OM-D E-M10 Mark IV cameravoorbeelden

Als je op zoek bent naar een compacte systeemcamera, dan zou de Olympus OM-D E-M10 Mark IV bovenaan je lijstje moeten staan. Dit betaalbare Micro Four Thirds-model combineert een capabele sensor van 20,3MP met een indrukwekkende beeldstabilisatie in de camera zelf.

Video is helaas beperkt tot 4K/30p en er is geen microfoon- of koptelefooningang, dus op dat vlak wint deze camera geen prijzen. Dit is dan ook een kleine, krachtige camera voor foto's die elke smartphone in het stof laat happen, terwijl het IBIS-systeem beelden scherp houdt, zelfs als je in het donker uit de hand fotografeert.

We merkten dat de AF-tracking over de 121 punten van de Mark IV een beetje gefragmenteerd kan zijn, maar dankzij de verbeterde gezichtsdetectie en onderwerpherkenning is dit wel grotendeels betrouwbaar. Onze tip is om scherp te stellen met het middelpunt, want zelfs bij weinig licht werkt dat snel.

Een ergonomische grip, toegankelijke knoppenindeling en handig opklapbaar touchscreen maken de Mark IV een toegankelijke upgrade voor smartphonefotografen. Dankzij de uitgebreide catalogus aan beschikbare lenzen is het een van de beste goedkope camera's als je een moderne systeemcamera-ervaring wilt.

Lees onze volledige Olympus OM-D E-M10 Mark IV review

Beste goedkope instantcamera

Fujifilm Instax Mini 12 cameravoorbeelden

Onze favoriete instantcamera is ook een van de beste goedkope camera's voor wie het plezier van instantfotografie wil. De Fujifilm Instax Mini 12 is eenvoudig en betaalbaar en tijdens het testen ontdekten we dat hij voortbouwt op alles wat de Instax Mini 11 goed deed, waardoor het eenvoudig is om scherpe feestfoto's te maken.

Hoewel het ontwerp tijdens onze test een beetje glad bleek te zijn, vinden we de Mini 12 verder een comfortabele camera die door iedereen gebruikt kan worden. De camera gaat nu aan met een draaibeweging van de lens, wat voor ons intuïtiever aanvoelde dan vorige edities. Je hebt nog steeds de optie voor een close-ups door de lens uit te trekken, terwijl parallaxcorrectie ervoor zorgt dat de zoeker nauwkeuriger weergeeft hoe scènes worden afgedrukt.

Uit onze tests werd duidelijk dat de Mini 12 nog steeds de neiging heeft om foto's te overbelichten in fel zonlicht, hoewel de verplaatste sensoren ervoor zorgen dat je vingers minder snel in de weg zitten bij lichtmetingen. De foto's kunnen wat klein lijken, maar toch maakt de Mini 12 het voor beginnende gebruikers eenvoudig om aantrekkelijke beelden vast te leggen voor een redelijke prijs.

Lees onze volledige Fujifilm Instax Mini 12 review

Beste goedkope full-frame camera

Canon EOS RP cameravoorbeelden

De Canon EOS RP is een veelzijdige full-frame systeemcamera met goede prestaties en een redelijke prijs. Het is een aantrekkelijke optie voor wie met een grote sensor wil fotograferen. De camera is gebouwd op dezelfde RF-vatting als de EOS R. Het aanbod objectieven is beperkt, maar met de meegeleverde adapter kun je in ieder geval een bestaand EF-objectief gebruiken.

Ondanks de 26,2MP-sensor is de EOS RP in onze tests opvallend compact en toch goed gemaakt. Sommigen zullen zich ergeren aan de plaatsing van de knoppen, maar wij vonden zowel de fysieke bediening als het touchscreen responsief. Dankzij Canons Digic 8-processor werkt de autofocus snel en betrouwbaar. Burstsnelheden dalen naar 4fps, maar de AF heeft over het algemeen goed werk geleverd. We vonden ook dat de buffer ruimer was dan verwacht.

Zoals de meeste betaalbare camera's is de Canon EOS RP niet perfect. Naast een gebrek aan sensorgebaseerde beeldstabilisatie, was de batterijduur ondermaats, terwijl het meetsysteem enigszins gevoelig leek. Een rollende sluiter en een 4K crop beperken ook de videomogelijkheden. Maar als je full-frame wilt fotograferen voor een klein budget, dan is de Canon EOS RP moeilijk te weerstaan.

Lees onze volledige Canon EOS RP review

Beste goedkope robuuste camera

OM System Tough TG-7 cameravoorbeelden

Als je toevallig de Tough TG-6 al thuis hebt liggen, dan gokken we dat je de OM System Tough TG-7 niet echt als een gigantische upgrade zou zien. Dat gezegd hebbende, het is wel weer een ideaal model om gewoon op te pakken en overal mee naartoe te nemen. Hij is beschermd tegen water, valpartijen, stof, druk en erg lage temperaturen. Het is dus een enorm robuust model. We vonden hem verder ook erg gemakkelijk te bedienen tijdens onze testperiode. Helaas is het 3-inch display achterop geen touchscreen, maar de fysieke knoppen voelen in ieder geval goed aan.

Natuurlijk kunnen we niet om het feit heen dat de beeldkwaliteit van deze 12MP-sensor niet kan concurreren met die van de beste camerasmartphones en zijn 4K/30p-video-opnames zien er ook wat gedateerd uit. Dankzij een verrassend grote hoeveelheid aan fotografie-instellingen, waaronder macromodi en presets voor witbalans bij verschillende dieptes, weet de TG-7 toch nog veel waar voor zijn geld te bieden. Als je een vrijwel onverwoestbare camera wil die geen fortuin kost, dan is dat waarschijnlijk je beste optie.

Lees onze volledige OM System Tough TG-7 review

Beste goedkope vlogcamera

DJI Osmo Pocket 3 voorbeeldvideo

Wij zijn van mening dat de DJI Osmo Pocket 3 een fantastische prijs-kwaliteit biedt voor solo content creators. Hoewel dit model erg lijkt op de Pocket 2, die je voor minder geld nog kan vinden, vonden we de Pocket 3 uiteindelijk toch een betere keuze voor mensen die een betaalbare vlogcamera zoeken. De geüpgradede 1-inch sensor zorgt voor een betere videokwaliteit, zeker bij weinig licht, en de toevoeging van een portretmodus zorgt ervoor dat de Pocket 3 nu ook native verticale beelden kan opnemen. Dat is ideaal als je content voor op sociale media wil opnemen.

In onze review merkten we onder andere op dat de vormfactor van de Pocket 3 erg handig is. Het is ook fijn dat er nu een iets groter 2-inch scherm aanwezig is, al kan het nog steeds een beetje onhandig zij om de touchscreeninterface te gebruiken. We zijn ook grote fans van de object- en gezichtstrackingfeatures, plus de zeer effectieve stabilisatie en verbeterde batterijduur. De optie om een draadloze microfoon aan de camera te koppelen is ook ideaal voor vloggers die toch op zoek zijn naar iets betere audiokwaliteit. Zeker als je de Creator Combo koopt, ben je er helemaal klaar voor om in goede kwaliteit te vloggen.

Lees onze volledige DJI Osmo Pocket 3 review

Beste goedkope analoge camera